Παρά τις εντατικές διαπραγματεύσεις που διεξήχθησαν στο Πακιστάν, Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν απέτυχαν να καταλήξουν σε συμφωνία για τον τερματισμό της μεταξύ τους σύρραξης, αποκαλύπτοντας ένα βαθύ χάσμα συμφερόντων.
Η Ουάσιγκτον απαιτεί την πλήρη επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ και αυστηρούς περιορισμούς στο πυρηνικό και πυραυλικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, ενώ το Ιράν αξιώνει την πλήρη άρση των κυρώσεων, εγγυήσεις ασφαλείας και τη νομιμοποίηση του ελέγχου του πάνω στο στρατηγικό πέρασμα.
Το νέο «όπλο» της Τεχεράνης
Το Ιράν φαίνεται να έχει ανακαλύψει ένα νέο, πανίσχυρο διαπραγματευτικό χαρτί: την ικανότητα να σφραγίζει το Στενό του Ορμούζ με ελάχιστο κόστος, προκαλώντας παγκόσμιο οικονομικό κλονισμό.
Αν και το Ισραήλ και οι ΗΠΑ κατάφεραν να εξουδετερώσουν τους παραδοσιακούς πυλώνες αποτροπής του Ιράν (Χεζμπολάχ, Χαμάς και πυρηνικές υποδομές), ο έλεγχος της ναυσιπλοΐας στον Κόλπο αποδείχθηκε πιο αποτελεσματικός. Η Τεχεράνη επιδιώκει πλέον να μετατρέψει το Στενό σε μια «διεθνή διόδια πύλη», αντλώντας έσοδα που θα αντικαταστήσουν τις απώλειες από τις κυρώσεις.
Η αντεπίθεση του Τραμπ και ο κίνδυνος του πληθωρισμού
Απαντώντας στην ιρανική στρατηγική, ο Ντόναλντ Τραμπ ξεκίνησε στις 13 Απριλίου τον δικό του ναυτικό αποκλεισμό, στοχεύοντας στον πλήρη οικονομικό στραγγαλισμό του Ιράν. Ωστόσο, αναλυτές προειδοποιούν ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ της Τεχεράνης.
Το ιρανικό καθεστώς θεωρεί τον πόλεμο υπαρξιακό και είναι διατεθειμένο να υπομείνει ακραίες κακουχίες, ενώ ο Τραμπ πιέζεται από την αμερικανική κοινή γνώμη και τις επερχόμενες ενδιάμεσες εκλογές λόγω της ανόδου στις τιμές των καυσίμων.
Εσωτερική μετάβαση και αβέβαιο μέλλον
Η κατάσταση περιπλέκεται από τη φάση μετάβασης στην οποία βρίσκεται η ιρανική ηγεσία μετά τις απώλειες κορυφαίων στελεχών. Παρά τις προσδοκίες για κατάρρευση του καθεστώτος, η Τεχεράνη επέδειξε απρόσμενη αντοχή και συνοχή. Ο Τραμπ καλείται τώρα να αποφασίσει αν θα συνεχίσει την πίεση, ελπίζοντας σε έναν «πραγματιστή» διάδοχο, ή αν θα αναζητήσει μια γρήγορη διέξοδο από έναν πόλεμο που αποδεικνύεται εξαιρετικά δαπανηρός για την παγκόσμια οικονομία.
Το συμπέρασμα παραμένει δυσοίωνο: χωρίς μια σαφή και ρεαλιστική στρατηγική που να λαμβάνει υπόψη τη νέα πραγματικότητα του Ορμούζ, η Ουάσιγκτον κινδυνεύει να παραμείνει εγκλωβισμένη σε έναν πόλεμο φθοράς, όπου το Ιράν ποντάρει στο ότι ο Αμερικανός πρόεδρος θα «ανοιγοκλείσει τα μάτια» πρώτος.