Η ναυτική επιχείρηση «Ασπίδες» (EUNAVFOR ASPIDES) της Ευρωπαϊκής Ένωσης προτείνεται να αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο σε ενδεχόμενη επιχείρηση αποναρκοθέτησης στα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με εσωτερικό έγγραφο της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης που περιήλθε σε γνώση του Reuters.
Στο σημείωμα, το οποίο φέρει ημερομηνία 26 Μαΐου και έχει διανεμηθεί στα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, υπογραμμίζεται ότι η κατάσταση στην περιοχή απαιτεί ουσιαστική ευρωπαϊκή συμβολή σε έναν ειδικό διεθνή συνασπισμό υπό την ηγεσία της Γαλλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου.
Σύμφωνα με το έγγραφο, η σχεδιαζόμενη πρωτοβουλία θα ενεργοποιηθεί μόνο όταν το επιτρέψουν οι συνθήκες ασφαλείας και θα λειτουργεί ανεξάρτητα από τις εμπλεκόμενες πλευρές της σύγκρουσης.
Η πρόταση προβλέπει ότι η ευρωπαϊκή ναυτική δύναμη EUNAVFOR ASPIDES θα μπορούσε να αναλάβει τον κύριο ρόλο στις επιχειρήσεις απομάκρυνσης ναρκών στα Στενά του Ορμούζ, έναν από τους σημαντικότερους θαλάσσιους διαδρόμους για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας.
Ωστόσο, οποιαδήποτε μεταβολή της αποστολής της επιχείρησης απαιτεί ομόφωνη έγκριση από τα 27 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μέχρι στιγμής παραμένει αβέβαιο εάν θα υπάρξει η αναγκαία πολιτική συναίνεση.
Υπενθυμίζεται ότι τον Μάρτιο το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε την αναθεώρηση των εντολών των ναυτικών επιχειρήσεων «Ασπίδες» και «Αταλάντα», με στόχο την ενίσχυση της θαλάσσιας ασφάλειας στην Ερυθρά Θάλασσα και σε γειτονικές περιοχές.
Στην περίπτωση της επιχείρησης «Ασπίδες», η διεύρυνση της αποστολής πραγματοποιήθηκε ως απάντηση στις επιθέσεις των Χούθι κατά εμπορικών πλοίων και κρίσιμων θαλάσσιων διαδρομών. Η νέα εντολή επιτρέπει πλέον τη συλλογή και ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με ύποπτες δραστηριότητες που αφορούν κρίσιμες υποθαλάσσιες υποδομές, καθώς και τη συνεργασία με τοπικές ναυτικές δυνάμεις και περιφερειακούς εταίρους.
Παράλληλα, η επιχείρηση αποκτά ενισχυμένο ρόλο σε δράσεις εκπαίδευσης και ανάπτυξης ικανοτήτων, συμπεριλαμβανομένης της συνεργασίας με το ναυτικό του Τζιμπουτί και την ακτοφυλακή της Υεμένης.
Αντίστοιχες προσαρμογές έγιναν και στην επιχείρηση «Αταλάντα», η οποία επικεντρώνεται πλέον περισσότερο στην αντιμετώπιση της διακίνησης όπλων, ναρκωτικών και της παράνομης αλιείας, ενώ ενισχύεται και ο ρόλος της στη συλλογή πληροφοριών για κρίσιμες υποθαλάσσιες εγκαταστάσεις.
Ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές διευκρινίζουν ότι οι αλλαγές στις εντολές των δύο επιχειρήσεων είχαν αποφασιστεί αρκετούς μήνες πριν από την πρόσφατη κλιμάκωση της έντασης με το Ιράν και δεν συνδέονται άμεσα με τις τρέχουσες εξελίξεις στον Περσικό Κόλπο.
Παρ' όλα αυτά, η συζήτηση για πιθανή εμπλοκή της επιχείρησης «Ασπίδες» στα Στενά του Ορμούζ καταδεικνύει την αυξανόμενη ανησυχία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών και τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας σε μια περιοχή κομβικής σημασίας για την παγκόσμια οικονομία.