Η Ευρώπη σήμερα, παρά τον τεράστιο πληθυσμό και τον πλούτο της, παραμένει στο περιθώριο των μεγάλων γεωπολιτικών αποφάσεων, μια πραγματικότητα που ο Economist αποδίδει στην αποτυχία δημιουργίας ενός ενιαίου ευρωστρατού.
Αν και το 1952 υπήρξε το όραμα για μια κοινή αμυντική διοίκηση που θα επέτρεπε στην Ήπειρο να αγνοεί τον ρωσικό επεκτατισμό και να μην τρέμει το ενδεχόμενο αμερικανικής εγκατάλειψης, το σχέδιο κατέρρευσε. Η αιτία, σύμφωνα με την ανάλυση, κρύβεται στην αποικιοκρατική κληρονομιά των μεγάλων ευρωπαϊκών δυνάμεων.
Η Γαλλία ήταν εκείνη που υπαναχώρησε το 1954, φοβούμενη ότι ένας κοινός ευρωπαϊκός στρατός δεν θα δεχόταν να διεξάγει τις «βρώμικες» επιχειρήσεις καταστολής στις τότε γαλλικές αποικίες. Αυτή η ανάγκη για εθνικό έλεγχο των ενόπλων δυνάμεων προκειμένου να διατηρηθεί η αυτοκρατορική ισχύς, οδήγησε την ΕΕ να εστιάσει στην οικονομική ενοποίηση (άνθρακα και χάλυβα) αντί της στρατιωτικής, αφήνοντας την ασφάλεια της ηπείρου στην καλή θέληση των ΗΠΑ.
Ακόμη και σήμερα, η «αυτοκρατορική νοοτροπία» επιβιώνει, δημιουργώντας αυταπάτες μεγαλείου σε χώρες που δυσκολεύονται να αποδεχτούν τον ρόλο τους ως περιφερειακές δυνάμεις. Η Βρετανία οδηγήθηκε στο Brexit κυνηγώντας το όνειρο της αναβίωσης των εμπορικών δεσμών με την Κοινοπολιτεία, ενώ η Γαλλία επιμένει να αναζητά επιρροή στον Ινδο-Ειρηνικό λόγω των εναπομεινάντων υπερπόντιων κτήσεών της. Παράλληλα, η μετανάστευση αποτελεί την πιο ορατή «επιστροφή» της αυτοκρατορίας στο εσωτερικό των ευρωπαϊκών μητροπόλεων, δημιουργώντας δεσμούς γλώσσας και εμπορίου που συχνά ωφελούν την οικονομία, αλλά διχάζουν την πολιτική ζωή.
Το παρελθόν συνεχίζει να διχάζει την Ευρώπη: από τη μια πλευρά οι χώρες που νιώθουν ντροπή για τη λεηλασία των αποικιών τους και από την άλλη εκείνες που εστιάζουν στα έργα υποδομής που άφησαν πίσω τους. Αυτό το χάσμα επεκτείνεται και μεταξύ των κρατών-μελών, με την Ανατολική Ευρώπη να βλέπει με καχυποψία τις προσπάθειες των πρώην αποικιοκρατών να διατηρήσουν σφαίρες επιρροής. Σε έναν κόσμο όπου η γεωπολιτική ισχύς επιστρέφει επιθετικά, ο Economist προειδοποιεί: αν η Ευρώπη δεν ξεπεράσει τα φαντάσματα του παρελθόντος της, κινδυνεύει από θύτης των προηγούμενων αιώνων να μετατραπεί η ίδια σε «αποικία» των σύγχρονων υπερδυνάμεων.