Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται την Πέμπτη (19/11) η ιστορική τριμερής συνάντηση κορυφής του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, του Κινέζου προέδρου Σι Τζινπίνγκ και του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν, στη βίλα Κιλίν της πόλης Σενζέν, στη νότια Κίνα. Η συνάντηση, που πραγματοποιείται στο περιθώριο της συνόδου της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), ξεκίνησε με περίπου μία ώρα καθυστέρηση, μετά τις διμερείς επαφές των ηγετών. «Πραγματικά γράφουμε ιστορία», δήλωσε ο Τραμπ κατά την έναρξη των συνομιλιών, με τον πόλεμο στην Ουκρανία, τις διεθνείς κρίσεις, τα πυρηνικά όπλα και τις εμπορικές σχέσεις να βρίσκονται στην ατζέντα.
Τα βλέμματα της διεθνούς κοινότητας είναι στραμμένα στη Σενζέν, όπου οι ηγέτες των Ηνωμένων Πολιτειών, της Κίνας και της Ρωσίας κάθονται για πρώτη φορά στο ίδιο τραπέζι σε επίσημη τριμερή συνάντηση αυτού του σχήματος.
Η σύνοδος είχε αρχικά προγραμματιστεί να ξεκινήσει στις 09:30, ώρα Ελλάδας, ωστόσο η έναρξή της καθυστέρησε περίπου μία ώρα.
Η συνάντηση πραγματοποιείται σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών αντιπαραθέσεων, με τις τρεις χώρες να διατηρούν διαφορετικές επιδιώξεις σε κρίσιμα ζητήματα διεθνούς ασφάλειας και οικονομίας.
Τραμπ στην έναρξη της τριμερούς: «Πραγματικά γράφουμε ιστορία»
Ο Ντόναλντ Τραμπ επέλεξε να δώσει ιδιαίτερο συμβολισμό στην πρώτη του τοποθέτηση κατά την έναρξη της συνάντησης.
«Πραγματικά γράφουμε ιστορία. Πολύ συχνά, ηγέτες του παρελθόντος απέφευγαν να συνομιλούν με έθνη με τα οποία είχαν διαφωνίες. Εμείς πιστεύουμε το αντίθετο», δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Η τοποθέτησή του ανέδειξε την πρόθεση της Ουάσιγκτον να παρουσιάσει τη συνάντηση ως ευκαιρία απευθείας διαλόγου μεταξύ τριών χωρών με σημαντικές διαφωνίες σε μια σειρά διεθνών ζητημάτων.
Πριν από την έναρξη της τριμερούς, ο Τραμπ είχε εκφράσει αισιοδοξία για τις επαφές του με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, υποστηρίζοντας ότι θα μπορούσαν να αποτελέσουν την αφετηρία σημαντικών εξελίξεων.
Η συνάντηση Τραμπ – Πούτιν και οι συζητήσεις για την Ουκρανία
Της τριμερούς προηγήθηκε διμερής συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, η οποία διήρκεσε περίπου 35 έως 40 λεπτά.
Οι δύο πρόεδροι αντάλλαξαν θερμή χειραψία, ενώ ο Τραμπ αναφέρθηκε στις προσωπικές σχέσεις που διατηρούν εδώ και χρόνια.
«Γνωριζόμαστε εδώ και πολύ καιρό και πιστεύω ότι μπορούν να προκύψουν πολλά υπέροχα πράγματα από αυτή τη συνάντηση ή τουλάχιστον να ξεκινήσουν», ανέφερε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Γιούρι Ουσακόφ, επιβεβαίωσε ότι βασικό αντικείμενο των συνομιλιών ήταν ο πόλεμος στην Ουκρανία, ενώ συζητήθηκαν επίσης ζητήματα των διμερών σχέσεων ΗΠΑ και Ρωσίας.
Σύμφωνα με τον Ουσακόφ, η συνάντηση λειτούργησε και ως προπαρασκευαστικό βήμα για την τριμερή με τον Σι Τζινπίνγκ.
Στη συνάντηση συμμετείχαν, από αμερικανικής πλευράς, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο και ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ, ενώ τη ρωσική αντιπροσωπεία πλαισίωναν, μεταξύ άλλων, οι Σεργκέι Λαβρόφ, Γιούρι Ουσακόφ, Αντόν Σιλουάνοφ και Κίριλ Ντμιτρίεφ.
Η συνάντηση Τραμπ – Σι πριν από την τριμερή
Ο Αμερικανός πρόεδρος είχε επίσης κατ' ιδίαν συνομιλίες με τον Σι Τζινπίνγκ στη βίλα Κιλίν, όπου πραγματοποιούνται οι διπλωματικές επαφές.
Η συνάντηση των δύο ηγετών επιβεβαιώθηκε από το κινεζικό κρατικό τηλεοπτικό δίκτυο CCTV.
Ο Τραμπ αναφέρθηκε θετικά στις προσωπικές σχέσεις του με τον Κινέζο πρόεδρο, δηλώνοντας ότι έχουν αναπτύξει εξαιρετική επικοινωνία, παρά τις διαφωνίες μεταξύ των δύο χωρών.
