Σε ένα επικίνδυνο διπλωματικό «θολό τοπίο» εξελίσσεται η αιφνιδιαστική ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ περί αμοιβαίας «ενεργειακής εκεχειρίας» ανάμεσα σε Ρωσία και Ουκρανία.
Παρά τους αμερικανικούς ισχυρισμούς για άμεση παύση των επιθέσεων, οι εξελίξεις στο μέτωπο και οι αντιδράσεις των δύο πλευρών αποκαλύπτουν ένα βαθύ χάσμα, φέρνοντας στην επιφάνεια τα επικίνδυνα παιχνίδια τακτικής και τις έντονες πιέσεις προς την ουκρανική ηγεσία.
Από την πλευρά του, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δεν έκρυψε την έκπληξή του για τους αμερικανικούς ισχυρισμούς, καθιστώντας σαφές ότι το Κίεβο δεν είχε καμία προηγούμενη ενημέρωση.
Παρά δηλαδή τη δηλωμένη ετοιμότητα της Ουκρανίας να αναστείλει τα πλήγματα –υπό την προϋπόθεση ότι θα πράξει το ίδιο και η Μόσχα– οι ρωσικές επιθέσεις σε ουκρανικές υποδομές συνεχίζονται αδιάκοπα.
Στον αντίποδα, το Κρεμλίνο επιλέγει την οδό της σιωπής: ο εκπρόσωπος Ντμίτρι Πεσκόφ περιορίστηκε στο να δηλώσει πως οι επαφές βρίσκονται σε εξέλιξη, αποφεύγοντας να επιβεβαιώσει οτιδήποτε.
Πώς διαβάζει τη συμφωνία η Μόσχα
Σύμφωνα με ανάλυση του BBC, η τακτική του Κρεμλίνου ερμηνεύεται μέσα από τη στάση των ρωσικών κρατικών και φιλοκυβερνητικών μέσων ενημέρωσης, τα οποία υποδέχθηκαν την πρωτοβουλία Τραμπ ως «πολύτιμο δώρο».
Στη Μόσχα επικρατεί η εκτίμηση ότι μια τέτοια δέσμευση ουσιαστικά «δένει τα χέρια» των Ουκρανών, εμποδίζοντάς τους να πλήξουν τα ρωσικά διυλιστήρια –τα οποία έχουν υποστεί καίρια πλήγματα και ελλείψεις καυσίμων τους τελευταίους μήνες– την ίδια ώρα που οι ουκρανικές ενεργειακές υποδομές βρίσκονται ήδη στα όρια της κατάρρευσης.
Παράλληλα, η ρωσική πλευρά ποντάρει στην αυξανόμενη δυσφορία του Λευκού Οίκου προς το Κίεβο. Ενδεχόμενη συνέχιση των ουκρανικών επιθέσεων με drones θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από τη Μόσχα ως επιχείρημα ότι το Κίεβο υπονομεύει τις αμερικανικές προσπάθειες για συγκράτηση των διεθνών τιμών των καυσίμων, ιδίως μετά την πρόσφατη εμπορική συμφωνία ΗΠΑ-Ρωσίας για την εισαγωγή ρωσικού ντίζελ.
Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω ψύχρανση των σχέσεων Ουάσιγκτον-Κιέβου, ακόμη και σε περιορισμό της στρατιωτικής βοήθειας ή της ανταλλαγής πληροφοριών.
Το αδιέξοδο των εκλογών και ο στόχος του Κρεμλίνου
Η διάσταση απόψεων γίνεται ακόμη πιο εμφανής στο ζήτημα της ανακωχής. Όταν ο Ζελένσκι πρότεινε 60ήμερη κατάπαυση του πυρός προκειμένου να διεξαχθούν προεδρικές εκλογές στην Ουκρανία, η Μόσχα απέρριψε ασυζητητί το αίτημα, αντιπροτείνοντας ειρωνικά... μονοήμερη εκεχειρία, πρόταση που απορρίφθηκε ως μη σοβαρή από τη Δύση.
Παράλληλα, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, δήλωσε ανοιχτά ότι η Ουκρανία δεν δικαιούται την «ανάσα» μιας εκεχειρίας.
Όπως καταλήγουν οι αναλυτές, ο αντικειμενικός σκοπός του Βλαντίμιρ Πούτιν παραμένει αμετάβλητος: η πλήρης συνθηκολόγηση της Ουκρανίας. Ενόψει του χειμώνα, η Ρωσία επιδιώκει να χρησιμοποιήσει τα πλήγματα στις υποδομές ως μοχλό πίεσης για να οδηγήσει το Κίεβο σε πλήρη εξάντληση, εκμεταλλευόμενη ταυτόχρονα την πολιτική πίεση που ασκεί ο Τραμπ στην ουκρανική ηγεσία.