Στην τελική ευθεία για τις πρώτες βουλευτικές εκλογές μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023 εισέρχεται το Ισραήλ, με την ημερομηνία των καλπών να προσδιορίζεται για τα τέλη Οκτωβρίου.
Η χρονική συγκυρία βρίσκει τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου σε μια από τις πιο δύσκολες φάσεις της πολιτικής του διαδρομής, καθώς η προεκλογική περίοδος συμπίπτει με την ολοκλήρωση των αμερικανοϊρανικών διαπραγματεύσεων για μια νέα ειρηνευτική συμφωνία, από την οποία το Τελ Αβίβ είναι απών.
Το ρήγμα στη σχέση Τραμπ - Νετανιάχου και οι ανησυχίες για το Ιράν
Παρά την κοινή πολεμική ρητορική και τη στενή συνεργασία των προηγούμενων μηνών, ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται πως απομακρύνεται πολιτικά από τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, προχωρώντας μάλιστα πρόσφατα σε δημόσιες υποτιμητικές αναφορές προς το πρόσωπό του.
Η εξέλιξη αυτή ανατρέπει τους σχεδιασμούς του Νετανιάχου, ο οποίος είχε επενδύσει στρατηγικά στη συμμαχία του με τον Αμερικανό πρόεδρο ενόψει των εκλογών.
Την ίδια ώρα, το κυβερνητικό επιτελείο και η κοινή γνώμη στο Ισραήλ αντιμετωπίζουν με έντονο προβληματισμό το κυοφορούμενο μνημόνιο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Από την ισραηλινή πλευρά, η συμφωνία θεωρείται ελλιπής, καθώς εκτιμάται ότι προσφέρει στην Τεχεράνη τον απαραίτητο χρόνο για να ανασυνταχθεί, χωρίς να επιλύει τα ζητήματα του πυρηνικού και βαλλιστικού της προγράμματος ή της δράσης των φιλοϊρανικών οργανώσεων, όπως η Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
Η δημοσκοπική άνοδος του Γκάντι Αϊζενκοτ
Στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό, ο Νετανιάχου έρχεται αντιμέτωπος με έναν νέο, ισχυρό αντίπαλο. Πέρα από τους παραδοσιακούς ηγέτες της αντιπολίτευσης, ο πρώην αρχηγός του γενικού επιτελείου (IDF) και πρώην μέλος της πολεμικής κυβέρνησης, Γκάντι Αϊζενκοτ, καταγράφει σημαντική άνοδο. Το κόμμα «Yashar» (Γιασάρ), το οποίο ίδρυσε ο 66χρονος στρατιωτικός τον περασμένο Σεπτέμβριο, κερδίζει συνεχώς έδαφος, απειλώντας ευθέως την κυριαρχία του δεξιού ψηφοδελτίου.
Πρόσφατη δημοσκόπηση του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα Kan φέρνει το κόμμα του Αϊζενκοτ στις 21 έδρες, πλησιάζοντας σε απόσταση αναπνοής την παράταξη Λικούντ του Νετανιάχου, η οποία υποχωρεί στις 23 έδρες (από 32 που διαθέτει σήμερα).
Ο Αϊζενκοτ φαίνεται να προσελκύει μετριοπαθείς δεξιούς ψηφοφόρους που δυσαρεστούνται από τη συγκυβέρνηση του Νετανιάχου με την ακροδεξιά, ενώ διατηρεί ερείσματα και στην Κεντροαριστερά λόγω της μετριοπαθούς στάσης του στο Παλαιστινιακό.
Αντιδρώντας στην πίεση, το περιβάλλον του πρωθυπουργού επικεντρώνει την κριτική του στην υποτιθέμενη διπλωματική απειρία του πρώην στρατηγού.
Μια σύγκρουση διαφορετικών κόσμων
Η αναμέτρηση μεταξύ των δύο ανδρών λαμβάνει και έντονα κοινωνικά χαρακτηριστικά. Σε αντίθεση με τον Νετανιάχου, ο Αϊζενκοτ έχει ταπεινή καταγωγή, είναι μαροκινής εβραϊκής ρίζας, δεν ανήκει στην παραδοσιακή ελίτ και ζει σε μια απλή πολυκατοικία στη Χερτσλιγιά.
Παράλληλα, η προσωπική ιστορία του Αϊζενκοτ, ο οποίος έχασε τον 25χρονο γιο του και δύο ανιψιούς του στις μάχες της Γάζας τον Δεκέμβριο του 2023, δημιούργησε ένα ισχυρό κύμα εθνικής συμπάθειας.
Πολιτικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι η κοινή γνώμη αντιπαραθέτει συχνά τη θυσία της οικογένειας Αϊζενκοτ με την επιλογή του γιου του πρωθυπουργού, Γιαΐρ Νετανιάχου, να διαμένει στη Φλόριντα κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Οι επερχόμενες εκλογές του φθινοπώρου προμηνύονται ως οι πιο αμφίρροπες και καθοριστικές στην πρόσφατη ιστορία του κράτους.