Σε νέα, ακόμη πιο επικίνδυνη φάση εισέρχεται ο πόλεμος μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, καθώς η στρατιωτική και γεωπολιτική ένταση επεκτείνεται πλέον και στην Ερυθρά Θάλασσα. Οι Χούθι της Υεμένης ανακοίνωσαν την επιβολή ναυτικού αποκλεισμού κατά της Σαουδικής Αραβίας και προειδοποίησαν ότι θα στοχοποιούν πλοία που μεταφέρουν σαουδαραβικό πετρέλαιο, εξέλιξη που ήδη προκαλεί αναταράξεις στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές.
Οι πρώτες συνέπειες έγιναν άμεσα αισθητές, καθώς τρία δεξαμενόπλοια φορτωμένα με σαουδαραβικό αργό πετρέλαιο και με προορισμό την Κίνα και την Ινδία ανέστρεψαν την πορεία τους στην Ερυθρά Θάλασσα, επιλέγοντας να κατευθυνθούν προς τη Διώρυγα του Σουέζ αντί να κινηθούν μέσω του στενού Μπαμπ ελ Μάντεμπ, αποφεύγοντας τις ακτές της Υεμένης.
Οι εξελίξεις αυτές σημειώνονται ενώ οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ολοκλήρωσαν την ενδέκατη συνεχόμενη νύχτα βομβαρδισμών εναντίον στόχων στο Ιράν, με την Τεχεράνη να απαντά μέσω νέων επιθέσεων κατά αμερικανικών εγκαταστάσεων, αλλά και υποδομών συμμάχων των ΗΠΑ στην περιοχή.
Άμεσος αντίκτυπος στις θαλάσσιες μεταφορές
Οι Χούθι, που διατηρούν στενές σχέσεις με την Τεχεράνη, ανακοίνωσαν ότι θέτουν σε εφαρμογή ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας, προειδοποιώντας τις ναυτιλιακές εταιρείες ότι θα θεωρούν στόχους όλα τα πλοία που φορτώνουν ή εκφορτώνουν σαουδαραβικό πετρέλαιο.
Η απειλή φαίνεται πως επηρέασε άμεσα τη ναυσιπλοΐα. Τα τρία δεξαμενόπλοια που είχαν αποπλεύσει από το λιμάνι Γιανμπού με προορισμό την Ασία εγκατέλειψαν την αρχική τους διαδρομή μέσω του στενού Μπαμπ ελ Μάντεμπ και κατευθύνθηκαν προς τη Διώρυγα του Σουέζ.
Η αλλαγή αυτή συνεπάγεται σημαντική αύξηση τόσο της διάρκειας όσο και του κόστους των θαλάσσιων μεταφορών προς τις ασιατικές αγορές.
Η Σαουδική Αραβία διοχέτευε μέσω αγωγού εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως προς το λιμάνι Γιανμπού, στην Ερυθρά Θάλασσα, προκειμένου να παρακάμπτει τα Στενά του Ορμούζ, όπου η ναυσιπλοΐα έχει περιοριστεί σημαντικά μετά την κατάρρευση της κατάπαυσης του πυρός.
Εάν παρεμποδιστεί και αυτή η εναλλακτική διαδρομή, ενδέχεται να πληγούν σοβαρά οι εξαγωγές της Σαουδικής Αραβίας, του μεγαλύτερου εξαγωγέα αργού πετρελαίου στον κόσμο.
Προειδοποίηση Τραμπ προς τους Χούθι
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε ότι μέχρι στιγμής οι Χούθι δεν έχουν προχωρήσει στο κλείσιμο του στενού Μπαμπ ελ Μάντεμπ, προειδοποιώντας ωστόσο ότι η Ουάσιγκτον θα αντιδράσει εάν επιχειρήσουν να υλοποιήσουν την απειλή τους.
«Μέχρι στιγμής δεν έχει συμβεί. Εάν συμβεί κάτι τέτοιο, θα το αντιμετωπίσουμε», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις είχαν πραγματοποιήσει και στο παρελθόν στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά των Χούθι, όταν το κίνημα εξαπέλυε επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας.
