Μαζική γενική απεργία πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη (11/11/2026) στην Ισπανία, με εκατομμύρια εργαζομένους και πολίτες να κινητοποιούνται ενάντια στην εκτίναξη των ενοικίων, το υψηλό κόστος ζωής και τη δυσκολία πρόσβασης σε αξιοπρεπή κατοικία. Οι κινητοποιήσεις προκάλεσαν σοβαρά προβλήματα στις μεταφορές και τη λειτουργία επιχειρήσεων, ενώ σε αρκετές πόλεις σημειώθηκαν συγκρούσεις με την αστυνομία και περισσότερες από 40 συλλήψεις. Η απεργία πραγματοποιήθηκε σε ιδιαίτερα φορτισμένο πολιτικό κλίμα, ενόψει των πρόωρων βουλευτικών εκλογών της 29ης Νοεμβρίου.
Πρόκειται για την πρώτη γενική απεργία εδώ και 14 χρόνια που οργανώνουν από κοινού οι δύο μεγαλύτερες συνδικαλιστικές συνομοσπονδίες της χώρας, οι Επιτροπές Εργαζομένων (CCOO) και η Γενική Ένωση Εργαζομένων (UGT).
Η 24ωρη κινητοποίηση ξεκίνησε τα μεσάνυχτα της Τρίτης, με βασικό σύνθημα «Μισθοί, στέγαση, τιμές». Αρχικά προωθήθηκε από οργανώσεις ενοικιαστών και στη συνέχεια υποστηρίχθηκε από τις CCOO, UGT, CGT, CNT και άλλες εργατικές οργανώσεις.
Η Συνομοσπονδία Ενώσεων Ενοικιαστών εκτίμησε ότι μέχρι το μεσημέρι είχαν συμμετάσχει περίπου τέσσερα εκατομμύρια άνθρωποι, προβλέποντας ότι ο αριθμός θα ξεπερνούσε τα πέντε εκατομμύρια μέχρι το τέλος της ημέρας. Τα στοιχεία αυτά αποτελούν εκτιμήσεις των διοργανωτών και δεν έχουν επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα.
Μεγάλη συμμετοχή σε βιομηχανία, λιμάνια και μεταφορές
Σύμφωνα με τα συνδικάτα, η συμμετοχή στην απεργία έφτασε το 90% στην αυτοκινητοβιομηχανία και τα λιμάνια, το 85% στη βιομηχανία κρέατος, το 82% στην αποκομιδή απορριμμάτων και το 75% στον ενεργειακό τομέα.
Το ισπανικό δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό δίκτυο RTVE μετέδωσε ότι η παραγωγή διακόπηκε σε σημαντικές βιομηχανικές εγκαταστάσεις, μεταξύ των οποίων τα εργοστάσια της Seat στο Μαρτορέλ και της Volkswagen στη Ναβάρα.
Σοβαρές επιπτώσεις καταγράφηκαν και στην εφοδιαστική αλυσίδα, με τις συνδικαλιστικές οργανώσεις να αναφέρουν συμμετοχή περίπου 80% σε μεγάλες εγκαταστάσεις logistics στις περιοχές Ιγέσκας και Γουαδαλαχάρα.
Η απεργιακή δραστηριότητα ήταν ιδιαίτερα έντονη στην Καταλονία, τη Γαλικία, την Αστούρια, την Αραγονία και σε περιοχές της Ανδαλουσίας, ενώ χαμηλότερα ποσοστά συμμετοχής αναφέρθηκαν στην Καστίλλη-Λα Μάντσα, την Εξτρεμαδούρα και την Καστίλλη και Λεόν.
Οι εργοδοτικές οργανώσεις αμφισβήτησαν την έκταση της κινητοποίησης, υποστηρίζοντας ότι η συμμετοχή ήταν περιορισμένη σε μεγάλο μέρος της οικονομίας.
Ενδεικτικά, σύμφωνα με τον διαχειριστή του ισπανικού δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας Red Eléctrica, στις 08:00 η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας ήταν μειωμένη κατά 9,8% σε σύγκριση με την προηγούμενη ημέρα και κατά 11,8% σε σχέση με την αντίστοιχη ημέρα της προηγούμενης εβδομάδας.
