Στο επίκεντρο πολιτικής αντιπαράθεσης στις ΗΠΑ βρίσκεται ο Ίλον Μασκ, καθώς οι Δημοκρατικοί ζητούν τη διερεύνηση των κρατικών συμβάσεων της SpaceX και του ρόλου του στην κυβέρνηση Τραμπ. Την ίδια ώρα, ο δισεκατομμυριούχος έχει διαθέσει περίπου 366 εκατομμύρια δολάρια στον εκλογικό κύκλο του 2026, χρηματοδοτώντας κυρίως οργανώσεις που στηρίζουν τους Ρεπουμπλικανούς.
Οι Δημοκρατικοί ζητούν από τη Βουλή των Αντιπροσώπων να εξετάσει τις συμβάσεις που έχει συνάψει η διαστημική εταιρεία SpaceX με το αμερικανικό Δημόσιο, καθώς και τις δραστηριότητες του Μασκ στο πλαίσιο του κυβερνητικού εγχειρήματος για την αποτελεσματικότητα της ομοσπονδιακής διοίκησης, γνωστού ως DOGE.
Τα αιτήματα διερεύνησης εγείρουν ερωτήματα για πιθανές συγκρούσεις συμφερόντων, δεδομένης της επιχειρηματικής δραστηριότητας του Μασκ, της σχέσης του με την κυβέρνηση Τραμπ και της εκτεταμένης χρηματοδότησης του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος.
Ωστόσο, η ύπαρξη πολιτικών δωρεών και κρατικών συμβάσεων δεν συνιστά από μόνη της απόδειξη παρανομίας. Στα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί δεν αναφέρεται συγκεκριμένη δικαστική διαπίστωση παράβασης από τη SpaceX.
Δαπάνες 366 εκατ. δολαρίων για τις ενδιάμεσες εκλογές
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times και στοιχεία που επιβεβαίωσε εκπρόσωπος της επιτροπής πολιτικής δράσης America PAC, ο Μασκ έχει διαθέσει περίπου 366 εκατομμύρια δολάρια στον τρέχοντα εκλογικό κύκλο, ο οποίος ξεκίνησε την 1η Ιανουαρίου 2025.
Από αυτά, τουλάχιστον 276 εκατομμύρια δολάρια κατευθύνθηκαν από τον Ιούλιο του 2026 σε οργανώσεις που στηρίζουν τους Ρεπουμπλικανούς και στην πολιτική επιτροπή του ίδιου του Μασκ.
Τα ποσά τον κατατάσσουν μεταξύ των μεγαλύτερων μεμονωμένων χρηματοδοτών της αμερικανικής πολιτικής σκηνής, με τις δαπάνες του να επικεντρώνονται στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.
Στις αναμετρήσεις αυτές διακυβεύεται ο έλεγχος της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας, ενώ οι Ρεπουμπλικανοί επιδιώκουν να διατηρήσουν την κοινοβουλευτική τους πλειοψηφία.
Πού κατευθύνθηκαν τα χρήματα του Μασκ
Σύμφωνα με τα δημοσιοποιημένα στοιχεία, οι μεγαλύτερες χρηματοδοτήσεις αφορούν οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στις εκλογές για το Κογκρέσο.
| Οργάνωση | Ποσό |
|---|---|
| Senate Leadership Fund | 158 εκατ. δολάρια |
| America PAC | 76 εκατ. δολάρια |
| Congressional Leadership Fund | 20 εκατ. δολάρια |
| Republican Governors Association | 10 εκατ. δολάρια |
| Republican Attorneys General Association | 2 εκατ. δολάρια |
Το Senate Leadership Fund στηρίζει υποψηφίους του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος για τη Γερουσία και συνδέεται πολιτικά με τον Τζον Θουν, Ρεπουμπλικανό γερουσιαστή από τη Νότια Ντακότα.
Το Congressional Leadership Fund δραστηριοποιείται στις εκλογές για τη Βουλή των Αντιπροσώπων και συνδέεται με τον Ρεπουμπλικανό πρόεδρό της, Μάικ Τζόνσον.
