Η επικείμενη 36η Σύνοδος Κορυφής του NATO στην Άγκυρα (7-8 Ιουλίου) χαρακτηρίζεται ως η πλέον κρίσιμη στην ιστορία της Συμμαχίας, καθώς καλείται να διαχειριστεί τη βαθύτερη κρίση εσωτερικής συνοχής από την ίδρυσή της το 1949.
Σε μια περίοδο που η Συμμαχία προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη ρωσική απειλή και την επιθετική ρητορική του Ντόναλντ Τραμπ, η τουρκική πρωτεύουσα μετατρέπεται σε πεδίο «διαχείρισης κρίσεων» παρά στρατηγικών αποφάσεων.
Το «αίνιγμα» Τραμπ και ο πόλεμος στο Ιράν
Σύμφωνα με αναλυτές και πρώην διπλωμάτες, το κύριο —αν και ανεπίσημο— θέμα της ατζέντας θα είναι η «διαχείριση της ψυχολογίας» του Αμερικανού Προέδρου. Ο Τραμπ πνέει μένεα κατά των Ευρωπαίων συμμάχων, κατηγορώντας τους ότι δεν στήριξαν την επιχείρηση κατά του Ιράν.
Η πιθανότητα ο Τραμπ να μην παραστεί καν στη Σύνοδο ή να αποχωρήσει επιδεικτικά παραμένει στο τραπέζι, γεγονός που θα υποβάθμιζε ανεπανόρθωτα το κύρος της Συμμαχίας.
Οικονομικό αδιέξοδο και εξοπλιστικές πιέσεις
Στο επίκεντρο των συζητήσεων θα βρεθεί ο διαμοιρασμός των αμυντικών δαπανών. Μετά τη Σύνοδο της Χάγης το 2025, ο στόχος για τις αμυντικές δαπάνες εκτοξεύθηκε στο 5% του ΑΕΠ (3,5% για εξοπλισμούς και 1,5% για υποδομές).
Παρά τις πιέσεις της Ουάσιγκτον, μόνο η Πολωνία και οι χώρες της Βαλτικής πλησιάζουν αυτούς τους αριθμούς, εντείνοντας τη διατλαντική ρήξη. Οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι βλέπουν τον πόλεμο στο Ιράν ως μια «επικίνδυνη περιπέτεια» εκτός διεθνούς δικαίου, ενώ ο Τραμπ θεωρεί τη στάση τους προδοτική.
Ο ρόλος της Τουρκίας ως οικοδέσποινας
Για την Άγκυρα, η φιλοξενία της Συνόδου αποτελεί στοίχημα γοήτρου. Παρά τις προσπάθειες της τουρκικής κυβέρνησης να λειτουργήσει ως γεφυροποιός, οι ειδικοί εκτιμούν ότι το χάσμα μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης είναι πλέον πολύ βαθύ για να επουλωθεί.
Η Τουρκία θα επιδιώξει να επαναφέρει στο προσκήνιο τις σχέσεις του NATO με τις χώρες του Κόλπου, ωστόσο η τρέχουσα πολεμική συγκυρία επισκιάζει κάθε άλλη πρωτοβουλία.
Πυρετώδεις προετοιμασίες στην Άγκυρα
Η τουρκική πρωτεύουσα προετοιμάζεται για μια κατάσταση «πολιορκίας» κατά το διήμερο της Συνόδου:
Ασφάλεια: Τα μέτρα θα είναι τα αυστηρότερα που έχουν ληφθεί ποτέ, με χιλιάδες αστυνομικούς από όλη τη χώρα και αυστηρούς περιορισμούς στην κυκλοφορία.
Υποδομές: Οι εργασίες στο νέο στρατηγείο «Ay-Yıldız» στο Ετιμέσγκουτ ολοκληρώνονται εσπευσμένα για να φιλοξενήσουν τους Υπουργούς Άμυνας και Εξωτερικών, ενώ η Σύνοδος των Ηγετών θα διεξαχθεί στο Προεδρικό Μέγαρο.
Φιλοξενία: Όλα τα ξενοδοχεία της πόλης έχουν ήδη δεσμευτεί πλήρως για τις 32 αντιπροσωπείες των κρατών-μελών.
Συνολικά, η Σύνοδος της Άγκυρας δεν αναμένεται να παράγει εντυπωσιακά αποτελέσματα, αλλά θα θεωρηθεί επιτυχής αν καταφέρει απλώς να διατηρήσει το NATO ενωμένο, αποφεύγοντας μια δημόσια ρήξη που θα σήμαινε το τέλος της παραδοσιακής δυτικής αρχιτεκτονικής ασφαλείας.