Μια νέα προσπάθεια προσέγγισης της Ελλάδας και της Κύπρου επιχειρεί η αυτοαποκαλούμενη «Δημοκρατία της Σομαλιλάνδης», επιδιώκοντας να συνδέσει τη δική της γεωπολιτική θέση με τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, την Ερυθρά Θάλασσα και το Κέρας της Αφρικής.
Με νέα παρέμβασή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η Χαργκέισα αναδεικνύει τη στρατηγική συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ και εμφανίζεται πρόθυμη να αποτελέσει έναν πιθανό εταίρο στο νότιο άκρο ενός ευρύτερου γεωπολιτικού άξονα, με φόντο την αυξανόμενη τουρκική παρουσία στην περιοχή.
Η νέα κίνηση έρχεται λίγες ημέρες μετά από προηγούμενη δημόσια πρόσκληση της Σομαλιλάνδης προς Αθήνα και Λευκωσία για την ανάπτυξη μιας νέας στρατηγικής σχέσης.
Σε σχετική ανάρτηση, η Σομαλιλάνδη παρουσιάζει Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ ως τον πυρήνα μιας σημαντικής συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο και υποστηρίζει ότι η δική της γεωγραφική θέση, κοντά στο στρατηγικής σημασίας στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ και την Ερυθρά Θάλασσα, θα μπορούσε να προσδώσει πρόσθετη αξία σε έναν τέτοιο άξονα.
Με το μήνυμα ότι «η εποχή της παθητικότητας τελείωσε», η Χαργκέισα επιχειρεί παράλληλα να συνδέσει την παρουσία της Τουρκίας στη Σομαλία με την ανάγκη διαμόρφωσης νέων γεωπολιτικών συνεργασιών.
Η αναφορά στα Κατεχόμενα που προκάλεσε αντιδράσεις
Η νέα προσέγγιση προς Αθήνα και Λευκωσία ακολούθησε ένα διπλωματικό επεισόδιο που προκλήθηκε από αναφορά του προέδρου της Βουλής της Σομαλίας στην αποκαλούμενη «Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου».
Η συγκεκριμένη αναφορά προκάλεσε αντιδράσεις και τελικά διαγράφηκε. Παράλληλα, το υπουργείο Εξωτερικών της Σομαλίας παρενέβη επίσημα, επαναβεβαιώνοντας τη θέση του υπέρ της κυριαρχίας, της ανεξαρτησίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η Σομαλιλάνδη αξιοποίησε την εξέλιξη για να επαναφέρει την πρότασή της προς Ελλάδα και Κύπρο, καλώντας τις δύο χώρες να εξετάσουν την ανάπτυξη σχέσεων στους τομείς της διπλωματίας, της οικονομίας και της ασφάλειας.
Το γεωπολιτικό πλεονέκτημα της Σομαλιλάνδης
Κεντρικό στοιχείο της επιχειρηματολογίας της Χαργκέισα αποτελεί η γεωγραφική της θέση. Η Σομαλιλάνδη βρίσκεται στο Κέρας της Αφρικής, κοντά στον Κόλπο του Άντεν και απέναντι από την Υεμένη, σε μικρή απόσταση από το Μπαμπ ελ Μαντέμπ, μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες διόδους για το παγκόσμιο εμπόριο.
Την ίδια ώρα, η Τουρκία έχει ενισχύσει σημαντικά την παρουσία της στη Σομαλία και τις σχέσεις της με την κυβέρνηση του Μογκαντίσου. Το γεγονός αυτό προσδίδει επιπλέον γεωπολιτική διάσταση στην προσπάθεια της Σομαλιλάνδης να προσεγγίσει την Αθήνα και τη Λευκωσία.
Με αυτόν τον τρόπο, η Χαργκέισα επιχειρεί να προβάλει τον εαυτό της ως δυνητικό στρατηγικό εταίρο για χώρες που επιδιώκουν ισχυρότερη παρουσία στην Ερυθρά Θάλασσα και το Κέρας της Αφρικής.
Το δίλημμα για Αθήνα και Λευκωσία
Παρά τα ανοίγματα της Σομαλιλάνδης, Ελλάδα και Κύπρος τηρούν προσεκτική στάση και δεν έχουν προχωρήσει σε οποιαδήποτε συζήτηση για αναγνώρισή της.
Το ζήτημα παρουσιάζει ιδιαίτερη διπλωματική ευαισθησία, καθώς μια ενδεχόμενη αναγνώριση αποσχισθείσας οντότητας θα μπορούσε να δημιουργήσει προηγούμενο με ευρύτερες πολιτικές επιπτώσεις, ειδικά για την Κυπριακή Δημοκρατία, δεδομένης της τουρκικής κατοχής στο βόρειο τμήμα του νησιού και της στήριξης της Άγκυρας στο εκεί καθεστώς.
Παράλληλα, όμως, η στρατηγική θέση της Σομαλιλάνδης και η προσπάθειά της να περιορίσει την τουρκική επιρροή στην περιοχή αποτελούν παράγοντες που προσθέτουν ένα νέο δεδομένο στον γεωπολιτικό χάρτη.
Η «χείρα φιλίας» προς Αθήνα και Λευκωσία μπορεί να μην έχει μέχρι στιγμής λάβει επίσημη απάντηση, ωστόσο η προσπάθεια της Σομαλιλάνδης να συνδέσει ανοιχτά την υπόθεσή της με τη συνεργασία Ελλάδας–Κύπρου–Ισραήλ δείχνει ότι ο ανταγωνισμός επιρροής επεκτείνεται πλέον πέρα από την Ανατολική Μεσόγειο, μέχρι την Ερυθρά Θάλασσα και το Κέρας της Αφρικής.