Σε τεντωμένο σκοινί κινείται το Σουλτανάτο του Ομάν, η αποκαλούμενη «Ελβετία της Μέσης Ανατολής», προσπαθώντας να διατηρήσει την παραδοσιακή του ουδετερότητα εν μέσω σφοδρών πιέσεων από την Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη. Στο επίκεντρο της γεωπολιτικής σκακιέρας βρίσκεται το καθεστώς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ένα από τα κρισιμότερα περάσματα του πλανήτη.
Όπως μεταδίδει το CNBC, η Μουσκάτ επιλέγει μια στρατηγική «σκόπιμης ασάφειας» σχετικά με το ενδεχόμενο επιβολής τελών στα διερχόμενα πλοία. Ενώ οι διεθνείς αγορές ανησυχούν κυρίως για το ενδεχόμενο μιας νέας πολεμικής σύρραξης, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η πραγματική απειλή κρύβεται στην αλλαγή του τρόπου διαχείρισης των Στενών.
Το «παράθυρο» για τις χρεώσεις και οι αντιδράσεις
Το Ομάν, που απολαμβάνει της εμπιστοσύνης τόσο των ΗΠΑ όσο και του Ιράν, βρίσκεται σε διαβουλεύσεις με την Τεχεράνη για τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου θαλάσσιας ασφάλειας. Οι δύο χώρες εξετάζουν την επιβολή χρεώσεων για παροχή υπηρεσιών (όπως η ασφάλεια, η πλοήγηση ή η διάσωση), μια κίνηση που θα μπορούσε να παρακάμψει το διεθνές δίκαιο, το οποίο απαγορεύει ρητά την επιβολή διοδίων για την απλή, ελεύθερη διέλευση των πλοίων.
Η προοπτική αυτή προκαλεί έντονο προβληματισμό, καθώς από τα Στενά του Ορμούζ διακινείται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου.
Σύμφωνα με την Ντάνια Θάφερ, επικεφαλής του Gulf International Forum, το Ομάν θα ενεργοποιήσει αυτό το σύστημα χρεώσεων μόνο αν εξασφαλίσει τη συναίνεση των υπόλοιπων χωρών του Κόλπου και των μεγάλων διεθνών παικτών, κρατώντας για την ώρα κλειστά τα χαρτιά του για να μην πυροδοτήσει εντάσεις.
Η απειλή των ΗΠΑ και οι επιπτώσεις στην αγορά
Η αντίδραση των Ηνωμένων Πολιτειών είναι κάθετη. Η Ουάσιγκτον έχει ήδη προειδοποιήσει το Ομάν ακόμη και με την επιβολή κυρώσεων, εφόσον στηρίξει τα ιρανικά σχέδια, την ίδια ώρα που το Ιράν επιζητά τη διεθνή νομιμοποίηση του ελέγχου του στην περιοχή.
Οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, επισημαίνοντας ότι ακόμη και αν δεν υπάρξει θερμό στρατιωτικό επεισόδιο, μια σταδιακή τροποποίηση των κανόνων ναυσιπλοΐας είναι ρκέτη για να εκτινάξει στα ύψη τα κόστη μεταφοράς, τα ασφάλιστρα των πλοίων και τις γραφειοκρατικές απαιτήσεις.