Η κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών κατέληξε σε συμφωνία για τη διευθέτηση της μακροχρόνιας ποινικής υπόθεσης που αφορούσε την τουρκική κρατική τράπεζα Halkbank, μια εξέλιξη που εκτιμάται ότι μπορεί να συμβάλει στην αποκλιμάκωση της έντασης στις σχέσεις Ουάσινγκτον και Άγκυρας.
Η συμφωνία κατατέθηκε σε ομοσπονδιακό δικαστήριο του Μανχάταν και βάζει τέλος σε μια πολυετή δικαστική διαμάχη που αφορούσε κατηγορίες ότι η Halkbank βοήθησε το Ιράν να παρακάμψει τις αμερικανικές οικονομικές κυρώσεις.
Όροι της συμφωνίας
Σύμφωνα με τους όρους του διακανονισμού, η τουρκική τράπεζα δεσμεύεται ότι δεν θα πραγματοποιεί συναλλαγές που ωφελούν το Ιράν και θα ορίσει ανεξάρτητο επόπτη, ο οποίος θα επιβλέπει τη συμμόρφωση της με τις διεθνείς κυρώσεις και τη νομοθεσία για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος.
Η συμφωνία προβλέπει ότι η Halkbank δεν θα καταβάλει χρηματικό πρόστιμο, ενώ οι κατηγορίες σε βάρος της αναμένεται να αποσυρθούν εφόσον διαπιστωθεί πλήρης συμμόρφωση με τους όρους που τίθενται.
Σε επιστολή του προς τον ομοσπονδιακό δικαστή Ρίτσαρντ Μπέρμαν, ο εισαγγελέας του Μανχάταν Τζέι Κλέιτον τόνισε ότι η συμφωνία εξυπηρετεί βασικά συμφέροντα των Ηνωμένων Πολιτειών, καθώς συμβάλλει στην αντιμετώπιση της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας και στην αποτροπή οικονομικής στήριξης προς την κυβέρνηση του Ιράν.
Όπως σημείωσε, η διευθέτηση της υπόθεσης ενισχύει παράλληλα την εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών και τη διεθνή προσπάθεια για την καταπολέμηση του ξεπλύματος χρήματος.
Για να τεθεί σε ισχύ η συμφωνία απαιτείται η τελική έγκριση του δικαστηρίου, ενώ ο εισαγγελέας ζήτησε να αναβληθεί η ακροαματική διαδικασία που είχε προγραμματιστεί για τις 11 Μαρτίου.
Μια υπόθεση που επηρέασε τις διμερείς σχέσεις
Η υπόθεση της Halkbank αποτελούσε ένα από τα σημαντικότερα σημεία τριβής στις σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Άγκυρας. Οι κατηγορίες είχαν απαγγελθεί το 2019, κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Ντόναλντ Τραμπ, με τις αμερικανικές αρχές να κατηγορούν την τράπεζα για απάτη, ξέπλυμα χρήματος και συνωμοσία με στόχο την παραβίαση των κυρώσεων κατά του Ιράν.
Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, η Halkbank φέρεται να βοήθησε ιρανικές οντότητες να μεταφέρουν μυστικά περίπου 20 δισεκατομμύρια δολάρια, μετατρέποντας έσοδα από πωλήσεις πετρελαίου σε χρυσό και μετρητά μέσω εταιρειών-βιτρίνα που δραστηριοποιούνταν στην Τουρκία, το Ιράν και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Οι εισαγγελικές αρχές είχαν επίσης υποστηρίξει ότι χρησιμοποιήθηκαν εικονικές αποστολές τροφίμων προκειμένου να καλυφθούν παράνομες χρηματοοικονομικές συναλλαγές.
Η τουρκική τράπεζα είχε αρνηθεί εξαρχής τις κατηγορίες και, σε νέα ανακοίνωσή της, επανέλαβε ότι δεν αποδέχεται καμία ενοχή, υποστηρίζοντας ότι η συμφωνία οδηγεί στο οριστικό κλείσιμο της υπόθεσης.
Πιθανή αποκλιμάκωση στις σχέσεις Ουάσινγκτον – Άγκυρας
Αναλυτές εκτιμούν ότι η διευθέτηση της υπόθεσης μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Τουρκίας.
Ο Χακάν Αμπάς, διευθυντής της εταιρείας Strategic Advisory Services, δήλωσε ότι η συμφωνία «κλείνει ένα μακρύ και δαπανηρό νομικό κεφάλαιο» και ενισχύει τα πρότυπα συμμόρφωσης του τραπεζικού συστήματος.
Παράλληλα, σημείωσε ότι οι κινήσεις των κυβερνήσεων του Ντόναλντ Τραμπ και του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν φαίνεται να αποσκοπούν στη σταδιακή απομάκρυνση βασικών σημείων έντασης από την ατζέντα των αμερικανοτουρκικών σχέσεων.
Υπενθυμίζεται ότι το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών είχε αποφασίσει τον Οκτώβριο να αφήσει σε ισχύ προηγούμενη απόφαση εφετείου που επέτρεπε τη συνέχιση της δίωξης κατά της Halkbank, πριν τελικά προκύψει η πρόσφατη συμφωνία για τη διευθέτηση της υπόθεσης.