Στην επιστροφή 26 αρχαίων αντικειμένων στην Ελλάδα προχώρησαν οι αμερικανικές αρχές, έπειτα από έρευνες που αποκάλυψαν παράνομη διακίνηση και εξαγωγή πολιτιστικών θησαυρών από τη χώρα.
Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε από την Υπηρεσία Ερευνών Εσωτερικής Ασφάλειας της ICE (HSI), σε συνεργασία με την Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων των ΗΠΑ (CBP), το FBI και το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών.
Σε ανακοίνωσή της, η αμερικανική υπηρεσία υπογράμμισε ότι τα αντικείμενα ανακτήθηκαν στο πλαίσιο συντονισμένων ερευνών για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και την καταπολέμηση της αρχαιοκαπηλίας.
Ο αναπληρωτής διευθυντής της ICE, Τσαρλς Γουόλ, δήλωσε ότι η υπηρεσία αξιοποίησε την ερευνητική της εμπειρία και τις τελωνειακές της αρμοδιότητες για τον επαναπατρισμό των αρχαιοτήτων, χαρακτηρίζοντάς τες «ανεκτίμητους θησαυρούς» που είχαν αφαιρεθεί παράνομα από την Ελλάδα.
Από το 2007, η HSI έχει επιστρέψει στην Ελλάδα περισσότερα από 200 αντικείμενα πολιτιστικής κληρονομιάς, στο πλαίσιο και της διμερούς συμφωνίας προστασίας πολιτιστικών αγαθών που ισχύει μεταξύ των δύο χωρών από το 2011.
Μεταξύ των σημαντικότερων αντικειμένων που επαναπατρίστηκαν περιλαμβάνεται μαρμάρινος κορμός του Ασκληπιού, χρονολογούμενος στον 1ο ή 2ο αιώνα μ.Χ., ο οποίος κατασχέθηκε όταν διαπιστώθηκε ότι τα συνοδευτικά έγγραφα περιείχαν ψευδή στοιχεία.
Στη λίστα βρίσκεται επίσης χρυσό νόμισμα της Λαμψάκου του 370 π.Χ., με παραστάσεις του Ηρακλή και του Πήγασου, το οποίο, σύμφωνα με τις αρχές, είχε αφαιρεθεί παράνομα από την Ελλάδα και διακινηθεί μέσω Γερμανίας πριν καταλήξει σε οίκο δημοπρασιών στις ΗΠΑ.
Ανάμεσα στα ευρήματα περιλαμβάνεται ακόμη χάλκινο νόμισμα της Μακεδονίας του 4ου αιώνα π.Χ., με απεικονίσεις της Περσεφόνης και της Ύδρας, το οποίο συνδέεται με την ίδια εγκληματική οργάνωση αρχαιοκαπηλίας.
Επιστράφηκε επίσης αργυρό δίδραχμο της Ρόδου, κοπής του 304 π.Χ., που κατασχέθηκε από τις αμερικανικές αρχές λόγω παραβίασης της νομοθεσίας περί πολιτιστικής ιδιοκτησίας και λαθρεμπορίου.
Η ICE υπογράμμισε ότι η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς αποτελεί βασική προτεραιότητα του προγράμματος CPAA, το οποίο επικεντρώνεται στον εντοπισμό, την ανάκτηση και τον επαναπατρισμό κλεμμένων έργων τέχνης και αρχαιοτήτων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της υπηρεσίας, το πρόγραμμα έχει συμβάλει από το 2007 στην επιστροφή περισσότερων από 25.000 πολιτιστικών αντικειμένων σε περισσότερες από 40 χώρες παγκοσμίως.