Με ιδιαίτερα επικριτικό τόνο αντιμετωπίζει η Κίνα τα αμερικανικά στρατιωτικά σχέδια στη Γάζα και ευρύτερα στα Παλαιστινιακά Εδάφη, αμφισβητώντας ευθέως τα ανθρωπιστικά κίνητρα που επικαλείται η Ουάσιγκτον.
Στο επίκεντρο της κινεζικής κριτικής βρίσκονται τόσο η πλωτή στρατιωτική προβλήτα που εγκαταστάθηκε το 2024 από τις Ηνωμένες Πολιτείες στη θαλάσσια ζώνη της Γάζας, όσο και τα μεταγενέστερα σχέδια της κυβέρνησης του Τραμπ για δημιουργία διεθνούς στρατιωτικής βάσης εντός του παλαιστινιακού θύλακα, με ανάπτυξη χιλιάδων Αμερικανών στρατιωτών και εκτεταμένες οχυρώσεις.
Η Ουάσιγκτον παρουσίασε τις πρωτοβουλίες αυτές ως μέτρα διευκόλυνσης της ανθρωπιστικής βοήθειας. Ωστόσο, το Πεκίνο εκτιμά ότι πρόκειται για κινήσεις που εντάσσονται σε ευρύτερη στρατηγική εδραίωσης της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ανατολική Μεσόγειο και ανάσχεσης άλλων δυνάμεων, παρά για ουσιαστική προσπάθεια τερματισμού της σύγκρουσης.
Σκεπτικισμός για την «ανθρωπιστική» ρητορική
Η κινεζική διπλωματία και τα κρατικά μέσα ενημέρωσης χαρακτήρισαν την πλωτή προβλήτα του 2024 τεχνικά ανεπαρκή και επιχειρησιακά αποτυχημένη, επισημαίνοντας ότι λειτούργησε περιορισμένο χρονικό διάστημα και κόστισε εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, ενώ τα χερσαία περάσματα παρέμεναν κλειστά.
Ο πρέσβης της Κίνας στον ΟΗΕ, Fu Cong, υπογράμμισε ότι οι χερσαίες οδοί αποτελούν τη μόνη βιώσιμη και αποτελεσματική λύση για την παράδοση βοήθειας, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι θαλάσσιες λύσεις λειτουργούν περισσότερο ως επικοινωνιακό εργαλείο παρά ως πρακτική διέξοδος.
Το Πεκίνο θεωρεί ότι η δημιουργία στρατιωτικών εγκαταστάσεων ή η ανάληψη διοικητικού ρόλου στη Γάζα συνιστά «επικίνδυνη και προκλητική» κίνηση, ικανή να κλιμακώσει περαιτέρω τις εντάσεις.
Αμφισβήτηση του ρόλου του «Διεθνούς Συμβουλίου Ειρήνης»
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η κινεζική καχυποψία απέναντι στο λεγόμενο Διεθνές Συμβούλιο Ειρήνης, που φέρεται να συγκροτήθηκε με αμερικανική πρωτοβουλία. Σύμφωνα με κινεζικές εκτιμήσεις, βασικός στόχος του σχεδίου δεν είναι μόνο η σταθεροποίηση της περιοχής, αλλά και η εξουδετέρωση του υπόγειου δικτύου σηράγγων της Hamas.
Η πρόβλεψη για γεωφυσικές έρευνες με σκοπό τον εντοπισμό υπόγειων κοιλοτήτων ερμηνεύεται από το Πεκίνο ως ένδειξη ότι τα έργα συνδέονται άμεσα με στρατιωτικούς στόχους και όχι αποκλειστικά με ανθρωπιστική υποδομή.
Στρατηγική διάσταση και ευρύτεροι υπολογισμοί
Η κινεζική ανάλυση υπερβαίνει τη Γάζα. Θεωρεί ότι η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο και την Ερυθρά Θάλασσα εντάσσεται σε σχέδιο ενίσχυσης του ελέγχου θαλάσσιων οδών και ενδυνάμωσης της δυτικής επιρροής σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών ανταγωνισμών.
Παράλληλα, κινεζικοί στρατιωτικοί κύκλοι παρακολουθούν προσεκτικά την τεχνική απόδοση των αμερικανικών εγχειρημάτων, όπως η πλωτή προβλήτα, αντλώντας συμπεράσματα για τις επιχειρησιακές δυνατότητες των ΗΠΑ σε απομακρυσμένα και εχθρικά περιβάλλοντα. Η ανάλυση αυτή συνδέεται εμμέσως και με πιθανά μελλοντικά σενάρια σε περιοχές στρατηγικού ενδιαφέροντος για την Κίνα, όπως η Taiwan.
Πολιτική λύση αντί στρατιωτικοποίησης
Σε διπλωματικό επίπεδο, η Κίνα επαναλαμβάνει ότι η μόνη βιώσιμη διέξοδος είναι η δημιουργία πλήρως κυρίαρχου παλαιστινιακού κράτους στα σύνορα του 1967 με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Υποστηρίζει την αρχή «οι Παλαιστίνιοι να κυβερνούν την Παλαιστίνη» και απορρίπτει κάθε σχέδιο που θα οδηγούσε σε αμερικανικό έλεγχο της Γάζας ή σε αναγκαστικό εκτοπισμό πληθυσμών.
Συνολικά, η κινεζική οπτική αντιμετωπίζει τα αμερικανικά σχέδια όχι ως ουδέτερες ανθρωπιστικές πρωτοβουλίες, αλλά ως πολιτικό και στρατηγικό εργαλείο που ενισχύει τη μόνιμη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή. Κατά το Πεκίνο, τέτοιες κινήσεις δεν ανοίγουν τον δρόμο για ειρήνη, αλλά βαθαίνουν την πόλωση και απομακρύνουν την προοπτική λύσης δύο κρατών.