Αναστάτωση σε Ουάσιγκτον και συμμάχους μετά τις δηλώσεις Τραμπ για τη Γροιλανδία και τον ρόλο «στενού κύκλου» συμβούλων

 
γροιλανδια

Ενημερώθηκε: 24/01/26 - 22:11

Μέχρι πρόσφατα, οι επαφές μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών, Δανίας και Γροιλανδίας εξελίσσονταν σε απολύτως θεσμικό πλαίσιο, χωρίς να τίθεται ζήτημα αμερικανικής στρατιωτικής ή οικονομικής ανάληψης ελέγχου του νησιού.

Αυτό άλλαξε όταν ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τον διορισμό του Τζεφ Λάντρι ως ειδικού απεσταλμένου, ο οποίος δήλωσε δημόσια ότι στόχος του είναι να «γίνει η Γροιλανδία μέρος των ΗΠΑ». Η κίνηση αιφνιδίασε τόσο τη Δανία όσο και ανώτερους αξιωματούχους στην Ουάσιγκτον, καθώς φέρεται να έγινε χωρίς τις συνήθεις διπλωματικές διαβουλεύσεις.

Σύμφωνα με πηγές, ο τρόπος λήψης αποφάσεων του Τραμπ αποκλίνει από την παραδοσιακή διαδικασία χάραξης εξωτερικής πολιτικής, καθώς συχνά δεν εμπλέκονται οι αρμόδιες υπηρεσίες εθνικής ασφάλειας. Αντίθετα, καθοριστικό ρόλο φέρεται να διαδραματίζει ένας περιορισμένος κύκλος έμπιστων συνεργατών, μεταξύ των οποίων ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λάτνικ και ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς. Από αυτές τις άτυπες συζητήσεις προέκυψαν, σύμφωνα με πληροφορίες, τόσο οι απειλές για στρατιωτικές κινήσεις στη Γροιλανδία όσο και νέες προτάσεις για δασμούς σε συμμάχους.

Αν και αυτή η συγκεντρωτική διαδικασία επιτρέπει γρήγορες αποφάσεις, διπλωμάτες και αναλυτές προειδοποιούν ότι ενέχει σοβαρούς κινδύνους για τις σχέσεις των ΗΠΑ με παραδοσιακούς εταίρους. Εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου υποστήριξε ότι όσοι διέρρευσαν πληροφορίες δεν συμμετείχαν στις κρίσιμες συζητήσεις και ότι ο Τραμπ εφαρμόζει με συνέπεια τη στρατηγική «America First».

Νέα αναστάτωση προκλήθηκε όταν ο αναπληρωτής προσωπάρχης Στίβεν Μίλερ δεν απέκλεισε δημόσια το ενδεχόμενο χρήσης στρατιωτικής ισχύος για την απόκτηση της Γροιλανδίας. Οι δηλώσεις αυτές προκάλεσαν έντονη ανησυχία στο Κογκρέσο και στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, με βουλευτές να εκφράζουν φόβους για ενδεχόμενη μονομερή στρατιωτική ενέργεια χωρίς κοινοβουλευτική έγκριση. Ορισμένοι Ρεπουμπλικάνοι έφτασαν μάλιστα να προειδοποιήσουν για πολιτικές συνέπειες, ακόμη και για διαδικασίες καθαίρεσης, σε περίπτωση στρατιωτικής επέμβασης.

Σε μια προσπάθεια αποκλιμάκωσης, ο Τραμπ στη συνέχεια υπαναχώρησε από τις απειλές για δασμούς και έκανε λόγο για πλαίσιο συμφωνίας με το ΝΑΤΟ σχετικά με τη Γροιλανδία. Πηγές κοντά στην κυβέρνηση αναφέρουν ότι η στρατιωτική επιλογή δεν εξετάστηκε ποτέ σοβαρά, παρά τη σκληρή ρητορική που προηγήθηκε. Ωστόσο, ειδικοί επισημαίνουν ότι οι επαναλαμβανόμενες απρόβλεπτες απειλές έχουν διαβρώσει την εμπιστοσύνη των συμμάχων προς την Ουάσιγκτον.

Ο Τραμπ και οι υποστηρικτές του υποστηρίζουν ότι ο έλεγχος της Γροιλανδίας είναι κρίσιμος για την αντιμετώπιση της ρωσικής και κινεζικής παρουσίας στην Αρκτική, παρά το γεγονός ότι ήδη λειτουργεί αμερικανική στρατιωτική βάση στο νησί και υπάρχει διμερής συμφωνία με τη Δανία που επιτρέπει την επέκταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας.

Το μοντέλο λήψης αποφάσεων που βασίζεται σε έναν στενό κύκλο συμβούλων έχει επηρεάσει και άλλες κρίσιμες πολιτικές επιλογές, όπως οι διαπραγματεύσεις για τον πόλεμο στην Ουκρανία και η αμερικανική στάση στη Συρία, με αποτέλεσμα ακόμη και υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι να πληροφορούνται αποφάσεις εκ των υστέρων. Παρά τις επικρίσεις, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ υπερασπίστηκε τη διαδικασία, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση λειτουργεί συλλογικά και ότι οι ανώνυμες καταγγελίες αντανακλούν διαφωνίες ως προς την εφαρμογή της πολιτικής του προέδρου.

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ ΣΤΟ GOOGLE NEWS ΚΑΝΟΝΤΑΣ ΚΛΙΚ ΕΔΩ