Σε νέα φάση κλιμάκωσης εισέρχεται η αντιπαράθεση Ισραήλ και Τουρκίας, η οποία πλέον δεν περιορίζεται στις σκληρές δηλώσεις για τον πόλεμο στη Γάζα, αλλά επεκτείνεται στο διπλωματικό, δικαστικό και στρατιωτικό πεδίο, με τη Συρία και την Ανατολική Μεσόγειο να αναδεικνύονται σε βασικές εστίες έντασης.
Μέσα σε λίγες ώρες, η Άγκυρα ανακοίνωσε ότι κινείται για την έκδοση ερυθράς αγγελίας διεθνών αναζητήσεων σε βάρος του Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός εξαπέλυσε πρωτοφανή προσωπική επίθεση εναντίον του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ενώ την ίδια στιγμή ισραηλινά και τουρκικά πολεμικά πλοία παρακολουθούν στενά το ένα το άλλο στην Ανατολική Μεσόγειο.
Νετανιάχου: «Αντισημίτης δικτάτορας ο Ερντογάν»
Του εντάλματος της Άγκυρας ακολούθησε σφοδρή επίθεση του Νετανιάχου κατά του Τούρκου προέδρου, με βαρείς χαρακτηρισμούς. «Ο Ερντογάν είναι ένας αντισημίτης δικτάτορας, ο οποίος έχει διαπράξει σφαγές εναντίον Κούρδων, φιλοξενεί τρομοκράτες της Χαμάς, κατέχει το ήμισυ της Κύπρου και φυλακίζει αριθμό-ρεκόρ δημοσιογράφων και πολιτικών που αντιτίθενται σε αυτόν», ανέφερε ο Ισραηλινός πρωθυπουργός.
Ο Νετανιάχου συνέδεσε ευθέως τη σύγκρουση με τη Συρία, καθιστώντας σαφές ότι το Ισραήλ αντιμετωπίζει την ενίσχυση της τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας στη χώρα ως δυνητική απειλή.
«Τώρα επιδιώκει να επεκτείνει την επιθετικότητά του εναντίον του Ισραήλ και στη Συρία. Το Ισραήλ δεν θα το ανεχθεί», προειδοποίησε.
Παράλληλα, χαρακτήρισε «αξιολύπητη» την προσπάθεια του Ερντογάν να εκφοβίσει την ισραηλινή πολιτική και στρατιωτική ηγεσία, υποστηρίζοντας ότι «δεν θα έχει αποτέλεσμα».
Η Άγκυρα κινείται κατά Νετανιάχου
Οι δηλώσεις έγιναν στον απόηχο της ανακοίνωσης της Τουρκίας ότι κινεί τη διαδικασία για ερυθρές αγγελίες διεθνών αναζητήσεων σε βάρος του Νετανιάχου και του Αφέκ Μόσκοβιτς.
Η υπόθεση συνδέεται με την επέμβαση των ισραηλινών δυνάμεων εναντίον του Global Sumud Flotilla, που επιχειρούσε να προσεγγίσει τη Γάζα. Σύμφωνα με την τουρκική πλευρά, τα εντάλματα είχαν εκδοθεί στις 14 Ιουλίου, ενώ οι κατηγορίες περιλαμβάνουν μεταξύ άλλων «εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας», «γενοκτονία», «στέρηση ελευθερίας» και «βασανιστήρια».
Περίπου 430 ακτιβιστές από περίπου 50 σκάφη που αναχαιτίστηκαν από τις ισραηλινές δυνάμεις σε διεθνή ύδατα οδηγήθηκαν στο Ισραήλ και κρατήθηκαν προτού απελαθούν.
Η κίνηση της Άγκυρας ανεβάζει ακόμη περισσότερο τους τόνους σε μια σχέση που είχε ήδη επιδεινωθεί δραματικά εξαιτίας του πολέμου στη Γάζα.
Η Συρία μετατρέπεται σε βασικό πεδίο αντιπαράθεσης
Πίσω όμως από τη σύγκρουση Ερντογάν – Νετανιάχου βρίσκεται μια βαθύτερη γεωπολιτική αντιπαράθεση για τη Συρία.
Το Ισραήλ έχει καταστήσει σαφές ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί την εγκατάσταση τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων σε σημεία που θεωρεί ότι μπορούν να απειλήσουν την ασφάλειά του.
«Δεν θα ανεχθούμε την εγκατάσταση τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων στη Συρία με τρόπο που να απειλεί το Ισραήλ», είχε προειδοποιήσει ο Νετανιάχου, μετά τα ισραηλινά πλήγματα στην αεροπορική βάση Αμπού αλ-Ντουχούρ στη βορειοδυτική Συρία.
Η Άγκυρα αρνήθηκε ότι υπήρχε τουρκική στρατιωτική αντιπροσωπεία στη βάση κατά την ισραηλινή επίθεση, κατηγορώντας παράλληλα το Ισραήλ ότι υπονομεύει «τη σταθερότητα, την ασφάλεια, την ενότητα και την ακεραιότητα της Συρίας». Το τουρκικό υπουργείο Άμυνας διαμήνυσε ότι η Τουρκία θα συνεχίσει τις προσπάθειές της για την προστασία της συριακής κυριαρχίας και εδαφικής ακεραιότητας.
Η τουρκική προεδρία, πάντως, δήλωσε ότι δεν πρόκειται να απαντήσει στρατιωτικά στην ισραηλινή επίθεση, υποστηρίζοντας ότι η Άγκυρα «δεν θα πέσει στην παγίδα» του Νετανιάχου.
Στενή παρακολούθηση πολεμικών πλοίων στην Ανατολική Μεσόγειο
Η αντιπαράθεση έχει ήδη αποκτήσει και ναυτική διάσταση.
Ισραηλινοί αξιωματούχοι ασφαλείας εκφράζουν ανησυχία για την ενισχυμένη παρουσία του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού στην Ανατολική Μεσόγειο, την οποία συνδέουν με τον αυξανόμενο στρατιωτικό ρόλο της Τουρκίας στη Συρία.
Ισραηλινά και τουρκικά πολεμικά πλοία συναντώνται πλέον συχνότερα σε διεθνή ύδατα και Αποκλειστικές Οικονομικές Ζώνες. Μέχρι στιγμής δεν έχει καταγραφεί άμεση σύγκρουση, ωστόσο αναφέρονται προσεγγίσεις πλοίων, διελεύσεις σε μικρές αποστάσεις και με υψηλές ταχύτητες, αυξημένα μέτρα ετοιμότητας, ακόμη και περιστατικά προσωρινής περικύκλωσης πλοίων. Τα συμβάντα αυτά εμφανίζονται συχνότερα τον τελευταίο χρόνο.
Πριν από περίπου δύο εβδομάδες, μάλιστα, το ισραηλινό Πολεμικό Ναυτικό πραγματοποίησε μεγάλη άσκηση με τη συμμετοχή όλων των μονάδων του, με σενάρια που περιλάμβαναν επιθέσεις σε λιμάνια και θαλάσσιες εγκαταστάσεις, παρεμπόδιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας και αναχαίτιση εμπορικών πλοίων.
Ισραηλινοί αξιωματούχοι επιμένουν ότι ένας πόλεμος με την Τουρκία δεν αποτελεί σήμερα βασικό στρατηγικό σενάριο και ότι η Άγκυρα εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται ως ανταγωνιστής και όχι ως εχθρικό κράτος. Προειδοποιούν, ωστόσο, ότι αυτή η εκτίμηση «θα μπορούσε να αλλάξει ανά πάσα στιγμή».