Σοβαρές παραβάσεις και ελλείψεις στη λειτουργία του εργοστασίου «Βιολάντα» στα Τρίκαλα είχαν εντοπιστεί ήδη από το 2020 από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Περιφέρειας Θεσσαλίας, χρόνια πριν από τη φονική έκρηξη που κόστισε τη ζωή σε πέντε γυναίκες εργαζόμενες της νυχτερινής βάρδιας, τα ξημερώματα της 26ης Ιανουαρίου 2026.
Σύμφωνα με έγγραφο που είχε αποκαλύψει η ΕΡΤ τον Φεβρουάριο του 2020, το Τμήμα Χορήγησης Αδειών Ανάπτυξης και Ενέργειας της Περιφέρειας είχε διαπιστώσει ότι η λειτουργία της βιοτεχνίας δεν ήταν σύμφωνη με τη νομοθεσία. Συγκεκριμένα, είχαν τοποθετηθεί δύο υπέργειες δεξαμενές προπανίου χωρητικότητας 5.000 και 9.000 λίτρων σε απόσταση μικρότερη των 7,5 μέτρων από τα όρια της ιδιοκτησίας, κατά παράβαση των προβλεπόμενων κανόνων ασφαλείας.
Στο ίδιο έγγραφο τονιζόταν ότι, για να εξεταστεί η χορήγηση προσωρινής άδειας λειτουργίας, η επιχείρηση όφειλε να προχωρήσει σε πλήρη συμμόρφωση με τη νομοθεσία σχετικά με τις αποστάσεις των δεξαμενών. Παράλληλα, της είχε δοθεί το δικαίωμα να προσφύγει εντός δεκαπενθήμερης προθεσμίας στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας.
Σήμερα, στο πλαίσιο της προκαταρκτικής εξέτασης που διενεργεί η Εισαγγελία Πρωτοδικών Τρικάλων, διερευνάται εάν η επιχείρηση συμμορφώθηκε τελικά με τις υποδείξεις, αλλά και η νομιμότητα των συγκεκριμένων υπέργειων δεξαμενών. Τα πρώτα ευρήματα της Πυροσβεστικής είναι ιδιαίτερα επιβαρυντικά, καθώς κάνουν λόγο για εκτεταμένη και πολύμηνη διαρροή προπανίου από υπόγειες σωληνώσεις που συνέδεαν τις δεξαμενές με τον χώρο παραγωγής.
Ένα από τα βασικά σενάρια που εξετάζονται είναι εάν οι εργασίες ασφαλτόστρωσης που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια του περασμένου καλοκαιριού, σε συνδυασμό με τη διέλευση βαρέων φορτηγών, προκάλεσαν φθορά ή διάτρηση των υπόγειων σωληνώσεων, οι οποίες βρίσκονταν σε βάθος περίπου 80 εκατοστών. Το ενδεχόμενο αυτό, όπως επισημαίνεται, θα επιβεβαιωθεί ή θα απορριφθεί από τα εργαστηριακά αποτελέσματα.
Παράλληλα, σοβαρά ερωτήματα εγείρονται και για τα πολεοδομικά δεδομένα του εργοστασίου. Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Τρικκαίων, Γιώργος Καταβούτας, δήλωσε στην ΕΡΤ ότι το υπόγειο του κτιρίου όπου σημειώθηκε η έκρηξη δεν εμφανίζεται σε καμία από τις οικοδομικές άδειες που έχουν εκδοθεί από το 2007 έως σήμερα. Όπως ανέφερε, η αρχική άδεια του 2007 –καθώς και οι επτά μεταγενέστερες– δεν περιλαμβάνουν υπόγειο χώρο, γεγονός που σημαίνει ότι δεν υπάρχει σχετική οικοδομική άδεια.
Το κτίριο όπου εκδηλώθηκε η έκρηξη αποτελεί προσθήκη του 2007, ενώ το 2021 πραγματοποιήθηκε συνένωση μονάδων χωρίς πρόβλεψη για υπόγειο. Αντίθετα, στο παλαιότερο τμήμα του εργοστασίου, που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 70 μέτρων, το υπόγειο και οι υπόγειες δεξαμενές προπανίου εμφανίζονται κανονικά στα σχέδια και ήταν αδειοδοτημένα.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται και στο ζήτημα της πυρασφάλειας. Σύμφωνα με πληροφορίες, στα σχέδια ενεργητικής πυρασφάλειας που κατατέθηκαν τον περασμένο Σεπτέμβριο, δεν εμφανίζονταν οι δύο υπέργειες δεξαμενές της νεότερης πτέρυγας, αλλά αντίθετα είχαν δηλωθεί δύο ακόμη υπόγειες δεξαμενές κοντά στις παλιές, οι οποίες είχαν εγκατασταθεί αλλά δεν είχαν τεθεί ακόμη σε λειτουργία.
Οι έρευνες συνεχίζονται σε ένα ιδιαίτερα επικίνδυνο περιβάλλον, καθώς η παρουσία προπανίου στην περιοχή παραμένει υψηλή. Για τον λόγο αυτό, οι εργασίες έχουν προσωρινά «παγώσει» και απαγορεύεται η πρόσβαση χωρίς εισαγγελική άδεια. Το κλιμάκιο της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού θα προχωρήσει σε εκσκαφές και στην ανάσυρση των σωληνώσεων, οι οποίες θα εξεταστούν σε εξειδικευμένα εργαστήρια για να διαπιστωθούν τα ακριβή αίτια της διάτρησης, είτε πρόκειται για μηχανική καταπόνηση, διάβρωση ή αστοχία υλικού.
Ταυτόχρονα, δείγματα εδάφους και άλλων υλικών θα αποσταλούν στο Γενικό Χημείο του Κράτους, προκειμένου να προσδιοριστεί επισήμως η ποσότητα του προπανίου που είχε διαρρεύσει. Όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, τα μετρητικά όργανα «χτύπησαν κόκκινο», γεγονός που καταδεικνύει το μέγεθος της διαρροής.
Το δεύτερο και ιδιαίτερα κρίσιμο σκέλος της έρευνας αφορά τις ενδεχόμενες ευθύνες των εμπλεκόμενων υπηρεσιών. Στο μικροσκόπιο μπαίνουν η Διεύθυνση Ανάπτυξης, η Πολεοδομία, η Πυροσβεστική και κάθε άλλος φορέας που είχε ρόλο στην αδειοδότηση και τον έλεγχο της λειτουργίας του εργοστασίου. Ήδη έχουν κατασχεθεί όλοι οι σχετικοί φάκελοι από την Περιφέρεια Θεσσαλίας, με στόχο να διαπιστωθεί αν τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες ή αν υπήρξαν παραλείψεις που συνέβαλαν στη φονική κατάληξη.
Η έρευνα βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με τις αρχές να επιχειρούν να φωτίσουν κάθε πτυχή μιας τραγωδίας που ανέδειξε σοβαρά ζητήματα ασφάλειας, ελέγχων και ευθυνών.