Σύμφωνα με δημοσίευμα της γερμανικής εφημερίδας Handelsblatt, που επικαλείται διπλωματικές πηγές από τις Βρυξέλλες, η Συμμαχία επιδιώκει να αναλάβει ενεργό ρόλο στη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στον Περσικό Κόλπο, σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής αστάθειας.
Ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, αναμένεται να συναντηθεί με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, στην Ουάσινγκτον την Τετάρτη 8 Απριλίου, σε μια συγκυρία αυξημένων γεωπολιτικών εντάσεων, μία ημέρα μετά τη συμφωνία για προσωρινή κατάπαυση του πυρός διάρκειας δύο εβδομάδων με το Ιράν.
Η ένταση πυροδοτήθηκε μετά την άρνηση των Ευρωπαίων συμμάχων να συμμετάσχουν στις ναυτικές επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ, γεγονός που ώθησε τον Ντόναλντ Τραμπ να απειλήσει ανοιχτά με αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Συμμαχία.
Με φόντο την αποδυνάμωση του Ιράν, διεθνείς αναλυτές στρέφουν το βλέμμα τους στην Τουρκία, προειδοποιώντας ότι η Άγκυρα ετοιμάζεται να καλύψει το κενό, αναδυόμενη ως ο νέος «ταραξίας» της Μέσης Ανατολής και της Ανατολικής Μεσογείου. Παρά την ιδιότητα του μέλους του ΝΑΤΟ, η συμπεριφορά του Ερντογάν περιγράφεται πλέον όχι ως μια «δύσκολη συμμαχία», αλλά ως μια στρατηγική αναθεωρητισμού που υπονομεύει άμεσα τα δυτικά συμφέροντα.
Σε μια καταιγιστική συνέντευξη Τύπου, ο Τραμπ και η ηγεσία του Πενταγώνου παρουσίασαν τις λεπτομέρειες της κινηματογραφικής διάσωσης του Αμερικανού πιλότου στην καρδιά του Ιράν, στέλνοντας παράλληλα ένα πρωτοφανές τελεσίγραφο στην Τεχεράνη που απειλεί να την επαναφέρει στη «Λίθινη Εποχή».
Η επικείμενη 36η Σύνοδος Κορυφής του NATO στην Άγκυρα (7-8 Ιουλίου) χαρακτηρίζεται ως η πλέον κρίσιμη στην ιστορία της Συμμαχίας, καθώς καλείται να διαχειριστεί τη βαθύτερη κρίση εσωτερικής συνοχής από την ίδρυσή της το 1949.
Στις 4 Απριλίου 1949 ιδρύεται από 12 κράτη της Ευρώπης και της Βορείου Αμερικής, στην πρωτεύουσα των ΗΠΑ Ουάσινγκτων, ο Οργανισμός Βορειοατλαντικού Συμφώνου (ΝΑΤΟ), που σήμερα αποτελεί τον ισχυρότερο διεθνή οργανισμό της Δύσεως, στον οποίο συμμετέχουν 32 πλέον χώρες, με σκοπό τη μεταξύ τους συνεργασία σε διάφορους τομείς, την προώθηση γεωπολιτικών συμφερόντων και την αποτροπή ένοπλης επιθέσεως εναντίον κάποιας χώρας – μέλους από κάποια εκτός του Οργανισμού χώρας (αλλά – δυστυχώς – όχι και από επίθεση χώρας-μέλους εναντίον άλλης χώρας-μέλους).
Η κυριαρχία της Βαγδάτης αμφισβητείται από τη δράση αυτόνομων ένοπλων ομάδων, οι οποίες, αν και αποτελούν μέρος της κρατικής αρχιτεκτονικής ασφάλειας, συχνά λειτουργούν εκτός του κεντρικού ελέγχου.
Ο Τούρκος ηγέτης χρησιμοποίησε σκληρή γλώσσα, περιγράφοντας τη σύγκρουση των ΗΠΑ και του Ισραήλ με την Τεχεράνη ως ένα «γεωστρατηγικό αδιέξοδο» που απαιτεί άμεση παρέμβαση.
Μέσω ανάρτησής του, ο Τραμπ υπενθύμισε το τελεσίγραφο των δέκα ημερών για την επίτευξη συμφωνίας ή το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, σημειώνοντας χαρακτηριστικά πως απομένουν μόλις 48 ώρες πριν εξαπολυθεί «η απόλυτη κόλαση» εναντίον της χώρας.
Αυτό που ξεκίνησε ως απλή επιφύλαξη των Βρυξελλών μετατρέπεται πλέον σε μια ανοιχτή στρατηγική αυτονόμηση από την Ουάσιγκτον, με τους Ευρωπαίους ηγέτες να αρνούνται να ακολουθήσουν τον Ντόναλντ Τραμπ σε μια επιχείρηση για την οποία δεν ερωτήθηκαν ποτέ.
Το ενδεχόμενο αποχώρησης των Ηνωμένων Πολιτειών από το ΝΑΤΟ επανέρχεται στο προσκήνιο, μετά από νέες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ωστόσο η υλοποίησή του παραμένει σύνθετη και εξαρτάται από πολιτικούς, νομικούς και στρατηγικούς παράγοντες.
Το βασικό ερώτημα που ανακύπτει πλέον είναι κατά πόσο το NATO μπορεί να παραμείνει λειτουργικό χωρίς την αδιαμφισβήτητη στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Σε μια ριζική επαναχάραξη της ρωσικής στρατηγικής προχώρησε ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ, εισηγούμενος τον τερματισμό της «ανεκτικής στάσης» που τηρούσε μέχρι σήμερα η Μόσχα απέναντι στην ευρωπαϊκή προοπτική των γειτονικών της χωρών.
Σύμφωνα με αναλυτές και διπλωμάτες, η άρνηση των Ευρωπαίων συμμάχων να συνδράμουν στρατιωτικά στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ έχει εξοργίσει τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος πλέον αμφισβητεί ανοιχτά τη χρησιμότητα του συνασπισμού και απειλεί με αποχώρηση των ΗΠΑ.
Η μεγαλύτερη ζημιά από την πολεμική σύγκρουση της Ουάσιγκτον με την Τεχεράνη ενδέχεται να μην εντοπίζεται στο πεδίο των μαχών, αλλά στον ίδιο τον πυρήνα του δυτικού συμμαχικού συστήματος.
Ο Πολωνός πρωθυπουργός, Ντόναλντ Τουσκ, εξαπέλυσε δριμεία επίθεση κατά των πολιτικών που ακολουθούν ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Βίκτορ Όρμπαν, υποστηρίζοντας ότι οι ενέργειές τους ευθυγραμμίζονται πλήρως με τις στρατηγικές επιδιώξεις του Βλαντίμιρ Πούτιν.
Σύμφωνα με τον Πεσκόφ, η Ρωσία είναι έτοιμη να προσφέρει τις υπηρεσίες της για τη μετατροπή της πολεμικής σύρραξης σε ειρηνική διαδικασία το συντομότερο δυνατό, εφόσον αυτό ζητηθεί από τα εμπλεκόμενα μέρη.
Σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας Birgün που επιβεβαιώθηκαν από το τουρκικό Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, ο σχεδιασμός αφορά την ίδρυση ενός Αρχηγείου Πολυεθνικού Σώματος στα Άδανα και μιας Διοίκησης Ναυτικής Συνιστώσας στην Κωνσταντινούπολη.