Οι τελευταίες δικαστικές εξελίξεις στο CHP δεν αποτελούν μια αποσπασματική πολιτική σύγκρουση. Δεν είναι ούτε απλώς μια ακόμη πράξη αυταρχισμού του Ερντογάν. Είναι μέρος ενός πολύ βαθύτερου σχεδίου… Αυτού της μετάβασης της Τουρκίας από ένα προβληματικό, αλλά ανταγωνιστικό πολιτικό σύστημα, σε ένα καθεστώς ελεγχόμενης δημοκρατίας, όπου οι εκλογές θα συνεχίσουν να υπάρχουν, αλλά η πραγματική δυνατότητα εναλλαγής εξουσίας θα περιορίζεται δραστικά.
Αυτό ακριβώς επισημαίνουν πλέον ανοιχτά διεθνείς αναλυτές, think tanks και μεγάλα δυτικά μέσα ενημέρωσης. Η εικόνα που περιγράφουν δεν αφορά μόνο μια κυβέρνηση, που πιέζει την αντιπολίτευση. Αφορά μια εξουσία, που επιχειρεί να ελέγξει ολόκληρο το πολιτικό πεδίο πριν από την επόμενη μεγάλη μάχη διαδοχής στην Τουρκία.
Το βασικό πρόβλημα για τον Ερντογάν είναι ότι, για πρώτη φορά μετά από δύο δεκαετίες κυριαρχίας, εμφανίστηκε απέναντί του μια αντιπολίτευση, που απέκτησε πραγματική δυναμική νίκης. Οι δημοτικές εκλογές του 2024, η επικράτηση του CHP σε μεγάλες πόλεις και κυρίως η πολιτική άνοδος του Εκρέμ Ιμάμογλου δημιούργησαν ένα νέο και επικίνδυνο για το καθεστώς δεδομένο.
Γι’ αυτό και η στρατηγική του Ερντογάν φαίνεται πλέον να έχει τρεις βασικούς στόχους.
Ο πρώτος είναι η εξουδετέρωση κάθε πιθανού διαδόχου ή εναλλακτικού πόλου εξουσίας. Η φυλάκιση Ιμάμογλου, οι δικαστικές διώξεις στελεχών του CHP και τώρα η παρέμβαση ακόμη και στην ίδια την ηγεσία του κόμματος δείχνουν, ότι το καθεστώς δεν θέλει απλώς να νικήσει πολιτικά την αντιπολίτευση. Θέλει να την καταστήσει δυσλειτουργική και εσωτερικά διασπασμένη. Το Washington Institute περιγράφει ακριβώς αυτή τη στρατηγική… Ένα CHP εγκλωβισμένο σε εσωτερικές συγκρούσεις, δικαστικές μάχες και οργανωτική φθορά, ώστε να εμφανίζεται «ανίκανο να κυβερνήσει».
Ο δεύτερος στόχος αφορά τον ίδιο τον μηχανισμό εξουσίας. Πολλές αναλύσεις επισημαίνουν, ότι ο Ερντογάν δεν υπερασπίζεται απλώς μια πολιτική κυριαρχία αλλά ένα ολόκληρο σύστημα πολιτικών, οικονομικών και κρατικών εξαρτήσεων, που χτίστηκε επί δύο δεκαετίες. Πρόκειται για ένα «πελατειακό δίκτυο», όπου μια νέα επιχειρηματική τάξη εξαρτάται άμεσα από τα κρατικά έργα και τις προνομιακές ρυθμίσεις. Η πιθανή απώλεια της εξουσίας θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο, όχι μόνο για πολιτική αλλαγή, αλλά και για την αποδόμηση του ίδιου του δικτύου ισχύος του AKP, καθιστώντας την πολιτική επιβίωση του συστήματος άρρηκτα συνδεδεμένη με την οικονομική επιβίωση μιας ολόκληρης νέας ελίτ, η οποία αναπτύχθηκε μέσα από το κράτος και γύρω από αυτό.
