Τέσσερα χρόνια μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην περιοχή Τιγκράι της Αιθιοπίας, οι γυναίκες και τα κορίτσια της περιοχής εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες στην καθημερινότητά τους.
Ενώ το ενδιαφέρον της διεθνούς διπλωματίας έχει μετατοπιστεί σε θέματα σταθεροποίησης, πολιτικών διαπραγματεύσεων και τήρησης της εκεχειρίας, οι συνέπειες της σύγκρουσης παραμένουν ορατές στον γυναικείο πληθυσμό, ο οποίος επηρεάζεται από τον εκτοπισμό, τα ψυχολογικά τραύματα, την οικονομική στενότητα και τις ελλείψεις στο σύστημα υγείας.
Η καταστροφή των αστικών υποδομών, των σχολείων και των δικτύων επικοινωνίας κατά τη διάρκεια των εχθροπραξιών είχε έντονο έμφυλο αντίκτυπο. Σύμφωνα με εκθέσεις ανθρωπιστικών οργανώσεων, οι γυναίκες συνεχίζουν να καταγράφονται μεταξύ των πληθυσμιακών ομάδων που πλήττονται περισσότερο από την επισιτιστική ανασφάλεια, την απώλεια πόρων διαβίωσης και την εξάρτηση από την εξωτερική βοήθεια, ακόμη και μετά τη συνομολόγηση της συμφωνίας ειρήνης της Πρετόρια.
Σεξουαλική βία και ελλείψεις στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη
Διεθνείς έρευνες, ιατρικά έγγραφα και μαρτυρίες έχουν τεκμηριώσει τη συστηματική χρήση σεξουαλικής βίας κατά τη διάρκεια του πολέμου. Πρόσφατα στοιχεία από οργανώσεις προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων αναφέρουν ότι οι βιαιότητες αυτές, οι οποίες περιλαμβάνουν ομαδικούς βιασμούς και σοβαρούς σωματικούς τραυματισμούς, ενδέχεται να στοιχειοθετούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Οι επιζήσουσες έρχονται αντιμέτωπες με μακροχρόνιες επιπτώσεις στην αναπαραγωγική και ψυχική τους υγεία, την ώρα που οι δομές υποστήριξης παραμένουν περιορισμένες.
Η κατάσταση επιτείνεται από την ευρύτερη υπολειτουργία του υγειονομικού δικτύου. Οι ελλείψεις σε καύσιμα δυσχεραίνουν τη λειτουργία των ασθενοφόρων και τις διακομιδές εκτάκτων περιστατικών, με αποτέλεσμα εγκυμονούσες και ασθενείς να υποχρεούνται να διανύουν μεγάλες αποστάσεις υπό δυσμενείς συνθήκες για να προσεγγίσουν ιατρικές μονάδες.
Παρατεταμένος εκτοπισμός και ευάλωτες ομάδες
Ο εκτοπισμός εκατομμυρίων πολιτών αποτελεί πλέον μια παγιωμένη πραγματικότητα. Εκθέσεις της Human Rights Watch (Απρίλιος 2026) επισημαίνουν ότι στο Δυτικό Τιγκράι καταγράφονται ακόμα περιορισμοί στις μετακινήσεις και αυθαίρετες κρατήσεις εις βάρος πληθυσμών με εθνοτική καταγωγή από το Τιγκράι, γεγονός που εμποδίζει την ασφαλή επιστροφή τους. Στις δομές φιλοξενίας, οι οποίες συχνά παρουσιάζουν συνθήκες συνωστισμού, οι γυναίκες είναι περισσότερο εκτεθειμένες σε κινδύνους εκμετάλλευσης και αντιμετωπίζουν ελλείψεις σε είδη βασικής υγιεινής.
Ιδιαίτερα περιορισμένη εμφανίζεται η μέριμνα για τις γυναίκες με αναπηρία, οι οποίες αντιμετωπίζουν πρόσθετα εμπόδια πρόσβασης στην ανθρωπιστική βοήθεια και στις υποδομές. Ανάλογα προβλήματα κοινωνικού αποκλεισμού και έλλειψης στέγης αντιμετωπίζουν και οι πρώην γυναίκες μαχήτριες που απέκτησαν αναπηρίες κατά τη διάρκεια των επιχειρήσεων.
Ψηφιακές απειλές και το ζήτημα της λογοδοσίας
Οι γυναίκες που δραστηριοποιούνται στην προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και στην καταγραφή των γεγονότων στην περιοχή εργάζονται υπό συνθήκες πίεσης. Πέρα από το επιβαρυμένο περιβάλλον ασφαλείας, έρευνες γύρω από την πόλωση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δείχνουν ότι οι γυναίκες ακτιβίστριες γίνονται συχνά στόχος διαδικτυακής παρενόχλησης και ψηφιακών απειλών, γεγονός που περιορίζει τη συμμετοχή τους στον δημόσιο διάλογο και στις διαδικασίες οικοδόμησης ειρήνης.
Η απουσία ολοκληρωμένων και ανεξάρτητων δικαστικών μηχανισμών για την απόδοση ευθυνών παραμένει ένα από τα βασικά σημεία κριτικής από τη διεθνή κοινότητα. Η έλλειψη διώξεων για τα εγκλήματα πολέμου στερεί από τις επιζήσουσες την ηθική ικανοποίηση και, σύμφωνα με αναλυτές, δυσχεραίνει τις προοπτικές για μια σταθερή και μακροπρόθεσμη συμφιλίωση στην περιοχή.