Με προβάδισμα δύο ποσοστιαίων μονάδων έναντι του Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα εισέρχεται στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών της Βραζιλίας ο Φλάβιο Μπολσονάρο, μετά το 47% που συγκέντρωσε έναντι 45% του κεντροαριστερού προέδρου.
Ο δεύτερος γύρος είναι προγραμματισμένος για τις 25 Οκτωβρίου, με τον γερουσιαστή και υποψήφιο της δεξιάς να ξεκινά τη νέα φάση της εκστρατείας ενισχυμένος τόσο από το αποτέλεσμα της Κυριακής όσο και από τη σημαντική άνοδο της παράταξής του στο Κογκρέσο.
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξήρε την επίδοση του Φλάβιο Μπολσονάρο. «Είναι μεγάλη νίκη — αμφίρροπη, αλλά πολύ, πολύ μεγάλη νίκη. Απίστευτη», δήλωσε τη Δευτέρα.
Το αποτέλεσμα του πρώτου γύρου ανέτρεψε τις δημοσκοπικές προβλέψεις που έδιναν προβάδισμα στον 80χρονο Λούλα, ο οποίος διεκδικεί τέταρτη προεδρική θητεία και δεύτερη συνεχόμενη.
56 εκατομμύρια ψήφοι για τον Φλάβιο Μπολσονάρο
Ο Φλάβιο Μπολσονάρο συγκέντρωσε περίπου 56 εκατομμύρια ψήφους, ξεπερνώντας μάλιστα τις αντίστοιχες επιδόσεις του πατέρα του, πρώην προέδρου Ζαΐρ Μπολσονάρο.
Ο Ζαΐρ Μπολσονάρο είχε λάβει περίπου 49 εκατομμύρια ψήφους όταν εξελέγη το 2018 και 51 εκατομμύρια όταν ηττήθηκε από τον Λούλα το 2022.
Ο μεγαλύτερος γιος του πρώην προέδρου ήταν μέχρι πριν από λίγους μήνες σχετικά άγνωστος σε εθνικό επίπεδο και επιχειρεί να παρουσιάσει μια περισσότερο «μετριοπαθή» εικόνα σε σχέση με τον πατέρα του, ο οποίος εκτίει κατ’ οίκον ποινή κάθειρξης 27 ετών για την απόπειρα ανατροπής του Λούλα με πραξικόπημα το 2022.
Ο Φλάβιο Μπολσονάρο υπόσχεται αυστηρότερη δημοσιονομική πολιτική, μειώσεις φόρων και περιορισμό του ρόλου του κράτους, ενώ έχει υιοθετήσει σκληρή γραμμή στο ζήτημα της εγκληματικότητας.
Ράλι στο χρηματιστήριο του Σάο Πάολο
Το αποτέλεσμα του πρώτου γύρου προκάλεσε ισχυρή αντίδραση και στις αγορές. Η άνοδος του χρηματιστηρίου του Σάο Πάολο έφτασε τη Δευτέρα έως και το 9%, με τον δείκτη Ibovespa να ξεπερνά τις 200.000 μονάδες και να καταγράφει ιστορικό υψηλό.
Σύμφωνα με τον Ζέρσον Ζανλορέντσι, στέλεχος της επενδυτικής τράπεζας BTG Pactual, οι αγορές θεωρούν τον Φλάβιο Μπολσονάρο «πιο ευθυγραμμισμένο» με αυτό που αντιλαμβάνονται ως «οικονομικές και δημοσιονομικές ανάγκες» της Βραζιλίας.
Ενισχυμένη η δεξιά στο Κογκρέσο
Η άνοδος της δεξιάς δεν περιορίστηκε στην προεδρική αναμέτρηση. Το Φιλελεύθερο Κόμμα (PL) του Μπολσονάρο σχεδόν διπλασίασε την παρουσία του στη Γερουσία, αυξάνοντας τις έδρες του από 15 σε 28.
