Την επέκταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας και συνεργασίας στη Λατινική Αμερική προωθεί η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, με τον υπουργό Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, να πραγματοποιεί την Τετάρτη (18/11) διαδοχικές επισκέψεις στη Βενεζουέλα και την Κολομβία. Στο Καράκας υπεγράφη συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας με την κυβέρνηση της Ντέλσι Ροδρίγκες, ενώ στην Μπογοτά εξετάζεται η διεξαγωγή κοινών στρατιωτικών επιχειρήσεων με τις ΗΠΑ. Η Ουάσιγκτον επικαλείται την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών, σε μια περίοδο κατά την οποία ενισχύει την επιρροή της στην περιοχή μετά και την αμερικανική στρατιωτική επέμβαση που οδήγησε στην αιχμαλώτιση του πρώην προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο.
Η περιοδεία του Χέγκσεθ πραγματοποιείται εν μέσω σημαντικών πολιτικών ανακατατάξεων στη Λατινική Αμερική, με τις κυβερνήσεις της Βενεζουέλας και της Κολομβίας να επιδιώκουν στενότερη συνεργασία με την Ουάσιγκτον.
Στη Βενεζουέλα, η υπηρεσιακή πρόεδρος Ντέλσι Ροδρίγκες έχει αναλάβει τη διακυβέρνηση μετά την αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση που οδήγησε στη σύλληψη και μεταφορά του Νικολάς Μαδούρο στις ΗΠΑ.
Στην Κολομβία, την προεδρία ανέλαβε το καλοκαίρι ο Αμπελάρδο δε λα Εσπριέγια, πολιτικός της σκληρής δεξιάς και δηλωμένος θαυμαστής του Ντόναλντ Τραμπ.
Χέγκσεθ από την Κολομβία: «Θα καταδιώκουμε και θα εξαλείφουμε τους ναρκοτρομοκράτες»
Ο Αμερικανός υπουργός έφτασε στην Μπογοτά το απόγευμα της Τετάρτης, μετά την αιφνιδιαστική επίσκεψή του στο Καράκας.
Μιλώντας παρουσία υπουργών της κολομβιανής κυβέρνησης, παρουσίασε την προοπτική ενίσχυσης της στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών, με επίκεντρο τις επιχειρήσεις κατά οργανώσεων που η Ουάσιγκτον χαρακτηρίζει «ναρκοτρομοκρατικές».
«Σύμφωνα με τη νομοθεσία κάθε χώρας, αλλά συνεργαζόμενοι, θα αναγνωρίζουμε, θα καταδιώκουμε, θα εξαλείφουμε και θα νικάμε τους ναρκοτρομοκράτες», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Η Κολομβία συγκαταλέγεται στις περίπου 20 χώρες που συμμετέχουν στη συμμαχία «Ασπίδα της Αμερικής», πρωτοβουλία του Ντόναλντ Τραμπ με διακηρυγμένο στόχο την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών.
Αντίθετα, η Βενεζουέλα δεν έχει ενταχθεί στη συγκεκριμένη συμμαχία, παρά τη νέα συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ.
Η Μπογοτά θα ζητήσει κοινοβουλευτική έγκριση για κοινές επιχειρήσεις
Μετά τις συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν κεκλεισμένων των θυρών, ο υπουργός Εξωτερικών της Κολομβίας, Ομάρ Μπούλα, ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση προτίθεται να ζητήσει την έγκριση του κοινοβουλίου για τη διεξαγωγή κοινών στρατιωτικών επιχειρήσεων με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η αμερικανική πλευρά παρέχει ήδη υποστήριξη στις επιχειρήσεις κατά της διακίνησης ναρκωτικών στην κολομβιανή επικράτεια, ωστόσο η νέα πρωτοβουλία θα μπορούσε να διευρύνει το πλαίσιο της στρατιωτικής συνεργασίας.
Ο Μπούλα υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση του Αμπελάρδο δε λα Εσπριέγια αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στο ζήτημα της εθνικής κυριαρχίας.
Όπως ανέφερε, ο Κολομβιανός πρόεδρος «είναι πολύ σαφής» ως προς την κυριαρχία της χώρας, προσθέτοντας ότι η συγκεκριμένη θέση διατυπώθηκε με εξίσου σαφή τρόπο στον Χέγκσεθ κατά τη διάρκεια των συνομιλιών.
Παρά τις πολυετείς επιχειρήσεις καταπολέμησης των ναρκωτικών, η Κολομβία εξακολουθεί να καταγράφει τη μεγαλύτερη παραγωγή κοκαΐνης παγκοσμίως, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν η μεγαλύτερη αγορά κατανάλωσης της συγκεκριμένης ουσίας.
Αιφνιδιαστική επίσκεψη στη Βενεζουέλα και συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας
Νωρίτερα την ίδια ημέρα, ο Πιτ Χέγκσεθ πραγματοποίησε επίσκεψη στο Καράκας, η οποία δεν είχε ανακοινωθεί εκ των προτέρων.
Τον Αμερικανό υπουργό υποδέχθηκε η υπηρεσιακή πρόεδρος Ντέλσι Ροδρίγκες στο προεδρικό μέγαρο Μιραφλόρες, όπως προκύπτει από εικόνες που μετέδωσε η κρατική τηλεόραση της Βενεζουέλας.
