Υπό έντονη πίεση για να χαράξουν κοινή γραμμή βρίσκονται τα 27 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στον απόηχο των πρόσφατων αμερικανικών διπλωματικών κινήσεων και των επαφών στο Άμπου Ντάμπι. Αν και εκπρόσωποι των ευρωπαϊκών θεσμών συμμετέχουν ήδη στις διεργασίες, παραμένει ασαφές ποιος θα αναλάβει τα ηνία εκ μέρους της Ευρώπης σε ενδεχόμενες απευθείας διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία.
Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές στις Βρυξέλλες, στο εσωτερικό της Ένωσης διαμορφώνονται διαφορετικές προσεγγίσεις. Συγκεκριμένα, ο γαλλογερμανικός άξονας, με τη Γαλλία και τη Γερμανία, επιδιώκει να διατηρήσει πρωταγωνιστικό ρόλο μέσω της λεγόμενης «συμμαχίας των προθύμων», προκρίνοντας ένα μοντέλο όπου οι μεγάλες ευρωπαϊκές δυνάμεις θα έχουν απευθείας λόγο στο τραπέζι.
Αντιθέτως, η Ιταλία, τα κράτη της Βαλτικής και μικρότερες χώρες ζητούν την εκπροσώπηση μέσω των κοινοτικών οργάνων, με κεντρικό πρόσωπο τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, ενώ στο τραπέζι παραμένει και η ιδέα διορισμού ειδικού απεσταλμένου ή μιας ολιγομελούς αντιπροσωπείας.
Το ζήτημα επανήλθε στην κορυφή της ατζέντας μετά την παρέμβαση της Ιταλίδας πρωθυπουργού, Τζόρτζια Μελόνι, η οποία με επιστολή της προς τον κ. Κόστα ζήτησε να ξεκαθαριστεί τόσο το σχήμα εκπροσώπησης όσο και το εύρος της εντολής του.
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ενέταξε το θέμα στη σημερινή συζήτηση, με στόχο να επιτευχθεί τουλάχιστον μια άτυπη συναίνεση, δεδομένου ότι ανάλογη προσπάθειά του στις αρχές του 2025 για ορισμό ειδικού εκπροσώπου είχε πέσει στο κενό. Υπενθυμίζεται πως τον περασμένο Ιούνιο είχε συμφωνηθεί ότι για αμιγώς κοινοτικά θέματα, όπως οι κυρώσεις, η διεύρυνση και οι πολεμικές αποζημιώσεις, τον λόγο έχουν αποκλειστικά οι θεσμοί της ΕΕ.
Παράλληλα, αγκάθι αποτελεί ο ρόλος της επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, καθώς ορισμένες χώρες ζητούν να πλαισιώσει τον Αντόνιο Κόστα, ενώ άλλες εκφράζουν επιφυλάξεις, εκτιμώντας ότι η σκληρή ρητορική της απέναντι στο Κρεμλίνο ίσως δυσχεράνει τους διαύλους επικοινωνίας.
Καθώς ευρωπαϊκές πηγές δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο μελλοντικών απευθείας συνομιλιών ΕΕ–Ρωσίας για θέματα ασφαλείας, έντονο προβληματισμό προκαλεί η προσπάθεια της Μόσχας να συνδέσει το ουκρανικό με μια συνολική αναθεώρηση της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας. Τον κώδωνα του κινδύνου έκρουσε χθες από το Δουβλίνο και ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, προειδοποιώντας ότι οι αμερικανορωσικές επαφές αγγίζουν πλέον το σύνολο των σχέσεων Ευρώπης και Ρωσίας.
Από την πλευρά του, ο Εμανουέλ Μακρόν έκρινε σκόπιμο να προηγηθεί η διαμόρφωση μιας ξεκάθαρης ευρωπαϊκής θέσης επί της ουσίας και να ακολουθήσει η επιλογή των προσώπων, προωθώντας μάλιστα στο περιθώριο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας πρωτοβουλία για κοινές αρχές άμυνας και θωράκισης απέναντι σε υβριδικές απειλές, με τη συμμετοχή και χωρών εκτός ΕΕ.
Ενόψει ενός ακόμη δύσκολο χειμώνα για το Κίεβο υπό το βάρος των ρωσικών πληγμάτων στις ενεργειακές του υποδομές, οι «27» εξετάζουν τη συνέχιση της οικονομικής στήριξης
Ο Αντόνιο Κόστα και η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν προετοιμάζουν νέα χρηματοδοτική πρόταση, καθώς και το 22ο πακέτο κυρώσεων κατά της Μόσχας ενόψει της Συνόδου στις 26-27 Νοεμβρίου, έχοντας ήδη ανακοινώσει την άμεση αποστολή 500 γεννητριών, 200 λεωφορείων και τεσσάρων πλωτών γεφυρών από τη Νορβηγία.
Τέλος, η άτυπη σύνοδος διατηρεί τον αρχικό της πυρήνα, που είναι η πρώτη εκτενής συζήτηση των Ευρωπαίων ηγετών για την Τεχνητή Νοημοσύνη. Με τη συμμετοχή του επικεφαλής της γαλλικής Mistral, Αρτύρ Μενς, και του νομπελίστα Τζέφρι Χίντον, οι ηγέτες αναζητούν τρόπους να περιορίσουν την τεχνολογική εξάρτηση από ΗΠΑ και Κίνα, εξετάζοντας παράλληλα τις επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης στην οικονομία, την αγορά εργασίας και τα δημοκρατικά δικαιώματα.