Κλιμακώνονται οι αντιδράσεις στην Αλβανία απέναντι στο σχέδιο κατασκευής πολυτελούς τουριστικού θερέτρου που συνδέεται με τον Τζάρεντ Κούσνερ, γαμπρό του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, καθώς περιβαλλοντικές οργανώσεις και κάτοικοι απορρίπτουν τις εκκλήσεις της κυβέρνησης για διάλογο και ζητούν την άμεση αναστολή των εργασιών.
Για τρίτη συνεχόμενη ημέρα, χιλιάδες διαδηλωτές κατέβηκαν στους δρόμους των Τιράνων, εκφράζοντας την αντίθεσή τους στο επενδυτικό σχέδιο ύψους 1,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Πολλοί κρατούσαν φουσκωτά φλαμίνγκο, συμβολίζοντας τις απειλές που, σύμφωνα με τους επικριτές του έργου, αντιμετωπίζει ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της Μεσογείου. Παράλληλα, νέες κινητοποιήσεις προγραμματίζονται στο νότιο τμήμα της χώρας, όπου έχουν ήδη ξεκινήσει οι προπαρασκευαστικές εργασίες.
Στο επίκεντρο της διαμάχης βρίσκεται η βραχονησίδα Σάζαν, το μοναδικό νησί της Αλβανίας, καθώς και οι γύρω υγρότοποι και παράκτιοι βιότοποι που εντάσσονται σε προστατευόμενη περιοχή του θαλάσσιου εθνικού πάρκου. Περιβαλλοντικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η ανάπτυξη του έργου ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρές και μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα της περιοχής.
Η περιβαλλοντική οργάνωση PPNEA, η παλαιότερη του είδους της στην Αλβανία, καταγγέλλει έλλειψη διαφάνειας σε όλα τα στάδια του σχεδιασμού. Εκπρόσωποί της υποστηρίζουν ότι δεν υπήρξε ουσιαστική δημόσια διαβούλευση ούτε δημοσιοποίηση κρίσιμων εγγράφων που αφορούν τις άδειες και τους περιβαλλοντικούς όρους του έργου.
Σύμφωνα με τους επικριτές, η κατάσταση οξύνθηκε όταν ξεκίνησαν εργασίες περίφραξης της περιοχής με τσιμεντένιες βάσεις και αγκαθωτό σύρμα, ενώ βαρέα μηχανήματα προχώρησαν σε παρεμβάσεις σε αμμοθίνες και πευκοδάση προκειμένου να δημιουργηθούν οδικές προσβάσεις. Οι κάτοικοι κάνουν λόγο για περιορισμό της πρόσβασής τους σε εκτάσεις που χρησιμοποιούσαν επί χρόνια για επαγγελματικές και αγροτικές δραστηριότητες.
Η περιοχή φιλοξενεί περισσότερα από 200 είδη πτηνών, μεταξύ των οποίων φλαμίνγκο και αργυροπελεκάνοι, ενώ θεωρείται επίσης σημαντικό καταφύγιο για τη μεσογειακή φώκια μονάχους-μονάχους, ένα από τα πλέον απειλούμενα θαλάσσια θηλαστικά στον κόσμο.
Την ίδια στιγμή, ο ειδικός φορέας καταπολέμησης της διαφθοράς της Αλβανίας, SPAK, ανακοίνωσε την έναρξη έρευνας σχετικά με τις νομοθετικές αλλαγές που εγκρίθηκαν το 2024 και αφορούν το καθεστώς προστασίας συγκεκριμένων περιοχών, εξέλιξη που προσδίδει νέα διάσταση στην υπόθεση.
Από την πλευρά της κυβέρνησης, ο πρωθυπουργός Έντι Ράμα υπερασπίζεται το σχέδιο ως μια επένδυση στρατηγικής σημασίας για τη χώρα. Υποστηρίζει ότι η Αλβανία χρειάζεται επενδύσεις υψηλού επιπέδου προκειμένου να αναβαθμίσει το τουριστικό της προϊόν και να προσελκύσει επισκέπτες υψηλότερου εισοδηματικού επιπέδου, αποφεύγοντας παράλληλα τα προβλήματα του μαζικού τουρισμού.
Ο Ράμα έχει ξεκαθαρίσει ότι δεν προτίθεται να αναστείλει το έργο, τονίζοντας ότι οι σχετικές διαπραγματεύσεις δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί και ότι η τελική πρόταση παραμένει υπό διαμόρφωση. Παράλληλα, κάλεσε σε ψύχραιμο διάλογο, υπογραμμίζοντας ότι η Αλβανία οφείλει να παραμείνει φιλική προς τις ξένες επενδύσεις.
Η επενδυτική πλευρά διαβεβαιώνει ότι το έργο θα υλοποιηθεί με σεβασμό προς το περιβάλλον και τις τοπικές κοινωνίες. Εκπρόσωποι της εταιρείας ανάπτυξης του έργου αναφέρουν ότι βασικές προτεραιότητες αποτελούν η περιβαλλοντική αναβάθμιση της περιοχής, η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και η ενίσχυση της τοπικής οικονομίας.
Ωστόσο, για μεγάλο μέρος της αλβανικής κοινωνίας η υπόθεση έχει πλέον ξεπεράσει τα στενά όρια μιας περιβαλλοντικής διαμάχης. Οι αντιδράσεις επικεντρώνονται όλο και περισσότερο στον τρόπο με τον οποίο ελήφθησαν οι αποφάσεις, με τους διαδηλωτές να κατηγορούν την κυβέρνηση για έλλειψη διαφάνειας και παραγνώριση των ανησυχιών των τοπικών κοινωνιών.