Ανοιχτό άφησε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, το ενδεχόμενο απομάκρυνσης της Κίμπερλι Γκιλφόιλ από τη θέση της πρέσβειρας των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελλάδα, εκφράζοντας δημόσια τη δυσαρέσκειά του για την υπόθεση που έχει προκαλέσει αναταράξεις στην Ουάσιγκτον.
Μιλώντας τη Δευτέρα 12 Οκτωβρίου στον Λευκό Οίκο, ο Αμερικανός πρόεδρος επιβεβαίωσε ότι εξετάζεται το ενδεχόμενο αποπομπής της, στον απόηχο των δημοσιευμάτων της Wall Street Journal που θέτουν ερωτήματα για τη συμπεριφορά της πριν από τον διορισμό της, αλλά και κατά τη διάρκεια της θητείας της στην Αθήνα.
Ερωτηθείς εάν εξετάζεται η απομάκρυνσή της από την αμερικανική πρεσβεία, ο Τραμπ απάντησε: «Το εξετάζουμε», προσθέτοντας χαρακτηριστικά: «Δεν είμαστε ευχαριστημένοι».
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Associated Press, ο Τραμπ και ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, εξετάζουν από κοινού τις επόμενες κινήσεις τους, με ανώτερο Αμερικανό αξιωματούχο να υποστηρίζει, υπό καθεστώς ανωνυμίας, ότι οι δύο άνδρες είναι ιδιαίτερα οργισμένοι από τις αποκαλύψεις. Κατά την ίδια πηγή, οι αποφάσεις για την εξέλιξη της υπόθεσης ενδέχεται να ληφθούν μέσα στην εβδομάδα.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί αλλαγή στον τόνο των δημόσιων τοποθετήσεων του Αμερικανού προέδρου, ο οποίος λίγες ημέρες νωρίτερα είχε δηλώσει ότι γνώριζε ελάχιστα για την υπόθεση, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση «κρίμα» και σημειώνοντας ότι η Γκιλφόιλ ήταν πάντοτε ευγενική.
Οι καταγγελίες για 100.000 δολάρια και οι σχέσεις με δωρητή του Τραμπ
Στο επίκεντρο των δημοσιευμάτων της Wall Street Journal βρίσκεται η σχέση της Γκιλφόιλ με τον Έρικ Ντίτερς, δωρητή του Τραμπ και πρώην πολιτευτή. Σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα, η πρέσβειρα φέρεται να του ζήτησε 100.000 δολάρια για την εξόφληση οφειλής σε πιστωτική κάρτα American Express, ενώ φέρεται να του προσέφερε πρόσβαση σε κυβερνητικούς αξιωματούχους.
Τα ίδια δημοσιεύματα αναφέρονται σε μηνύματα που, σύμφωνα με την εφημερίδα, υποδήλωναν ότι η Γκιλφόιλ επιθυμούσε να αποφευχθεί η δημιουργία γραπτών ιχνών σχετικά με την οικονομική τους συνεννόηση. Κατά το δημοσίευμα, η συγκεκριμένη πληρωμή δεν πραγματοποιήθηκε.
Η πλευρά της πρέσβειρας απορρίπτει τις αιτιάσεις, υποστηρίζοντας ότι η υπόθεση αφορά ανεξόφλητες επαγγελματικές αμοιβές για υπηρεσίες που είχαν παρασχεθεί πριν από την ανάληψη των διπλωματικών της καθηκόντων.
Οι δικηγόροι της, Τζέσι Μπινάλ και Ντέιβιντ Μ. Σουάρτς, υποστηρίζουν ότι ο Ντίτερς εξακολουθεί να της οφείλει περίπου 150.000 δολάρια για ομιλίες και συμβουλευτικές υπηρεσίες που παρείχε το 2024 και στις αρχές του 2025. Σύμφωνα με την υπερασπιστική τους θέση, η Γκιλφόιλ επιδίωξε να εισπράξει χρήματα που δικαιούνταν για εργασία την οποία είχε ήδη πραγματοποιήσει.
Όπως αναφέρουν, ο Ντίτερς είχε συμφωνήσει τον Μάιο του 2024 να καταβάλει συνολικά 200.000 δολάρια για τη συμμετοχή της ως κεντρικής ομιλήτριας στις εκδηλώσεις «Freedom Fest» στο Κεντάκι. Η αμοιβή έπρεπε να εξοφληθεί έως τις 31 Μαΐου, ωστόσο, σύμφωνα με τους δικηγόρους της, η πληρωμή καθυστέρησε και τα ποσά που καταβλήθηκαν στη συνέχεια δεν κάλυψαν το σύνολο της οφειλής.
