Οι συζητήσεις για τα πιθανά σενάρια αντιμετώπισης του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος εντείνονται στους πολιτικούς και στρατιωτικούς κύκλους της Ουάσιγκτον, την ώρα που εξετάζονται επιλογές που κυμαίνονται από την κλιμάκωση των αεροπορικών επιδρομών έως πιο σύνθετες στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο διευθυντής του Κέντρου Πολιτικοστρατιωτικής Ανάλυσης του Ινστιτούτου Hudson, Ρίτσαρντ Γουάιτς, παρουσίασε σε συνέντευξή του μια αναλυτική αποτίμηση των πιθανών στρατιωτικών επιλογών και των επιχειρησιακών δυσκολιών που συνεπάγεται μια τέτοια στρατηγική.
Το ενδεχόμενο χερσαίας επέμβασης
Σύμφωνα με τον Γουάιτς, μια άμεση χερσαία επέμβαση των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ιράν δεν αποτελεί αυτή τη στιγμή βασικό σενάριο, καθώς θεωρείται ακόμη πρόωρο να εξεταστεί μια τόσο εκτεταμένη επιχείρηση.
Η επικρατούσα εκτίμηση στους στρατιωτικούς σχεδιασμούς φαίνεται να δίνει προτεραιότητα σε μια αρχική φάση εκτεταμένων αεροπορικών πληγμάτων με στόχο την αποδυνάμωση των στρατιωτικών δυνατοτήτων του Ιράν, ιδίως των συστημάτων drones και πυραύλων.
Μόνο σε επόμενη φάση θα μπορούσε να εξεταστεί η ανάπτυξη ειδικών δυνάμεων στο ιρανικό έδαφος, με αποστολή την ασφάλεια ή την εξουδετέρωση πυρηνικών υλικών σε συγκεκριμένες εγκαταστάσεις.
Ειδικές επιχειρήσεις και αεροπορική κάλυψη
Ένα πιθανό σενάριο που συζητείται, σύμφωνα με τον αναλυτή, περιλαμβάνει την ανάπτυξη ειδικών δυνάμεων με ελικόπτερα και ισχυρή αεροπορική υποστήριξη.
Στόχος μιας τέτοιας επιχείρησης θα ήταν η κατάληψη και ο έλεγχος συγκεκριμένων εγκαταστάσεων, ώστε να εντοπιστούν και να ασφαλιστούν τα πυρηνικά υλικά. Οι δυνάμεις που θα συμμετείχαν σε μια τέτοια αποστολή θα έπρεπε να διαθέτουν εξειδικευμένη τεχνογνωσία για τον χειρισμό πυρηνικών υλικών.
Ο Γουάιτς υπενθύμισε ότι παρόμοια μοντέλα επιχειρήσεων έχουν εφαρμοστεί στο παρελθόν, όπως στην επιχείρηση των ΗΠΑ στο Πακιστάν κατά του ηγέτη της Αλ Κάιντα, όπου ειδικές δυνάμεις ανέλαβαν τη συλλογή κρίσιμων πληροφοριών και υλικού.
Το πρόβλημα του εμπλουτισμένου ουρανίου
Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα, σύμφωνα με την ανάλυση, αφορά τον εντοπισμό και τη διαχείριση του εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει το Ιράν.
Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για περισσότερα από 500 κιλά εμπλουτισμένου ουρανίου, ενώ δεν υπάρχει σαφής εικόνα για το πού ακριβώς αποθηκεύεται. Το υλικό ενδέχεται να βρίσκεται σε πολλαπλές υπόγειες ή οχυρωμένες εγκαταστάσεις.
Η καταστροφή τέτοιων εγκαταστάσεων με συμβατικά όπλα ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρούς κινδύνους ακτινοβολίας, γεγονός που καθιστά τις επιχειρήσεις εξαιρετικά περίπλοκες.
Πιθανές επιχειρήσεις ελέγχου υποδομών
Στις συζητήσεις που διεξάγονται στους στρατηγικούς κύκλους εξετάζονται και άλλες επιλογές, όπως η κατάληψη απομονωμένων περιοχών που σχετίζονται με τις εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου.
Τέτοιες κινήσεις θα μπορούσαν να ασκήσουν οικονομική πίεση στην Τεχεράνη, χωρίς να απαιτούν άμεση εισβολή στο εσωτερικό της χώρας.
Το στρατηγικό δίλημμα της Ουάσιγκτον
Ο Γουάιτς υπογραμμίζει ότι η αμερικανική στρατηγική παρουσιάζει ένα βασικό πρόβλημα συνοχής.
Σε πολιτικό επίπεδο υπάρχει η επιδίωξη αλλαγής του ιρανικού καθεστώτος και εγκαθίδρυσης μιας ηγεσίας που θα μπορούσε να συνεργαστεί με τη Δύση. Σε στρατιωτικό επίπεδο, ωστόσο, οι στόχοι επικεντρώνονται κυρίως στον έλεγχο του εναέριου χώρου και στην καταστροφή των πυραυλικών και πυρηνικών δυνατοτήτων του Ιράν.
Το βασικό ερώτημα που παραμένει, σύμφωνα με τον αναλυτή, είναι κατά πόσο οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί και οι στρατιωτικές επιχειρήσεις μπορούν από μόνες τους να οδηγήσουν σε αλλαγή καθεστώτος στην Τεχεράνη.
Συντονισμός ΗΠΑ και Ισραήλ
Ο Γουάιτς επισημαίνει επίσης ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ διατηρούν στενό συντονισμό όσον αφορά τις επιχειρήσεις κατά του Ιράν.
Ωστόσο, σημειώνει ότι το Ισραήλ εμφανίζεται συχνά ως ο βασικός πρωταγωνιστής σε άλλες περιφερειακές συγκρούσεις, όπως στον Λίβανο και τη Γάζα, ενώ η Ουάσιγκτον έχει στο παρελθόν ζητήσει να μην επεκταθούν οι επιχειρήσεις σε χώρες όπως η Συρία ή τα κράτη του Κόλπου.
Η διαφορά αυτή αντανακλά, σύμφωνα με τον ίδιο, διαφορετικές εκτιμήσεις για τα γεωγραφικά όρια και τις επιπτώσεις μιας ευρύτερης περιφερειακής σύγκρουσης.