Μεταξύ των νέων μελών της Γερουσίας θα βρίσκεται και η πρώην πρώτη κυρία Μισέλ Μπολσονάρο.
Στην κάτω Βουλή, ο 30χρονος Νίκολας Φεχέιρα, ένα από τα πρόσωπα της νεότερης γενιάς της συντηρητικής παράταξης, επανεξελέγη συγκεντρώνοντας τρία εκατομμύρια ψήφους, επίδοση-ρεκόρ για βουλευτή στη Βραζιλία.
Ο πολιτικός αναλυτής Τόμας Τράουμαν έκανε λόγο για εκλογικό «τσουνάμι» εναντίον του Κόμματος Εργαζομένων (PT) του Λούλα, το οποίο έχει κυβερνήσει τη χώρα για το μεγαλύτερο μέρος των τελευταίων δύο δεκαετιών.
Κατά την εκτίμησή του, ο Φλάβιο Μπολσονάρο εισέρχεται ως «φαβορί» στον δεύτερο γύρο και, εφόσον εκλεγεί, θα μπορούσε να βρεθεί «σε ακόμη πιο ισχυρή θέση για να κυβερνήσει από τον πατέρα του», λόγω των νέων κοινοβουλευτικών συσχετισμών.
Ο ίδιος ο Μπολσονάρο δήλωσε την Κυριακή ότι το εκλογικό αποτέλεσμα σηματοδοτεί «το τέλος της εποχής του PT».
Λούλα: «Είμαστε στην παράταση»
Ο Λούλα παραδέχθηκε ότι το αποτέλεσμα του πρώτου γύρου ήταν «απρόσμενο», εμφανίστηκε ωστόσο αποφασισμένος να διεκδικήσει την ανατροπή στον δεύτερο γύρο.
«Είμαστε στην παράταση, και σε αυτή θα πείσουμε τον βραζιλιάνικο λαό», δήλωσε.
Κατά την προεκλογική του εκστρατεία, ο πρόεδρος έδωσε ιδιαίτερο βάρος στην υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας της Βραζιλίας απέναντι στις πιέσεις των ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ και στους τελωνειακούς δασμούς που επιβλήθηκαν σε βραζιλιάνικα εξαγόμενα προϊόντα.
Παράλληλα, πρόβαλε τα κοινωνικά προγράμματα των κυβερνήσεών του, υποστηρίζοντας ότι συνέβαλαν στην έξοδο εκατομμυρίων Βραζιλιάνων από τη φτώχεια.
Το 21% που μπορεί να κρίνει τον δεύτερο γύρο
Σύμφωνα με την πολιτολόγο Καρολίνα Μποτέλιου, του δημόσιου πανεπιστημίου του Ρίο ντε Ζανέιρο, «ο Λούλα έχει ακόμη μια ευκαιρία» να επικρατήσει, εάν καταφέρει να κινητοποιήσει το 21% των ψηφοφόρων που είτε απείχαν είτε επέλεξαν λευκό ή άκυρο.
Η ίδια επισήμανε, ωστόσο, ότι από το 1989, όταν πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες άμεσες προεδρικές εκλογές μετά το τέλος της στρατιωτικής δικτατορίας, ο υποψήφιος που προηγείται στον πρώτο γύρο έχει επικρατήσει κάθε φορά και στον δεύτερο.
Ο Φλάβιο Μπολσονάρο, από την πλευρά του, θα επιδιώξει να προσελκύσει τους ψηφοφόρους των υπόλοιπων υποψηφίων του πρώτου γύρου, οι οποίοι συγκέντρωσαν συνολικά περίπου 8% και στην πλειονότητά τους προέρχονταν από τον χώρο της δεξιάς.
Με λιγότερες από τρεις εβδομάδες μέχρι τις κάλπες της 25ης Οκτωβρίου, η μάχη μεταφέρεται πλέον στην προσέλκυση όσων απείχαν και των ψηφοφόρων των υποψηφίων που έμειναν εκτός δεύτερου γύρου.