Η ίδια πλευρά αναφέρει, επίσης, ότι ο Ντίτερς είχε προτείνει να καταβάλει ένα εκατομμύριο δολάρια προκειμένου η Γκιλφόιλ να συμβάλει στην προβολή ιδιωτικής δικαστικής υπόθεσής του για ιατρική αμέλεια και να την παρουσιάσει σε Αμερικανούς κυβερνητικούς αξιωματούχους. Σύμφωνα με τους δικηγόρους της, εκείνη απέρριψε την πρόταση.
Οι ισχυρισμοί αυτοί αποτελούν μέρος της θέσης της Γκιλφόιλ και δεν συνιστούν ανεξάρτητη επιβεβαίωση των πραγματικών περιστατικών. Οι δικηγόροι της αρνούνται ότι η πρέσβειρα προέβη σε παράνομες ή ανάρμοστες ενέργειες.
Τα ερωτήματα για τα ιδιωτικά αεροσκάφη
Ξεχωριστό σκέλος των δημοσιευμάτων αφορά τη χρήση ιδιωτικών αεροσκαφών και τις πολυτελείς διαμονές της Γκιλφόιλ, τις οποίες, σύμφωνα με την Wall Street Journal, φέρονται να κάλυψαν Έλληνες επιχειρηματίες.
Οι δικηγόροι της χαρακτηρίζουν παραπλανητικές τις σχετικές αναφορές και υποστηρίζουν ότι πριν από τις μετακινήσεις της ζήτησε και έλαβε οδηγίες από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, τις οποίες και ακολούθησε. Παράλληλα, διαβεβαιώνουν ότι η πρέσβειρα συμμορφώθηκε με τους ομοσπονδιακούς κανόνες περί δεοντολογίας, αποδοχής δώρων και δήλωσης σχετικών υποχρεώσεων.
Ωστόσο, η ανακοίνωσή τους δεν περιλαμβάνει συγκεκριμένες λεπτομέρειες για τις επίμαχες πτήσεις, το κόστος τους ή τον τρόπο κάλυψης των δαπανών.
Η αναφορά στην Ελλάδα και οι αντιδράσεις
Η υπόθεση αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τις ελληνοαμερικανικές σχέσεις, καθώς η Γκιλφόιλ βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων την ώρα που η Ουάσιγκτον επιδιώκει την ενίσχυση της στρατηγικής και ενεργειακής συνεργασίας με την Αθήνα.
Οι δικηγόροι της υπογραμμίζουν ότι η πρέσβειρα θα συνεχίσει να ασκεί τα καθήκοντά της με ακεραιότητα και επαγγελματισμό, αφήνοντας παράλληλα ανοιχτό το ενδεχόμενο νομικών ενεργειών στην αντιπαράθεσή της με τον Ντίτερς.
Παράλληλα, η Wall Street Journal είχε δημοσιεύσει ισχυρισμούς σχετικά με συνομιλία της Γκιλφόιλ σε δείπνο με Έλληνες και Αμερικανούς αξιωματούχους, κατά την οποία φέρεται να αναφέρθηκε στη δυνατότητα των ΗΠΑ να παρέμβουν στις πολιτικές εξελίξεις άλλων χωρών. Στο ίδιο δείπνο φέρεται να ήταν παρών ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου.
Ο ίδιος διέψευσε στη Βουλή ότι τέθηκε ζήτημα πίεσης ή απειλής προς την Ελλάδα, τονίζοντας ότι δεν υπήρξε τέτοια συζήτηση και ότι ανάλογη ενέργεια δεν θα γινόταν ανεκτή. Στο ίδιο πνεύμα είχαν τοποθετηθεί ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, και ο γραμματέας της Νέας Δημοκρατίας, Κώστας Κυρανάκης, ο οποίος είχε επίσης παραστεί στο δείπνο.
Η δημόσια τοποθέτηση του Τραμπ ότι εξετάζεται η απομάκρυνση της Γκιλφόιλ προσθέτει πλέον νέο βάρος στην υπόθεση. Παρότι δεν έχει ανακοινωθεί οριστική απόφαση, οι αναφορές για την έντονη δυσαρέσκεια της αμερικανικής ηγεσίας αφήνουν ανοιχτό το ενδεχόμενο σημαντικών εξελίξεων για την παρουσία της στην Αθήνα.