Έντονο προβληματισμό προκαλεί στις διεθνείς χρηματοπιστωτικές αγορές η διαρκώς επιδεινούμενη δημοσιονομική εικόνα των Ηνωμένων Πολιτειών, με τους επενδυτές να στέλνουν προειδοποιητικό μήνυμα στην Ουάσιγκτον. Η διόγκωση του δημόσιου χρέους, τα υψηλά ελλείμματα και οι επίμονες πληθωριστικές πιέσεις οδηγούν τις αγορές σε μια πολύ πιο επιφυλακτική στάση απέναντι στα αμερικανικά κρατικά ομόλογα.
Η κατάσταση αυτή επιβαρύνθηκε σημαντικά από τον πόλεμο με το Ιράν, ο οποίος προκάλεσε εκτόξευση των τιμών της ενέργειας. Ως αποτέλεσμα, η απόδοση του αμερικανικού 10ετούς ομολόγου ξεπέρασε το 4,44%, καταγράφοντας αλματώδη άνοδο σε σχέση με το 3,95% που βρισκόταν πριν από το ξέσπασμα της σύγκρουσης στα τέλη Φεβρουαρίου.
Οι επιπτώσεις στην καθημερινότητα και το πολιτικό σκηνικό
Αυτή η άνοδος των επιτοκίων δανεισμού έχει αρχίσει να μετακυλίεται άμεσα στην πραγματική οικονομία, αυξάνοντας το κόστος χρηματοδότησης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Τα στεγαστικά δάνεια έχουν σκαρφαλώσει στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων εννέα μηνών, οι πωλήσεις αυτοκινήτων επιβραδύνονται και οι εταιρικές επενδύσεις πιέζονται. Το ζήτημα αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της προεκλογικής αντιπαράθεσης για τον έλεγχο του Κογκρέσου, με τους Δημοκρατικούς υποψηφίους να αναδεικνύουν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι πολίτες στην αγορά κατοικίας και τη διαχείριση του ιδιωτικού τους χρέους. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ανησυχία των επενδυτών έχει παγκόσμιο χαρακτήρα, καθώς συνδέεται με τη γενικότερη βιωσιμότητα των δημόσιων χρεών αλλά και τις τεράστιες κεφαλαιακές ανάγκες που απαιτεί η ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Αμφισβήτηση για τα οικονομικά αντίμετρα
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ υποστηρίζει ότι διαθέτει πλάνο για τη συγκράτηση του ετήσιου δημοσιονομικού ελλείμματος, το οποίο αγγίζει τα 1,8 τρισεκατομμύρια δολάρια. Το σχέδιο του περιλαμβάνει την αξιοποίηση των εσόδων από δασμούς, τη θέσπιση του προγράμματος «Gold Card» για την προσέλκυση ξένων επενδυτών, καθώς και γενναίες περικοπές δαπανών με στόχο την επιτάχυνση της ανάπτυξης. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα αυτών των εξαγγελιών αμφισβητείται έντονα από την οικονομική κοινότητα.
Αναλυτές από το Brookings Institution, όπως η Τζέσικα Ρίντλ, προειδοποιούν ότι το πρόσφατο φορολογικό νομοσχέδιο του Τραμπ αναμένεται να εκτινάξει τα ελλείμματα κατά περίπου 5 τρισεκατομμύρια δολάρια σε βάθος δεκαετίας, με τα έσοδα από τους δασμούς να καλύπτουν τελικά ένα ελάχιστο μέρος των απωλειών. Την ίδια στιγμή, το κόστος για την εξυπηρέτηση του αμερικανικού χρέους έχει υπερτριπλασιαστεί από το 2021, ξεπερνώντας πλέον το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια σε ετήσια βάση. Παρά τη θετική πορεία που συνεχίζουν να καταγράφουν τα αμερικανικά χρηματιστήρια, οι οικονομολόγοι ξεκαθαρίζουν ότι η διατήρηση της εμπιστοσύνης των επενδυτών στην αγορά ομολόγων αποτελεί το μοναδικό θεμέλιο για τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα της αμερικανικής οικονομίας.