Η επαφή Ουάσιγκτον και Πεκίνου πραγματοποιείται με φόντο τις εμπορικές εντάσεις, τον τεχνολογικό ανταγωνισμό και τις διαφορετικές προσεγγίσεις τους σε διεθνείς κρίσεις.
Ουκρανία, Ιράν, πυρηνικά όπλα και εμπόριο στην ατζέντα
Ο πόλεμος στην Ουκρανία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα θέματα της τριμερούς συνάντησης.
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ανακοινώσει ότι σκοπεύει να συζητήσει τις δυνατότητες τερματισμού της σύγκρουσης, ενώ, σύμφωνα με πληροφορίες που αποδίδονται στο Reuters, η ένταξη του ουκρανικού ζητήματος στην ατζέντα αποτελούσε επιδίωξη και της ρωσικής πλευράς.
Πέρα από την Ουκρανία, στις συνομιλίες αναμένεται να τεθούν οι εξελίξεις στο Ιράν, ζητήματα ελέγχου των πυρηνικών εξοπλισμών, οι εμπορικές σχέσεις και οι εντάσεις μεταξύ των μεγάλων οικονομιών, καθώς και οι εξελίξεις στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης.
Προς το παρόν, δεν έχουν ανακοινωθεί συγκεκριμένες συμφωνίες ή κοινές αποφάσεις από την τριμερή.
Επιφυλάξεις για τα αποτελέσματα της συνάντησης
Παρά τον ιδιαίτερο συμβολισμό της συνάντησης, αναλυτές εκφράζουν επιφυλάξεις για το κατά πόσο οι τρεις ηγέτες μπορούν να καταλήξουν σε ουσιαστικές συμφωνίες.
Η πρώην Αμερικανίδα διπλωμάτης Σάρα Μπέραν, μιλώντας στο BBC, επισήμανε ότι οι συναντήσεις στο περιθώριο πολυμερών συνόδων συχνά έχουν περιορισμένη διάρκεια, γεγονός που δυσκολεύει την εις βάθος εξέταση σύνθετων ζητημάτων.
Κατά την εκτίμησή της, ιδιαίτερη σημασία έχει ο συμβολισμός της κοινής παρουσίας των τριών ηγετών, αλλά και το κατά πόσο οι συνομιλίες θα αποκτήσουν ουσιαστική συνέχεια.
Ανάλογες επιφυλάξεις διατύπωσε ο ερευνητής του Carnegie China Τονγκ Ζάο, ο οποίος εκτίμησε ότι το Πεκίνο επιδιώκει να αναδείξει τον ρόλο του ως μεγάλης δύναμης με δυνατότητα παρέμβασης στις διεθνείς εξελίξεις.
Η αντίδραση της Γαλλίας και ο ρόλος της Ευρώπης
Απαισιόδοξος για τα αποτελέσματα της τριμερούς εμφανίστηκε ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό.
Μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό RTL, υποστήριξε ότι οι διαφωνίες μεταξύ των τριών ηγετών είναι τόσο βαθιές, ώστε δύσκολα θα μπορούσε να προκύψει κάποια ουσιαστική συμφωνία.
«Αυτοί οι τρεις ηγέτες δεν συμφωνούν σε τίποτα και κατά συνέπεια δεν πρόκειται να προκύψει τίποτε από αυτή τη συνάντηση», δήλωσε.
Ο Μπαρό αμφισβήτησε επίσης την παρουσίαση της τριμερούς ως συνάντησης των τριών μεγαλύτερων παγκόσμιων δυνάμεων, υποστηρίζοντας ότι αυτές είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα και η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Παράλληλα, αναφέρθηκε στη Σύνοδο Κορυφής της «Συμμαχίας των Προθύμων» που πραγματοποιείται την ίδια ημέρα στο Βερολίνο, τονίζοντας ότι οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν να διασφαλίσουν τη συμμετοχή τους στη διαμόρφωση μιας μελλοντικής ειρηνευτικής συμφωνίας για την Ουκρανία.
Σε εξέλιξη οι συνομιλίες – Αναμένονται οι πρώτες ανακοινώσεις
Η τριμερής σύνοδος στη Σενζέν συνεχίζεται, με το διεθνές ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στις τοποθετήσεις των τριών ηγετών και στο ενδεχόμενο να προκύψουν συγκεκριμένες πρωτοβουλίες.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στο κατά πόσο θα υπάρξει κάποια σύγκλιση για τον πόλεμο στην Ουκρανία, καθώς και στο εάν οι ΗΠΑ, η Κίνα και η Ρωσία θα ανακοινώσουν περαιτέρω διπλωματικές επαφές.
Η διάρκεια της συνάντησης, σύμφωνα με τον σύμβουλο του Κρεμλίνου Γιούρι Ουσακόφ, θα καθοριστεί από τους ίδιους τους ηγέτες.