Εδώ βρίσκεται ίσως και η ουσία του προβλήματος… Η Τουρκία δεν λειτουργεί πλέον ως μια κλασική κοινοβουλευτική δημοκρατία. Έχει μετατραπεί σταδιακά σε ένα υβριδικό καθεστώς -ή αλλιώς ένα καθεστώς «εκλογικού αυταρχισμού»- όπου κράτος, δικαιοσύνη, οικονομικά συμφέροντα, μηχανισμοί ασφαλείας και πολιτική εξουσία αλληλοσυνδέονται ολοένα και περισσότερο γύρω από τον προεδρικό πυρήνα. Η επιδίωξη για μια νέα συνταγματική αναθεώρηση αποτελεί την κορύφωση αυτής της στρατηγικής: Μια απόπειρα θεσμικής θωράκισης του συστήματος, ώστε ακόμη και σε περίπτωση εκλογικής ήττας, οι πραγματικοί μηχανισμοί ισχύος να παραμένουν εγκλωβισμένοι στο ίδιο σύστημα εξάρτησης και ελέγχου.
Ο τρίτος στόχος είναι γεωπολιτικός. Ο Ερντογάν γνωρίζει ότι η Δύση δύσκολα θα συγκρουστεί σοβαρά μαζί του όσο η Τουρκία παραμένει κρίσιμη για το ΝΑΤΟ, τη Μαύρη Θάλασσα, τη Μέση Ανατολή, τη μεταναστευτική πίεση και τις ενεργειακές διαδρομές. Think tanks, όπως το CSIS, περιγράφουν πλέον την Τουρκία ως μια δύναμη «στρατηγικής αμφισημίας», που ισορροπεί ανάμεσα στη Δύση, τη Ρωσία, την Κίνα και τον λεγόμενο Παγκόσμιο Νότο, αξιοποιώντας τη γεωγραφική της θέση ως εργαλείο πίεσης και διαπραγμάτευσης.
Με άλλα λόγια, ο Ερντογάν θεωρεί ότι διαθέτει κάτι εξαιρετικά σημαντικό: Γεωπολιτική ασυλία!!!
Η Άγκυρα θεωρεί ότι η Δύση δεν έχει πλέον την πολυτέλεια να τη χάσει και ακριβώς πάνω σε αυτή την πεποίθηση οικοδομεί την εσωτερική και εξωτερική της επιθετικότητα.
Και ίσως γι’ αυτό η τουρκική ηγεσία δείχνει να πιστεύει ότι μπορεί να προχωρά όλο και πιο μακριά χωρίς ουσιαστικό κόστος. Η Δύση διαμαρτύρεται λεκτικά, αλλά αποφεύγει τις πραγματικές συγκρούσεις. Οι αντιδράσεις ΕΕ και ΗΠΑ στις τελευταίες εξελίξεις στο CHP υπήρξαν περιορισμένες και περισσότερο διπλωματικές παρά ουσιαστικές. Αυτό όμως δημιουργεί μια επικίνδυνη δυναμική. Γιατί όσο η Άγκυρα διαπιστώνει, ότι οι δυτικές αντιδράσεις παραμένουν περιορισμένες, τόσο ενισχύεται η πεποίθηση ότι το μοντέλο της «ελεγχόμενης δημοκρατίας» μπορεί να παγιωθεί.
Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο το εσωτερικό της Τουρκίας. Μια χώρα με αυξανόμενο αυταρχισμό, ισχυρή αμυντική βιομηχανία, αναθεωρητική εξωτερική πολιτική και φιλοδοξία περιφερειακής ηγεμονίας δεν είναι απλώς ένα «δύσκολο μέλος» του ΝΑΤΟ. Είναι ένας παράγοντας, που μπορεί να επηρεάσει συνολικά την ισορροπία ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο, τη Μέση Ανατολή και την ευρύτερη περιοχή.
Και ίσως αυτό να είναι το πραγματικό σχέδιο του Ερντογάν… Όχι απλώς να παραμείνει στην εξουσία, αλλά να δημιουργήσει μια νέα Τουρκία, όπου η εναλλαγή εξουσίας θα υπάρχει θεωρητικά, χωρίς όμως να μπορεί εύκολα να συμβεί στην πράξη.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν η Τουρκία αλλάζει καθεστώς... Το ερώτημα είναι αν η Δύση έχει ήδη αποφασίσει να το αποδεχθεί!!!
ΠΗΓΗ: tomanifesto.gr