Στη σύσταση μιας νέας, ισχυρής ανεξάρτητης αρχής με πρωτοφανώς διευρυμένο πεδίο αρμοδιοτήτων προχωρά η νέα κυβέρνηση της Ουγγαρίας, υλοποιώντας μία από τις κεντρικές της δεσμεύσεις για την παμόσχευση και ανάκτηση δημόσιων πόρων που υπεξαιρέθηκαν ή διαχειρίστηκαν παράτυπα.
Η Εθνική Υπηρεσία Ανάκτησης και Προστασίας Περιουσίας (NVVH) αποκτά εξουσίες που ξεπερνούν τον απλό ελεγκτικό ρόλο, καθώς θα μπορεί να ερευνά κρατικές συμβάσεις, παραχωρήσεις, επιδοτήσεις, ευρωπαϊκά κονδύλια και δημόσιες επιχειρήσεις, ιχνηλατώντας παράλληλα οικονομικές ροές και πραγματικούς δικαιούχους εταιρειών.
Το πλέον ανατρεπτικό στοιχείο της NVVH είναι η θεσμική της ικανότητα να διεξάγει αυτόνομες ποινικές έρευνες και, σε ορισμένες περιπτώσεις διαφθοράς, να υποκαθιστά την εισαγγελία ασκώντας η ίδια ποινική δίωξη και εκπροσωπώντας την υπόθεση στο δικαστήριο.
Η εξέλιξη αυτή σπάει το μέχρι πρότινος μονοπώλιο των εισαγγελικών αρχών, ενισχύοντας καθοριστικά την ισχύ της νέας αρχής. Παράλληλα, η ίδρυσή της συνδέεται άμεσα με την προσπάθεια αποκατάστασης της αξιοπιστίας της Βουδαπέστης απέναντι στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία κρατά «παγωμένους» σημαντικούς ευρωπαϊκούς πόρους λόγω ανησυχιών για εκτεταμένη διαφθορά.
Πολιτικές αναταράξεις και αμφισβήτηση για την επιλογή της Unger Anna
Η επιλογή της ηγεσίας της υπηρεσίας, ωστόσο, πυροδότησε έντονες παρασκηνιακές και πολιτικές αντιπαραθέσεις. Επικεφαλής της NVVH εξελέγη από το κοινοβούλιο με 145 ψήφους η πολιτική επιστήμονας Unger Anna Róza, επικρατώντας μεταξύ 96 υποψηφιοτήτων, ενώ τη θέση της αναπληρώτριας αναλαμβάνει η Tasnádi Katalin.
Η τοποθέτησή της προκάλεσε επικρίσεις από αναλυτές που επισημαίνουν την έλλειψη ανακριτικής και εισαγγελικής εμπειρίας στο βιογραφικό της. Την ίδια στιγμή, το Fidesz εκφράζει επιφυλάξεις υποστηρίζοντας ότι οι υπερεξουσίες της NVVH εγκυμονούν κινδύνους για πολιτικά κατευθυνόμενες διώξεις χωρίς επαρκείς ασφαλιστικές δικλίδες.
Το μεγάλο στοίχημα για τη νέα αρχή συμπυκνώνεται πλέον στο κατά πόσο θα μπορέσει να μετατρέψει τις έρευνές της σε στέρεες δικαστικές καταδίκες και να επιτύχει την ουσιαστική ανάκτηση των κλεμμένων κρατικών κεφαλαίων, ακόμα και όταν αυτά έχουν διοχετευθεί σε εταιρείες του εξωτερικού.