Σε μείζονα κρίση εθνικής ασφάλειας και γεωπολιτικής αντιπαράθεσης εξελίσσεται η παραίτηση του διευθύνοντος συμβούλου της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, ο οποίος αποχώρησε από την ηγεσία του τεχνολογικού κολοσσού την Πέμπτη και συμφώνησε να καταθέσει ενώπιον του αμερικανικού Κογκρέσου πριν από τις 26 Νοεμβρίου.
Οι αποκαλύψεις για τη φερόμενη σχέση του με την Κινέζα Άλις Χουάνγκ, σε συνδυασμό με νέο δημοσίευμα-βόμβα του πρακτορείου Bloomberg για παράκαμψη των αμερικανικών εξαγωγικών περιορισμών, απειλούν να τινάξουν στον αέρα τις ήδη εύθραυστες σχέσεις Ουάσιγκτον και Πεκίνου.
Ο πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής, Μπράιαν Μαστ, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο διεξαγωγής πρόσθετων δημόσιων ακροάσεων, καθώς η υπόθεση μετατοπίζεται πλέον από το πεδίο των προσωπικών επαφών σε εκείνο της διαρροής αμερικανικής τεχνολογίας αιχμής προς την Κίνα.
Η διαδρομή των απαγορευμένων επεξεργαστών από τη Σιγκαπούρη στη Σαγκάη
Σύμφωνα με αποκαλυπτικά έγγραφα που εξέτασε το Bloomberg, κινεζική εταιρεία που είχε ιδρύσει η Άλις Χουάνγκ απέκτησε προηγμένους επεξεργαστές της Nvidia, η εξαγωγή των οποίων στην Κίνα απαγορεύεται από την αμερικανική νομοθεσία. Ο εξοπλισμός εγκαταστάθηκε σε ένα μεγάλο κέντρο δεδομένων στη Σαγκάη, γνωστό ως Yangtze River Delta Project, το οποίο εμφανίζει πολλαπλές διασυνδέσεις με το επιχειρηματικό της δίκτυο.
Η έρευνα ιχνηλάτησε την πορεία 22 διακομιστών της Dell Technologies, εξοπλισμένων με επεξεργαστές Nvidia H800 —οι οποίοι υπόκεινται σε αμερικανικό εμπάργκο από το 2023— οι οποίοι πωλήθηκαν αρχικά στην εταιρεία Aperia Cloud Services στη Σιγκαπούρη, επίσημο συνεργάτη της Nvidia, πριν καταλήξουν στη Σαγκάη. Το Bloomberg διασταύρωσε τους σειριακούς αριθμούς, επιβεβαιώνοντας τη συναλλαγή.
Η Dell διέκοψε κάθε συνεργασία με την Aperia τον Φεβρουάριο του 2025 λόγω υποψιών για μη εξουσιοδοτημένη εκτροπή εξοπλισμού, ενώ τον ίδιο μήνα οι αρχές της Σιγκαπούρης συνέλαβαν τον διευθύνοντα σύμβουλο της Aperia για εξαπάτηση προμηθευτών, με τον ίδιο να δηλώνει αθώος. Η Nvidia, από την πλευρά της, υποστήριξε ότι η εταιρεία δεν ήταν πλέον ενεργός πελάτης της κατά τη σύλληψη.
Διακομιστές αξίας 73 εκατ. δολαρίων και το δίκτυο της Άλις Χουάνγκ
Ακόμη πιο αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία από κινεζικά χρηματοοικονομικά αρχεία που τηρούνται υπό την εποπτεία της Λαϊκής Τράπεζας της Κίνας. Τον Ιανουάριο του 2025, θυγατρική της Shanghai Longteng Intelligent Computing —εταιρείας που ίδρυσε η Άλις Χουάνγκ πριν από περίπου δέκα χρόνια— έλαβε χρηματοδότηση βάζοντας ως ενέχυρο 193 διακομιστές στη Σαγκάη, συνολικής αξίας 485 εκατ. γουάν (περίπου 73 εκατ. δολάρια).
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν τόσο οι 22 μονάδες της Dell όσο και 52 διακομιστές της αμερικανικής Super Micro Computer, εφοδιασμένοι με τους υπερσύγχρονους επεξεργαστές Nvidia H100 ή H200.
Η Super Micro δήλωσε ότι τήρησε απαρέγκλιτα τη νομοθεσία και δεν πούλησε ποτέ απευθείας στις κινεζικές εταιρείες, αποφεύγοντας ωστόσο να κατονομάσει τους αρχικούς αγοραστές.