Κατά την επίσκεψη υπεγράφη διμερής συμφωνία στρατιωτικής συνεργασίας, με την Ουάσιγκτον να δηλώνει ότι στόχος είναι η ενίσχυση της ασφάλειας και η αντιμετώπιση της διακίνησης ναρκωτικών.
Ο Χέγκσεθ υποστήριξε ότι η συμφωνία αποσκοπεί στο να διασφαλιστεί πως ο λαός της Βενεζουέλας δεν θα απειλείται από «ξένους παράγοντες, ναρκοτρομοκράτες ή εγκληματίες» και ότι θα παραμένει ασφαλής εντός των κυρίαρχων συνόρων της χώρας.
Παράλληλα, απηύθυνε ευθεία προειδοποίηση προς τους διακινητές ναρκωτικών:
«Θα σας καταδιώξουμε, θα σας βρούμε και θα σας σκοτώσουμε», δήλωσε.
Ροδρίγκες: «Επανέναρξη της τεχνικοστρατιωτικής σχέσης» με τις ΗΠΑ
Η Ντέλσι Ροδρίγκες χαρακτήρισε τη συμφωνία ως επανέναρξη και ανανέωση της «τεχνικοστρατιωτικής σχέσης» μεταξύ Βενεζουέλας και Ηνωμένων Πολιτειών, έπειτα από δεκαετίες εντάσεων.
Η εξέλιξη σηματοδοτεί σημαντική μεταβολή σε σχέση με την εξωτερική πολιτική που ακολουθούσαν οι κυβερνήσεις του Ούγο Τσάβες και του Νικολάς Μαδούρο.
Κατά τις προηγούμενες δεκαετίες, το Καράκας είχε αναπτύξει στρατιωτική συνεργασία με τη Ρωσία, την Κίνα και το Ιράν, ενώ οι σχέσεις με την Ουάσιγκτον χαρακτηρίζονταν από έντονη αντιπαράθεση.
Ο Χέγκσεθ είναι ο υψηλότερα ιστάμενος Αμερικανός αξιωματούχος που επισκέφθηκε τη Βενεζουέλα μετά τη στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ και την αιχμαλώτιση του Μαδούρο, στην οργάνωση της οποίας είχε διαδραματίσει σημαντικό ρόλο.
Ο πρώην πρόεδρος της Βενεζουέλας και η σύζυγός του, Σίλια Φλόρες, εξακολουθούν να κρατούνται στη Νέα Υόρκη, εν αναμονή της δίκης τους.
Ο Μαδούρο αντιμετωπίζει κατηγορίες που περιλαμβάνουν τη διακίνηση ναρκωτικών, τις οποίες έχει απορρίψει, χαρακτηρίζοντας τον εαυτό του «αιχμάλωτο πολέμου».
Στο προσκήνιο και τα πετρελαϊκά αποθέματα της Βενεζουέλας
Η προσέγγιση Ουάσιγκτον – Καράκας δεν περιορίζεται στη στρατιωτική συνεργασία, αλλά επεκτείνεται και στον ενεργειακό τομέα.
Μεταξύ των προσώπων που παρέστησαν στη συνάντηση στο προεδρικό μέγαρο Μιραφλόρες ήταν ο επιχειρηματίας Αλεχάντρο Μπετανκούρ, ιδιοκτήτης της North American Blue Energy Partners (NABEP).
Η εταιρεία έχει συνδεθεί με συμφωνία που προβλέπει την παραχώρηση στις Ηνωμένες Πολιτείες δικαιωμάτων επί του 20% των τεράστιων πετρελαϊκών αποθεμάτων της Βενεζουέλας.
Τον Αύγουστο, η Ουάσιγκτον είχε ανακοινώσει, με επιβεβαίωση από το Καράκας, συμφωνία για την απόκτηση ελέγχου πετρελαιοπηγών με εκτιμώμενο παραγωγικό δυναμικό 65 δισεκατομμυρίων βαρελιών.
Οι ενεργειακές αυτές συμφωνίες συνοδεύουν τη σταδιακή αποκατάσταση των σχέσεων της Βενεζουέλας με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλους διεθνείς εταίρους.
Στη σκιά των αμερικανικών επιδρομών και των αντιδράσεων στο Κογκρέσο
Η περιοδεία Χέγκσεθ πραγματοποιείται ενώ ο ίδιος έχει βρεθεί αντιμέτωπος με έντονη κριτική στο αμερικανικό Κογκρέσο για τον τρόπο διεξαγωγής του πολέμου κατά του Ιράν, αλλά και για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον φερόμενων ως διακινητών ναρκωτικών στην Καραϊβική και στον Ειρηνικό.
Οι συγκεκριμένες επιδρομές έχουν προκαλέσει περισσότερους από 200 θανάτους, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία.
Ο Αμερικανός υπουργός φαίνεται πάντως να έχει απομακρύνει, τουλάχιστον προσωρινά, το ενδεχόμενο καθαίρεσής του από το Κογκρέσο.
Η νέα στρατιωτική συνεργασία με τη Βενεζουέλα και οι σχεδιαζόμενες κοινές επιχειρήσεις με την Κολομβία αποτελούν μέρος της ευρύτερης προσπάθειας της κυβέρνησης Τραμπ να ενισχύσει τον ρόλο των ΗΠΑ στη Λατινική Αμερική, με επίσημη αιτιολογία την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών.