Σε μετωπική σύγκρουση με την οργάνωση προστασίας της εθνικής κληρονομιάς εξελίσσεται η απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να κατεδαφίσει την Ανατολική Πτέρυγα του Λευκού Οίκου για την ανέγερση μιας πολυτελούς αίθουσας χορού.
Η ταχύτατη μετάβαση από την πρόταση σε έναν ασαφή ισχυρισμό περί συμφωνίας, μέσω οικονομικών πιέσεων προς συμμάχους, ανέδειξε το χάσμα ανάμεσα στη λογική της συναλλαγής και τη δομική διπλωματία.
Ευρωπαίοι διπλωμάτες μιλούν για μια θεμελιώδη αλλαγή φιλοσοφίας στην Ουάσιγκτον, όπου οι συμμαχίες αντιμετωπίζονται πλέον με όρους συναλλαγής και πίεσης.
Μέσα σε μόλις έξι ημέρες, ο Ντόναλντ Τραμπ κατάφερε να ανατρέψει ισορροπίες δεκαετιών και να ταράξει τα θεμέλια της διεθνούς τάξης. Την έβδομη ημέρα, οι Ευρωπαίοι εταίροι του θα μπορούσαν να ελπίζουν σε μια ανάπαυλα ή έστω σε ένα σήμα αποκλιμάκωσης. Η παύση, ωστόσο, δεν ήρθε ποτέ.
Με το βλέμμα στραμμένο στην Ουάσινγκτον και το δάχτυλο του Ντόναλντ Τραμπ στο… Twitter, οι Βρυξέλλες παραδέχονται ότι μια νέα κρίση στις διατλαντικές σχέσεις μπορεί να ξεσπάσει ανά πάσα στιγμή.
Στην Ευρώπη, οι ηγέτες εμφανίζονται επιφυλακτικοί, παρά την προσωρινή υποχώρηση Τραμπ στο θέμα των δασμών, ενώ και στη Γροιλανδία επικρατεί αβεβαιότητα.
Σε συνέντευξή του στο δίκτυο Fox News, ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι τα συμμαχικά στρατεύματα «έμεναν πίσω» και απέφευγαν την πρώτη γραμμή του μετώπου, προσθέτοντας χαρακτηριστικά πως οι ΗΠΑ ουδέποτε χρειάστηκαν πραγματικά τη βοήθειά τους.
Η διπλωματική αυτή αντεπίθεση θα ολοκληρωθεί με την ανταποδοτική επίσκεψη του Σι Τζινπίνγκ στις ΗΠΑ προς τα τέλη του 2026, επιβεβαιώνοντας τη βούληση των δύο ηγετών για έναν σταθερό δίαυλο επικοινωνίας.
Συνολικά, το μήνυμα από τις Βρυξέλλες ήταν διπλό: διάθεση συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά και σαφείς θεσμικές και πολιτικές «κόκκινες γραμμές» σε ό,τι αφορά τον ρόλο του ΟΗΕ, την κυριαρχία των κρατών και τη γεωπολιτική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η κίνηση αυτή ακολουθεί την απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ να αποσύρει τις απειλές για επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες, οι οποίες είχαν αρχικά εκφράσει αντιρρήσεις σχετικά με τις βλέψεις των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία.
Ο Τραμπ επανέλαβε την πεποίθησή του ότι και οι δύο πλευρές επιθυμούν τη λύση, χαρακτηρίζοντας «ηλίθιο» το ενδεχόμενο να μην υπάρξει συνεργασία για τον τερματισμό του πολέμου, την ώρα που η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα τις καταιγιστικές διπλωματικές εξελίξεις.
Στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός, ο Ντόναλντ Τραμπ επιχειρεί να εδραιώσει το προφίλ του ως παγκόσμιος ειρηνοποιός, παρουσιάζοντας το «Συμβούλιο Ειρήνης».
Παρότι ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε, μετά τη συνάντησή του με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, την απόσυρση των δασμών που είχε επιβάλει σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες με αφορμή το ζήτημα της Γροιλανδίας, οι Ευρωπαίοι ηγέτες καλούνται πλέον να επανεκτιμήσουν συνολικά τη στάση τους απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες
Κλείνοντας, ο Ρούτε κάλεσε τους Ευρωπαίους συμμάχους να μη χαλαρώσουν τη στήριξή τους προς την Ουκρανία, τονίζοντας ότι η βοήθεια πρέπει να είναι συνεχής και μακροπρόθεσμη, ανεξάρτητα από τις εξελίξεις σε άλλα μέτωπα.
Στο πλαίσιο της διαμόρφωσης κοινού μετώπου, ο Στάρμερ ανακοίνωσε ότι η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, θα μεταβεί στο Λονδίνο την Πέμπτη (22/1) για κρίσιμες διαβουλεύσεις σχετικά με το ζήτημα.
Σύμφωνα με τον Ιρανό υπουργό, αν οι Ευρωπαίοι είχαν υπερασπιστεί τότε τη δεσμευτικότητα των συμφωνιών, δεν θα έβλεπαν σήμερα τον Τραμπ να ακυρώνει την εμπορική συμφωνία του 2025 για τους δασμούς μέσα σε μόλις έξι μήνες.
Ο Μπέσεντ απέρριψε τις έντονες ευρωπαϊκές διαμαρτυρίες, αποδίδοντάς τις σε «πικρία» και «αντανακλαστική οργή», ενώ εξέφρασε την πεποίθηση ότι η Ευρώπη θα πειστεί τελικά για την ορθότητα του αμερικανικού σχεδίου.