Παράλληλα, 76 εκατομμύρια δολάρια κατευθύνθηκαν στην America PAC, την πολιτική επιτροπή που έχει δημιουργήσει ο ίδιος ο Μασκ.
Οι παραπάνω χρηματοδοτήσεις αθροίζονται σε 266 εκατομμύρια δολάρια και δεν αποτελούν πλήρη ανάλυση του συνολικού ποσού των 366 εκατομμυρίων.
Χρηματοδότηση και της προεκλογικής εκστρατείας στο Τέξας
Μέρος της χρηματοδότησης κατευθύνθηκε επίσης στη Lone Star Liberty PAC, η οποία υποστηρίζει την υποψηφιότητα του Ρεπουμπλικανού γενικού εισαγγελέα του Τέξας, Κεν Πάξτον, για τη Γερουσία.
Ο Πάξτον αντιμετωπίζει τον Δημοκρατικό Τζέιμς Ταλαρίκο σε μια αναμέτρηση που, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις τις οποίες επικαλείται το δημοσίευμα, εμφανίζεται αμφίρροπη.
Το ακριβές ποσό που διατέθηκε στη Lone Star Liberty PAC δεν προσδιορίζεται στα διαθέσιμα στοιχεία.
Η America PAC δραστηριοποιείται επίσης σε επτά πολιτείες με ιδιαίτερα ανταγωνιστικές εκλογικές αναμετρήσεις και σε περισσότερες από 30 περιφέρειες της Βουλής των Αντιπροσώπων.
Δωρεές και σε οργανώσεις που δεν αποκαλύπτουν τους χρηματοδότες τους
Σύμφωνα με τους New York Times, ο Μασκ έχει πραγματοποιήσει δωρεές και σε οργανώσεις που δεν δημοσιοποιούν την ταυτότητα των χρηματοδοτών τους.
Την πληροφορία επιβεβαίωσε εκπρόσωπος της America PAC, χωρίς να προσδιορίσει το συνολικό ύψος των συγκεκριμένων δωρεών.
Η πρακτική αυτή περιορίζει τη δυνατότητα πλήρους καταγραφής της χρηματοδότησης που διοχετεύεται σε πολιτικές δραστηριότητες μέσω οργανώσεων με διαφορετικές υποχρεώσεις διαφάνειας.
Στο μικροσκόπιο η SpaceX και ο ρόλος του Μασκ στην κυβέρνηση Τραμπ
Η νέα πολιτική αντιπαράθεση αφορά και τις επιχειρηματικές σχέσεις του Μασκ με το αμερικανικό κράτος.
Η SpaceX, στην οποία ο Μασκ είναι διευθύνων σύμβουλος, έχει συνάψει κρατικές συμβάσεις για διαστημικά και άλλα τεχνολογικά προγράμματα.
Οι Δημοκρατικοί ζητούν να εξεταστεί εάν οι διαδικασίες ανάθεσης και εκτέλεσης των συμβάσεων αυτών ήταν σύμφωνες με τη νομοθεσία, καθώς και εάν ο κυβερνητικός ρόλος του Μασκ δημιούργησε ζητήματα σύγκρουσης συμφερόντων.
Στο επίκεντρο βρίσκεται επίσης η δραστηριότητά του στο DOGE, το εγχείρημα της κυβέρνησης Τραμπ για την αναδιάρθρωση και τον περιορισμό των ομοσπονδιακών δαπανών.
Μέχρι στιγμής, από τις πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί δεν προκύπτει συγκεκριμένο πόρισμα έρευνας ή δικαστική απόφαση που να τεκμηριώνει παρανομία στις συμβάσεις της SpaceX.
Η υπόθεση αναδεικνύει τη συζήτηση στις Ηνωμένες Πολιτείες για τη σχέση μεταξύ μεγάλων πολιτικών χρηματοδοτήσεων, επιχειρηματικών συμφερόντων και κρατικών αποφάσεων, λίγες εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.