Σημαντική ήταν επίσης η συμμετοχή στον χώρο της εκπαίδευσης, με σχολεία και πανεπιστήμια να παραμένουν κλειστά ή να λειτουργούν με περιορισμένο προσωπικό.
Οδοφράγματα, συγκρούσεις και περισσότερες από 40 συλλήψεις
Η απεργία συνοδεύτηκε από αποκλεισμούς δρόμων, πικετοφορίες έξω από εργοστάσια και σοβαρές διαταραχές στις δημόσιες συγκοινωνίες.
Στη Βαρκελώνη, διαδηλωτές έστησαν οδοφράγματα και έβαλαν φωτιά σε ελαστικά αυτοκινήτων, ενώ αποκλείστηκαν σημαντικοί οδικοί άξονες, όπως ο αυτοκινητόδρομος AP-7, η Α-2 και η παραλιακή οδός Β-10. Σύμφωνα με το RTVE, οι αποκλεισμοί στην Καταλονία επηρέασαν περίπου 20 δρόμους.
Στη Μαδρίτη, συγκρούσεις μεταξύ απεργών και αστυνομικών σημειώθηκαν κοντά στη Mercamadrid, τη μεγαλύτερη αγορά χονδρικής της χώρας. Η αστυνομία έκανε χρήση σπρέι πιπεριού, με αποτέλεσμα τουλάχιστον 13 άτομα να χρειαστούν ιατρική φροντίδα.
Παράλληλα, χιλιάδες διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στη Γκραν Βία, διακόπτοντας προσωρινά την κυκλοφορία σε έναν από τους κεντρικότερους δρόμους της πρωτεύουσας.
Επεισόδια και συλλήψεις καταγράφηκαν επίσης στη Γρανάδα, τη Βαλένθια, τη Μάλαγα, την Παμπλόνα, τη Σαμόρα και το Μπιλμπάο. Στο Μπιλμπάο συνελήφθη συνδικαλιστικός εκπρόσωπος, ενώ στη Σαμόρα μία γυναίκα μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο με κάταγμα στον κόκκυγα.
Οι αρχές ανακοίνωσαν περισσότερες από 40 συλλήψεις σε περιστατικά που συνδέονταν με την απεργία.
Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις κατήγγειλαν υπέρμετρη αστυνομική βία. Ο επικεφαλής της CCOO, Ουνάι Σόρντο, χαρακτήρισε απαράδεκτη τη χρήση σπρέι πιπεριού εναντίον απεργών και προανήγγειλε νομικές ενέργειες, ενώ ο επικεφαλής της UGT, Πέπε Άλβαρεθ, υπογράμμισε ότι οι αστυνομικές δυνάμεις οφείλουν να προστατεύουν το δικαίωμα στην απεργία.
Περισσότερες από 90 πορείες είχαν προγραμματιστεί σε ολόκληρη τη χώρα, αν και οι συγκεντρώσεις στο Κάντιθ και την Ουέλβα ακυρώθηκαν λόγω προειδοποιήσεων για έντονα καιρικά φαινόμενα.
Η στεγαστική κρίση στο επίκεντρο – Αυξήσεις 80% στα ενοίκια
Η γενική απεργία αποτελεί κορύφωση της κοινωνικής δυσαρέσκειας για τη συνεχιζόμενη αύξηση του κόστους κατοικίας στην Ισπανία.
Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλούνται οι διοργανωτές, τα ενοίκια έχουν αυξηθεί κατά περίπου 80% την τελευταία δεκαετία, ενώ οι τιμές αγοράς κατοικιών έχουν ενισχυθεί κατά 63%.
Η κατάσταση είναι ιδιαίτερα δύσκολη για τους νέους και τους χαμηλόμισθους εργαζομένους, οι οποίοι αναγκάζονται να διαθέτουν ολοένα μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους για τη στέγαση.
Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται το Reuters, η χώρα αντιμετωπίζει έλλειμμα περίπου 750.000 κατοικιών, το οποίο θα μπορούσε να ξεπεράσει το ένα εκατομμύριο μέχρι το 2028.
Οι οργανώσεις ενοικιαστών ζητούν μέτρα κατά της κερδοσκοπίας στην αγορά ακινήτων, περιορισμό των τουριστικών μισθώσεων και ουσιαστικότερη προστασία από τις εξώσεις.
