Λίβανος σε οριακό σημείο: Πόλεμος, εκτοπισμοί και ο κίνδυνος εσωτερικής διάλυσης

 
λιβανος

Ενημερώθηκε: 27/03/26 - 17:41

Ο Λίβανος αντιμετωπίζει εδώ και χρόνια βαθιά πολιτική παράλυση, οικονομική κρίση και αδύναμους κρατικούς θεσμούς, με το σύστημα εξουσίας να παραμένει κατακερματισμένο σε θρησκευτικές και κοινοτικές γραμμές από την εποχή του εμφυλίου πολέμου. Σε αυτό το πλαίσιο, η Χεζμπολάχ έχει εδραιωθεί ως ισχυρός πολιτικοστρατιωτικός παράγοντας, με στήριξη από το Ιράν, συχνά υπερβαίνοντας την επιρροή του ίδιου του κράτους.

Η πρόσφατη σύγκρουση με το Ισραήλ, που πυροδοτήθηκε από επιθέσεις της Χεζμπολάχ στο πλαίσιο της ευρύτερης περιφερειακής κρίσης, επιδείνωσε τις ήδη εύθραυστες ισορροπίες στο εσωτερικό της χώρας.

Οι ισραηλινές επιδρομές και οι εντολές εκκένωσης έχουν οδηγήσει στον εκτοπισμό άνω του ενός εκατομμυρίου ανθρώπων, κυρίως από τις σιιτικές περιοχές που αποτελούν βάση στήριξης της Χεζμπολάχ. Πολλοί από αυτούς έχουν καταφύγει σε χριστιανικές και δρούζικες περιοχές, όπου καταγράφεται αυξανόμενη καχυποψία και ένταση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τοπικές κοινότητες προχωρούν σε ελέγχους των εκτοπισμένων, φοβούμενες ότι η παρουσία τους μπορεί να προκαλέσει νέες επιθέσεις, ενώ δεν λείπουν περιστατικά συγκρούσεων.

Παράλληλα, η κρίση βαθαίνει τα ρήγματα στο πολιτικό σύστημα. Η κυβέρνηση υπό τον πρωθυπουργό Ναουάφ Σαλάμ και τον πρόεδρο Ζοζέφ Αούν έχει υιοθετήσει πιο σκληρή στάση απέναντι στη Χεζμπολάχ, ζητώντας περιορισμό της στρατιωτικής της δράσης και προωθώντας διάλογο με το Ισραήλ. Η οργάνωση, ωστόσο, απορρίπτει κάθε ενδεχόμενο αφοπλισμού και αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο εσωτερικής κλιμάκωσης.

Η αντιπαράθεση αυτή αντανακλά μια βαθύτερη σύγκρουση για τον έλεγχο της ασφάλειας και της εξωτερικής πολιτικής της χώρας, θυμίζοντας παλαιότερες κρίσεις, όπως τα γεγονότα του 2008, όταν η Χεζμπολάχ είχε αναλάβει τον έλεγχο της Βηρυτού.

Την ίδια στιγμή, το Ισραήλ εξετάζει τη δημιουργία ζώνης ασφαλείας στον νότιο Λίβανο, ενδεχομένως έως τον ποταμό Λιτάνι, γεγονός που θα μπορούσε να παρεμποδίσει την επιστροφή των εκτοπισμένων και να εντείνει τις εσωτερικές εντάσεις. Παρά τις διαβεβαιώσεις ότι οι επιχειρήσεις στοχεύουν αποκλειστικά τη Χεζμπολάχ, υπάρχουν φόβοι ότι οι εξελίξεις μπορεί να οδηγήσουν σε περαιτέρω πόλωση μεταξύ των κοινοτήτων.

Σε κοινωνικό επίπεδο, η συνύπαρξη δοκιμάζεται. Αν και σε ορισμένες περιοχές συνεχίζεται η φιλοξενία εκτοπισμένων, αλλού καταγράφεται αντίδραση, με αυστηρότερους ελέγχους και περιορισμούς, αντανακλώντας τον φόβο για ασφάλεια και δημογραφικές αλλαγές.

Αναλυτές επισημαίνουν ότι η κρίση αναδεικνύει τα όρια του πολιτικού μοντέλου του Λιβάνου, το οποίο βασίζεται σε μια εύθραυστη ισορροπία μεταξύ κράτους και της ισχύος της Χεζμπολάχ. Ο πόλεμος θέτει πλέον ένα κρίσιμο δίλημμα: είτε το κράτος θα επανακτήσει τον έλεγχο είτε η Χεζμπολάχ θα διατηρήσει την κυριαρχία της, με τίμημα βαθύτερους εσωτερικούς διχασμούς.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η συνεχιζόμενη σύγκρουση ενδέχεται να αποτελέσει σημείο καμπής για τη χώρα, με το ενδεχόμενο νέας εσωτερικής αστάθειας να επανέρχεται στο προσκήνιο.

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΚΛΙΚ ΕΔΩ