Μια απρόσμενη θεσμική συγκυρία φαίνεται να προσφέρει στον Εμανουέλ Μακρόν τη δυνατότητα να επηρεάσει καθοριστικά το μέλλον ενός από τους πιο κρίσιμους οικονομικούς θεσμούς της Γαλλίας, σε μια περίοδο όπου η ακροδεξιά ενισχύει τη δυναμική της ενόψει των προεδρικών εκλογών.
Η πρόωρη αποχώρηση του διοικητή της Τράπεζας της Γαλλίας, Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό — ο οποίος αναμένεται να εγκαταλείψει τη θέση του τον Ιούνιο αντί για το 2027 — δίνει στον νυν πρόεδρο, και όχι στον διάδοχό του, την αρμοδιότητα να επιλέξει τον επόμενο επικεφαλής. Πρόκειται για θέση με βαρύνουσα σημασία, καθώς ο διοικητής συμμετέχει στο Διοικητικό Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και διαδραματίζει κομβικό ρόλο στη διαμόρφωση της οικονομικής πολιτικής της χώρας.
Ο ίδιος ο Βιλερουά αποδίδει την απόφασή του σε προσωπικούς λόγους, καθώς πρόκειται να αναλάβει τη διοίκηση φιλανθρωπικού ιδρύματος για νέους. Ωστόσο, η χρονική συγκυρία της αποχώρησης — σε μια περίοδο αυξημένης εκλογικής αβεβαιότητας — τροφοδοτεί πολιτικές ερμηνείες, με αναλυτές να επισημαίνουν ότι το γαλλικό κατεστημένο αποκτά έτσι τη δυνατότητα να διασφαλίσει τη θεσμική συνέχεια σε περίπτωση εκλογικής επικράτησης της Μαρίν Λεπέν ή του Ζορντάν Μπαρντελά.
Οι ανησυχίες αυτές ενισχύονται από διεθνή παραδείγματα πολιτικών πιέσεων προς κεντρικές τράπεζες, όπως οι παρεμβάσεις του Ντόναλντ Τραμπ προς τη Federal Reserve, τις οποίες ο Βιλερουά είχε επικρίνει δημοσίως ως απειλή για την ανεξαρτησία της νομισματικής πολιτικής.
Ακαδημαϊκοί και πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι, εφόσον η παραίτηση δεν είναι αποκλειστικά προσωπική επιλογή, μπορεί να εκληφθεί ως αμυντική κίνηση θεσμικής θωράκισης απέναντι στον λαϊκισμό. Την ίδια στιγμή, όμως, επισημαίνεται ο κίνδυνος τέτοιες πρακτικές να ενισχύσουν το αφήγημα των αντισυστημικών δυνάμεων περί «κλειστών ελίτ» που ελέγχουν την εξουσία.
Κατά τη διάρκεια της προεδρίας του, ο Μακρόν έχει επανειλημμένα τοποθετήσει τεχνοκράτες σε καίριες θέσεις, προωθώντας πολιτικές ευρωπαϊκής ενοποίησης και δημοσιονομικής πειθαρχίας. Ωστόσο, η πολιτική του ισχύς έχει περιοριστεί μετά τις βουλευτικές εκλογές του 2024, που ενίσχυσαν τόσο την άκρα αριστερά όσο και την ακροδεξιά.
Παρά τις νομικές εκκρεμότητες που ενδέχεται να επηρεάσουν την υποψηφιότητα της Λεπέν, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο Μπαρντελά διατηρεί ισχυρές πιθανότητες διεκδίκησης της προεδρίας. Το ενδεχόμενο αυτό διατηρεί σε εγρήγορση τις ευρωπαϊκές νομισματικές αρχές, ιδίως λόγω προηγούμενων θέσεων του Εθνικού Συναγερμού υπέρ της αποδυνάμωσης των ευρωπαϊκών θεσμών και της αμφισβήτησης της νομισματικής ορθοδοξίας.
Στο πλαίσιο αυτό, η επιλογή του επόμενου διοικητή της Τράπεζας της Γαλλίας αποκτά ευρύτερη πολιτική και γεωοικονομική σημασία, ξεπερνώντας τα στενά όρια μιας τυπικής θεσμικής διαδοχής.