Η ένταση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν εισέρχεται σε νέα, ιδιαίτερα επικίνδυνη φάση, μετά τον θάνατο δύο Αμερικανών στρατιωτικών σε ιρανική πυραυλική και μη επανδρωμένη επίθεση εναντίον στρατιωτικής βάσης στην Ιορδανία. Οι εξελίξεις ενισχύουν τους φόβους για περαιτέρω διεύρυνση της σύγκρουσης, ενώ η Τεχεράνη και η Ουάσιγκτον ανταλλάσσουν νέες απειλές.
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) ανακοίνωσε ότι οι δύο στρατιωτικοί σκοτώθηκαν την Παρασκευή κατά τη διάρκεια αναχαίτισης ιρανικής επίθεσης με βαλλιστικούς πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones). Ένας ακόμη Αμερικανός στρατιωτικός εξακολουθεί να αγνοείται, ενώ τέσσερις τραυματίστηκαν και μεταφέρθηκαν προληπτικά σε νοσοκομεία της Ιορδανίας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα ο αμερικανικός στρατός, οι συνολικές απώλειες των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων από την έναρξη του πολέμου ανέρχονται πλέον σε 16 νεκρούς και περισσότερους από 430 τραυματίες.
Πιέσεις στον Τραμπ
Οι νέες απώλειες αναμένεται να αυξήσουν τις πιέσεις προς τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε δηλώσει στο παρελθόν ότι ενδεχόμενος θάνατος Αμερικανών στρατιωτών από ιρανικά πλήγματα θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω στρατιωτική κλιμάκωση.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, απέτισε φόρο τιμής στους δύο στρατιωτικούς, γράφοντας στην πλατφόρμα X ότι η θυσία τους «ενισχύει ακόμη περισσότερο την αποφασιστικότητα» των Ηνωμένων Πολιτειών.
Παρά τη συνεχιζόμενη ανταλλαγή πληγμάτων, αναλυτές εκτιμούν ότι καμία από τις δύο πλευρές δεν φαίνεται μέχρι στιγμής να επιδιώκει έναν ολοκληρωτικό πόλεμο, αν και προειδοποιούν ότι η σταδιακή κλιμάκωση αυξάνει τον κίνδυνο ανεξέλεγκτης σύγκρουσης.
Ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας
Οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχίζουν να ενισχύουν τις στρατιωτικές τους δυνάμεις στη Μέση Ανατολή.
Στην περιοχή αναπτύσσονται επιπλέον μαχητικά αεροσκάφη F-16 από τη βάση Σπανγκντάλεμ της Γερμανίας, καθώς και μαχητικά πέμπτης γενιάς F-35 από τη βρετανική βάση Λέικενχιθ. Παράλληλα, αποστέλλονται αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού για την υποστήριξη πιθανών επιχειρήσεων.
Νέες απειλές από την Τεχεράνη
Λίγο πριν από την ανακοίνωση της CENTCOM, ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, προειδοποίησε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες «θα λάβουν μαθήματα που δεν θα ξεχάσουν ποτέ» εάν συνεχίσουν τις επιθέσεις κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Παράλληλα, η Τεχεράνη ανακοίνωσε ότι αναστέλλει τις δεσμεύσεις της στο πλαίσιο της προσωρινής συμφωνίας που είχε επιτευχθεί πριν από περίπου έναν μήνα με στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης.
Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Καζέμ Γκαριμπαμπαντί, δήλωσε ότι η απόφαση αποτελεί απάντηση στην παραβίαση της συμφωνίας από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Πλήγματα σε υποδομές και περιφερειακή αστάθεια
Οι συγκρούσεις επεκτείνονται πλέον και σε κρίσιμες ενεργειακές και πολιτικές υποδομές.
Στο Κουβέιτ, ιρανικά πλήγματα προκάλεσαν ζημιές σε μονάδα αφαλάτωσης και σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, ενώ τραυματίστηκαν εργαζόμενοι και πυροσβέστες που επιχειρούσαν στην περιοχή. Οι αρχές έκλεισαν προσωρινά τον εναέριο χώρο της χώρας λόγω της απειλής νέων πυραυλικών επιθέσεων.
Παράλληλα, η Ιορδανία ανακοίνωσε ότι τα συστήματα αεράμυνάς της αναχαίτισαν ιρανικούς πυραύλους, ενώ το Ιράκ γνωστοποίησε την κατάρριψη επιθετικών drones πάνω από την Ερμπίλ. Σειρήνες αεροπορικού συναγερμού ήχησαν επίσης στο Μπαχρέιν και στη Σαουδική Αραβία.
Ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC), Τζάσεμ Μοχάμεντ αλ Μπουνταΐουι, κατηγόρησε το Ιράν ότι διαπράττει εγκλήματα πολέμου εξαιτίας επιθέσεων σε υποδομές πολιτικού χαρακτήρα.
Νέες αμερικανικές επιδρομές
Η CENTCOM ανακοίνωσε ότι πραγματοποίησε για έβδομη συνεχόμενη νύχτα αεροπορικές επιδρομές εναντίον στρατιωτικών εγκαταστάσεων, αποθηκών όπλων και ναυτικών υποδομών του Ιράν.
Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι επλήγησαν εγκαταστάσεις ηλεκτροδότησης και μονάδες αφαλάτωσης στην επαρχία Χορμοζγκάν, καθώς και γέφυρες και οδικές υποδομές που οδηγούν στο λιμάνι Μπαντάρ Αμπάς.
Σύμφωνα με τις ιρανικές αρχές, τουλάχιστον 50 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί και περισσότεροι από 500 έχουν τραυματιστεί από αμερικανικά πλήγματα τις τελευταίες εβδομάδες.
Στο επίκεντρο το Στενό του Ορμούζ
Σημαντικό μέρος της αντιπαράθεσης επικεντρώνεται στον έλεγχο του Στενού του Ορμούζ, από το οποίο πριν από την έναρξη της σύγκρουσης διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου αργού πετρελαίου.
Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι το Στενό πρέπει να βρίσκεται υπό τον αποκλειστικό έλεγχό της, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες επιχειρούν να περιορίσουν τη δυνατότητα του Ιράν να ελέγχει τη ναυσιπλοΐα και τις εξαγωγές πετρελαίου.
Η συνεχιζόμενη σύγκρουση έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές επιπτώσεις στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές και στις αγορές ενέργειας, ενώ οι διπλωματικές προσπάθειες για κατάπαυση του πυρός παραμένουν χωρίς ουσιαστική πρόοδο.