Σύμβολο του στεγαστικού προβλήματος έχει γίνει η περίπτωση της 87χρονης Μαρίκαρμεν Αμπασκάλ, η οποία τον περασμένο Σεπτέμβριο εκδιώχθηκε από το σπίτι όπου ζούσε για περισσότερα από 70 χρόνια, προκαλώντας κύμα αντιδράσεων.
Στη Γρανάδα, μάλιστα, ακτιβιστές πραγματοποίησαν κινητοποιήσεις εναντίον των βραχυχρόνιων μισθώσεων, προκαλώντας φθορές σε περίπου 300 θυρίδες παράδοσης κλειδιών τουριστικών καταλυμάτων.
«Η στέγαση είναι το ζήτημα που διχάζει τη χώρα»
Ο επικεφαλής της CCOO, Ουνάι Σόρντο, υποστήριξε ότι ακόμη και οι μισθολογικές αυξήσεις που επιτυγχάνονται μέσω συλλογικών διαπραγματεύσεων δεν επαρκούν για να αντισταθμίσουν την άνοδο του κόστους κατοικίας, το οποίο σε ορισμένες περιπτώσεις αυξάνεται με ετήσιους ρυθμούς έως και 12%.
«Υπάρχει ένα ζήτημα που διχάζει τη χώρα και αυτό είναι η δυσκολία που αντιμετωπίζουν πολλοί άνθρωποι στην πρόσβαση στη στέγαση», δήλωσε στον ραδιοφωνικό σταθμό Cadena SER.
Τα συνδικάτα επισημαίνουν ότι η αύξηση των ονομαστικών μισθών χάνει μεγάλο μέρος της αξίας της όταν τα ενοίκια και οι βασικές ανάγκες απορροφούν ολοένα μεγαλύτερο ποσοστό του εργατικού εισοδήματος.
Πολιτική σύγκρουση ενόψει των εκλογών της 29ης Νοεμβρίου
Η γενική απεργία πραγματοποιείται λίγες εβδομάδες πριν από τις πρόωρες βουλευτικές εκλογές που προκήρυξε ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, μετά την απόρριψη έκτακτης νομοθετικής πρωτοβουλίας για τη στεγαστική κρίση από τα κόμματα της δεξιάς.
Σύμφωνα με τον μέσο όρο δημοσκοπήσεων που παρουσίασε το RTVE στις 9 Νοεμβρίου, το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα (PP) προηγείται, με εκτίμηση 133 εδρών έναντι 108 του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος (PSOE). Μια ενδεχόμενη συνεργασία του PP με το ακροδεξιό Vox θα μπορούσε, σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, να εξασφαλίσει 199 έδρες και κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
Ο Σάντσεθ επιχείρησε να αναδείξει τη σημασία των εργατικών αγώνων, δημοσιεύοντας βίντεο για την ιστορική συμβολή τους στην καθιέρωση του οκταώρου και την κατοχύρωση κοινωνικών δικαιωμάτων.
«Δεν ήταν εύκολο, αλλά άλλαξαν την Ισπανία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Αντίθετα, στελέχη της δεξιάς κατηγόρησαν τα συνδικάτα ότι επιχειρούν να ενισχύσουν πολιτικά τον πρωθυπουργό.
Η επικεφαλής της περιφερειακής κυβέρνησης της Μαδρίτης, Ιζαμπέλ Ντίαθ Αγιούσο, υποστήριξε ότι οι απεργοί «κρατούν τους πολίτες ομήρους», χαρακτηρίζοντας τη συνδικαλιστική ηγεσία «μαφία των συνδικαλιστικών εκπροσώπων».
Η ίδια δήλωσε ότι ζήτησε από τον επικεφαλής του Λαϊκού Κόμματος, Αλμπέρτο Νούνιες Φεϊχόο, να βάλει τέλος σε αυτή την κατάσταση εφόσον αναλάβει τη διακυβέρνηση.
Με τη στεγαστική κρίση να εξελίσσεται σε κεντρικό κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα, η μαζική απεργία αναδεικνύει τις πιέσεις που αντιμετωπίζουν εκατομμύρια εργαζόμενοι στην Ισπανία, αλλά και τη βαθιά αντιπαράθεση για τον τρόπο αντιμετώπισης του προβλήματος.