«Ώρα μηδέν» για τη Λιβύη - Απειλές και παζάρια Ερντογάν λίγο πριν την Διάσκεψη του Βερολίνου

«Ώρα μηδέν» για τη Λιβύη - Απειλές και παζάρια Ερντογάν λίγο πριν την Διάσκεψη του Βερολίνου
Ενημερώθηκε: 19/01/20 - 08:47

Σήμερα η Διάσκεψη του Βερολίνου για τη λιβύη με στόχο, σύμφωνα με το προσχέδιο του ΟΗΕ, να υπάρξουν δεσμεύσεις για εκεχειρία ώστε να τερματιστεί ο εμφύλιος. 

Η Διάσκεψη θα ξεκινήσει αύριο Κυριακή, λίγο μετά τις 15:00 ώρα Ελλάδας παρουσία των άμεσα εμπλεκόμενων πλευρών στον εμφύλιο πόλεμο της Λιβύης, δηλαδή του επικεφαλής της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Τρίπολης, Φαγέζ Αλ Σάρατζ, καθώς και του στρατάρχη του Εθνικού Λιβικού Στρατού, Χαλίφα Χαφτάρ, δυνάμεων οι οποίες έχουν λόγο για την επόμενη ημέρα της Λιβύης, όπως η Ρωσία, η Γερμανία και οι ΗΠΑ, και άλλες οι οποίες επιδιώκουν με κάθε τρόπο να εδραιωθούν ως εγγυητές της ειρήνευσης και να αποκτήσουν πρωταγωνιστικό ρόλο στη βορειοαφρικανική χώρα –βλέπε Τουρκία.

Η Διάσκεψη αναμένεται να ολοκληρωθεί μετά τις 18:00, ενώ θα ακολουθήσει συνέντευξη Τύπου της Γερμανίδας Καγκελάριου, Άγκελα Μέρκελ με τον γγ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.

Προϋπόθεση, ωστόσο, για κατάπαυση του πυρός είναι και ο τερματισμός της ξένης στρατιωτικής παρέμβασης, γεγονός που η Άγκυρα δεν δείχνει να υπολογίζει. Όμως σε μια ακόμη απόπειρα τουρκικού παζαρέματος και επίδειξης ισχύος, ο Ερντογάν διεμήνυσε ότι δεν θα αποχωρήσουν οι δυνάμεις του από τη Λιβύη εάν δεν εξασφαλιστούν τα δικαιώματα της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Υπενθυμίζεται ότι και σε άρθρο του στο Politico ο Ερντογάν σημειώνει μεταξύ άλλων ότι «το να αφήσουμε την Λιβύη στο έλεος ενός ‘πολέμαρχου’ θα είναι ένα ιστορικό λάθος» και διαμηνύει ότι η λύση στη Λιβύη περνάει μέσα από την Τουρκία και διατυπώνει έμμεσες απειλές κατά της Ευρώπης με το μεταναστευτικό και την τρομοκρατία. Δεν διστάζει μάλιστα να δώσει μαθήματα στους Ευρωπαίους ηγέτες λέγοντας πως η Ε.Ε πρέπει να υπερασπιστεί τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα, επιτίθεται κατά του Εμανουέλ Μακρόν που στηρίζει τους «πραξικοπηματίες» στη Λιβύη και σημειώνει: «Περιμένουμε από τους Ευρωπαίους να μιλάνε λιγότερο και να πράττουν περισσότερα».

Ταυτόχρονα, σοβαρό προβληματισμό πυροδότησε και η δήλωση του Τούρκου ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, σύμφωνα με την οποία η Ελλάδα υποσκάπτει τις ειρηνευτικές προσπάθειες για τη Λιβύη αφού προσκάλεσε τον στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ

Μετά το μπαράζ τουρκικών προκλήσεων, ακολούθησε τηλεφωνική επικοινωνία ανάμεσα στον Τούρκο πρόεδρο και τη Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ. Η γερμανική πλευρά, σύμφωνα με το Anadolu, επιχείρησε να λάβει δεσμεύσεις για συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στη Λιβύη. 

Ο φόβος της Ελλάδας

 Η Ελλάδα δε θα συμμετάσχει όμως με τη διπλωματική αντεπίθεση των τελευταίων ημερών έδειξε ότι όχι μόνο δεν θα παραμείνει αδρανής στις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο ως παράγοντας σταθερότητας σε μία κρίσιμη περιοχή, 

Ο πρωθυπουργός όμως Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε βέτο για ακύρωση του μνημονίου Άγκυρας - Τρίπολης περί θαλάσσιων ζωνών, σε συνομιλία που είχε με τη Γερμανίδα καγκελάριο

Όπως διατείνεται το Βερολίνο, το μνημόνιο για τον καθορισμό των θαλάσσιων ζωνών δεν θα τεθεί επί τάπητος, καθώς εκείνο που θα αποτελέσει το βασικό θέμα είναι η επίτευξη εκεχειρίας στη Λιβύη. 

Αυτό που απασχολεί, ωστόσο, την ελληνική πλευρά από τη Διάσκεψη του Βερολίνου είναι η συμφωνία που υπέγραψε προ μηνών για τον καθορισμό θαλάσσιων συνόρων στην Ανατολική Μεσόγειο ο Ταγίπ Ερντογάν με τον Φαγέζ Αλ Σάρατζ.

Παρ’ ότι, όπως έχουν διαμηνύσει τόσο το Βερολίνο όσο και η ΕΕ, το ζήτημα δεν πρόκειται να τεθεί επί τάπητος -εξ’ ου και οι «δικαιολογίες της Γερμανίας περί μη κλήσης της Αθήνας στη Διάσκεψη- ο φόβο της Αθήνας είναι ο εξής: εφόσον στο Βερολίνο δεν τεθεί ζήτημα ακυρότητας των δυο μνημονίων, τότε ακόμη κι αν εμπράκτως το μνημόνιο για τη στρατιωτική συνεργασία με την Τουρκία αδρανοποιηθεί, το άλλο μνημόνιο για τις θαλάσσιες ζώνες θα διατηρηθεί με το επιχείρημα ότι υπάρχει «συνέχεια» του κράτους και το μνημόνιο υπογράφτηκε από de jure και διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της χώρας.

Από τις δυνάμεις που θα μετέχουν στη Διάσκεψη του Βερολίνου, κοινή θέση με την Ελλάδα κατά του τουρκολιβυκού μνημονίου έχουν εκφράσει επισήμως η Αίγυπτος, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν, ο Γάλλος πρόεδρος, Εμανουέλ Μακρόν και ο Λίβυος στρατάρχης Χαφτάρ.

Το μνημόνιο στηρίζουν οι δυνάμεις που το έχουν υπογράψει, ο Τούρκος πρόεδρος, Ταγίπ Ερντογάν και ο επικεφαλής της κυβέρνησης Εθνικής Συμφωνίας Φαγέζ αλ Σάρατζ.

Η Γερμανίδα καγκελάριος και ο Ιταλός πρωθυπουργός Τζουζέπε Κόντε, δεσμεύονται από τις αποφάσεις της ΕΕ, τις οποίες συμμερίζεται και ο Βρετανός πρωθυπουργός, Μπόρις Τζόνσον.