Αν και τα έγγραφα δεν αποδεικνύουν προσωπική εμπλοκή της Άλις Χουάνγκ ή γνώση του Τζένσεν Χουάνγκ —ο οποίος τον Μάιο του 2025 δήλωνε πως δεν υπήρχαν στοιχεία παράνομης διοχέτευσης— το εταιρικό πλέγμα εγείρει σοβαρά ερωτήματα. Συγκεκριμένα, η Άλις Χουάνγκ αποχώρησε μετοχικά από τη Shanghai Longteng το 2017, παραδίδοντας τη σκυτάλη στη Χουάνγκ Γιου —που ταυτοποιήθηκε ως αδελφή της— η οποία διατήρησε τον έλεγχο της εταιρείας έως τον Ιανουάριο του 2026.
Παράλληλα, πρόεδρος του επίμαχου κέντρου δεδομένων στη Σαγκάη είναι ο Κανγκ Γουέι, επί χρόνια συνεργάτης και, σύμφωνα με δημοσιεύματα, σύντροφος ή σύζυγος της Άλις Χουάνγκ.
Ο Κανγκ κατέχει επιτελική θέση στο επενδυτικό ταμείο Shanghai Hexi που χρηματοδότησε την εγκατάσταση, ενώ είχε γνωρίσει τον Τζένσεν Χουάνγκ ήδη από τη δεκαετία του 2010. Μία ακόμη σύνδεση προκύπτει από την εταιρεία Megaspeed International, την οποία ίδρυσε η Άλις Χουάνγκ στη Σιγκαπούρη το 2023, καθώς σε παρουσίαση προς επενδυτές το 2024 είχε χρησιμοποιήσει απεικόνιση του συγκεκριμένου κέντρου δεδομένων της Σαγκάης.
Διπλωματικός πυρετός και φόβοι για νέο «Ψυχρό Πόλεμο» στα μικροτσίπ
Η χρονική συγκυρία των αποκαλύψεων θεωρείται εξαιρετικά κρίσιμη. Μόλις τον περασμένο Σεπτέμβριο ο Τζένσεν Χουάνγκ βρέθηκε στο ίδιο τραπέζι με τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Σι Τζινπίνγκ στην Ουάσιγκτον, ενώ οι δύο ηγέτες ετοιμάζονται να συναντηθούν εκ νέου στις 18 και 19 Νοεμβρίου στη Σεντζέν, στο περιθώριο της συνόδου της APEC, σε ένα αναδιαμορφωμένο αμερικανικό πολιτικό τοπίο μετά τη νίκη των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές.
Το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών απέρριψε τις κατηγορίες περί κατασκοπείας ως ανυπόστατες, καλώντας τις ΗΠΑ να σταματήσουν να τις χρησιμοποιούν ως πρόσχημα για τεχνολογικούς αποκλεισμούς.
Ωστόσο, ερευνητής εξωτερικής πολιτικής στο Πεκίνο προειδοποίησε ότι το κλίμα στην Ουάσιγκτον ενδέχεται να επιδεινωθεί δραματικά, θυμίζοντας την υπόθεση ενός Κινεζοαμερικανού πυρηνικού φυσικού τη δεκαετία του 1990, όπου κατέπεσαν οι 58 από τις 59 κατηγορίες.
Αναλυτές της αγοράς εκτιμούν ότι η αποχώρηση του Χουάνγκ αφαιρεί από το τραπέζι τον ισχυρότερο επιχειρηματικό πολέμιο των αμερικανικών περιορισμών — ο ίδιος υποστήριζε διαχρονικά ότι η αμερικανική τεχνολογία πρέπει να πωλείται στην Κίνα για να διατηρεί την παγκόσμια πρωτοκαθεδρία, παρά την αντίθεση πολλών στην Ουάσιγκτον και μετά από μια προσωρινή χαλάρωση των κανόνων από την κυβέρνηση Τραμπ το 2025.
Όπως σημειώνουν ο Μιτς Πρέσνικ (Asia Society) και ο Άρθουρ Κρέμπερ (Gavekal Dragonomics), το Κογκρέσο αναμένεται να αυστηροποιήσει εκ νέου τους ελέγχους εξαγωγών ακόμη και εντός του έτους, ενεργοποιώντας μέτρα όπως το MATCH Act και το Affiliates Rule που θα αποκόψουν το Πεκίνο και από προμηθευτές σε Ολλανδία και Ιαπωνία.
Απέναντι σε αυτό το ενδεχόμενο, ο Τζορτζ Τσεν (The Asia Group) προβλέπει ραγδαία τεχνολογική αποσύνδεση, παρομοιάζοντας το σοκ με την κρίση του κινεζικού αεροστάτου το 2023, και προειδοποιεί για πιθανά αντίποινα της Κίνας στις εξαγωγές σπάνιων γαιών.