Στη σκιά των διεθνών μετώπων που απορροφούν σημαντικό μέρος των δυτικών ναυτικών δυνάμεων, οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους στο ΝΑΤΟ ξεκινούν αυτή την εβδομάδα τη μεγάλη ετήσια στρατιωτική άσκηση BALTOPS στη Θάλασσα της Βαλτικής.
Αν και η φετινή διοργάνωση θα διεξαχθεί σε μειωμένη κλίμακα, ο βασικός της στόχος παραμένει η επίδειξη ισχύος και ενότητας απέναντι στη Ρωσία, σε μια περίοδο που οι εντάσεις στην περιοχή χτυπούν κόκκινο.
Η άσκηση, η οποία αποτελεί θεσμό από το 1971, θα συγκεντρώσει φέτος περίπου 20 πλοία από 15 χώρες και 6.000 άτομα προσωπικό, μέγεθος που μεταφράζεται στο μισό της περσινής κινητοποίησης.
Ανώτατοι αξιωματούχοι ξεκαθαρίζουν ότι η μειωμένη παρουσία δεν μεταφράζεται σε υπαναχώρηση των δεσμεύσεων της Συμμαχίας, αλλά αποτυπώνει την επιχειρησιακή πραγματικότητα, καθώς πολλά πολεμικά πλοία έχουν μεταφερθεί σε «θερμές» ζώνες, όπως η Αρκτική και τα Στενά του Ορμούζ στη Μέση Ανατολή.
Παράλληλα, η Ουάσιγκτον στέλνει στη Βαλτική τη ναυαρχίδα της, το USS Mount Whitney, επιβεβαιώνοντας τη συμμετοχή της στις επιχειρήσεις από τις 4 έως τις 20 Ιουνίου 2026. Η κίνηση αυτή καταγράφεται παρά τις επίμονες επικρίσεις που έχει διατυπώσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, προς το ΝΑΤΟ και τα σχέδιά του για περιορισμό της αμερικανικής εμπλοκής.
Το στρατηγικό σχέδιο και το «οχυρό» του Γκότλαντ
Η BALTOPS θα ξεκινήσει από τη δυτική Βαλτική και στη συνέχεια θα μετατοπιστεί ανατολικά, εστιάζοντας σε σενάρια ανεφοδιασμού και προστασίας των θαλάσσιων οδών γύρω από το σουηδικό νησί Γκότλαντ. Η ασφάλεια αυτών των περασμάτων θεωρείται κομβική για το ΝΑΤΟ, καθώς σε περίπτωση κρίσης αποτελούν τη μοναδική αξιόπιστη οδό εφοδιασμού για τις χώρες της Βαλτικής, οι οποίες συνδέονται με την υπόλοιπη Ευρώπη μόνο μέσω ενός στενού χερσαίου διαδρόμου.
Την ευθύνη της καθοδήγησης των δυνάμεων θα έχει το πολυεθνικό ναυτικό αρχηγείο στο Ρόστοκ της Γερμανίας, το οποίο δημιουργήθηκε το 2024 ακριβώς για να μπορεί να ηγηθεί των επιχειρήσεων του ΝΑΤΟ σε περίπτωση σύγκρουσης με τη Ρωσία.
Ο Γερμανός ναύαρχος Στέφαν Χάις, επικεφαλής της Επιχειρησιακής Δύναμης, τόνισε ότι η διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας είναι το κλειδί τόσο για τις στρατιωτικές μεταφορές όσο και για το εμπόριο. Ερωτηθείς για την προκλητική συμπεριφορά της Μόσχας στην περιοχή, ο ίδιος εκτίμησε ότι η Ρωσία θα επιλέξει να κινηθεί κάτω από το όριο που ενεργοποιεί το Άρθρο 5 για τη συλλογική άμυνα, ακόμη και αν επιχειρήσει να δοκιμάσει τις αντοχές της Συμμαχίας.