Οι Χούθι ελέγχουν μεγάλο μέρος της δυτικής Υεμένης, συμπεριλαμβανομένων των ακτών που βρίσκονται κοντά στο στρατηγικής σημασίας στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ, από το οποίο διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας ναυσιπλοΐας προς και από τη Διώρυγα του Σουέζ.
Νέα άνοδος στις τιμές του πετρελαίου
Η απειλή ταυτόχρονης διατάραξης της ναυσιπλοΐας τόσο στα Στενά του Ορμούζ όσο και στο Μπαμπ ελ Μάντεμπ προκάλεσε νέα άνοδο στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου.
Το Brent ενισχύθηκε κατά 1,1%, φθάνοντας στα 92,01 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό WTI κατέγραψε άνοδο 1%, στα 85,16 δολάρια. Είχε προηγηθεί αύξηση άνω του 2% κατά την προηγούμενη συνεδρίαση, με τις τιμές να διαμορφώνονται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων πέντε εβδομάδων.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προειδοποίησε ότι δεν υπάρχει περιθώριο εφησυχασμού όσον αφορά την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού. Από τα 400 εκατομμύρια βαρέλια που αποφασίστηκε να διατεθούν από τα στρατηγικά αποθέματα των κρατών-μελών, έχουν ήδη απελευθερωθεί περίπου 290 εκατομμύρια.
Παράλληλα, ο Οργανισμός επισήμανε ότι οι αγορές διυλισμένων προϊόντων, όπως η βενζίνη και το ντίζελ, εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες πιέσεις από την αγορά αργού πετρελαίου.
Αυξάνεται το κόστος του πολέμου για τις ΗΠΑ
Την ίδια ώρα, αυξάνεται σημαντικά το οικονομικό και ανθρώπινο κόστος της σύγκρουσης για τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ενώπιον της Γερουσίας ότι το συνολικό κόστος του πολέμου ανέρχεται πλέον στα 37,5 δισεκατομμύρια δολάρια. Το ποσό περιλαμβάνει και δαπάνες που αναμένεται να πραγματοποιηθούν έως τις 30 Σεπτεμβρίου, χωρίς να έχουν δοθεί αναλυτικά στοιχεία για τον τρόπο υπολογισμού του.
Η νέα εκτίμηση είναι αυξημένη κατά περίπου 30% σε σχέση με την προηγούμενη δημόσια αποτίμηση του ίδιου, που ανερχόταν στα 29 δισεκατομμύρια δολάρια.
Παράλληλα, η κυβέρνηση Τραμπ έχει ζητήσει από το Κογκρέσο σχεδόν 90 δισεκατομμύρια δολάρια σε πρόσθετη χρηματοδότηση, το μεγαλύτερο μέρος της οποίας αφορά τις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν και την αναπλήρωση των αποθεμάτων πυραύλων των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, 18 Αμερικανοί στρατιωτικοί έχουν χάσει τη ζωή τους από την έναρξη της σύγκρουσης, ενώ περίπου 430 έχουν τραυματιστεί. Από την πλευρά του Ιράν, αξιωματούχος του υπουργείου Υγείας ανακοίνωσε ότι τα πρόσφατα αμερικανικά πλήγματα προκάλεσαν τον θάνατο 50 αμάχων και τον τραυματισμό περίπου 500 ακόμη.
Ρούμπιο: Ανοιχτό το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων
Παρά τη συνεχιζόμενη στρατιωτική κλιμάκωση, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επανέναρξης των διαπραγματεύσεων.
Από τη Μανίλα, στο περιθώριο της συνόδου των υπουργών Εξωτερικών της ASEAN, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον εξακολουθεί να επιδιώκει διπλωματική λύση, κατηγορώντας ωστόσο την Τεχεράνη ότι δεν επιδεικνύει ουσιαστική διάθεση για συνομιλίες.
«Εάν είναι σοβαροί, είμαστε και εμείς σοβαροί. Εάν δεν είναι, θα κάνουμε ό,τι είναι απαραίτητο για να προστατεύσουμε τα συμφέροντά μας και τα συμφέροντα των συμμάχων μας», ανέφερε.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι ενδεχόμενη επιβολή ελέγχου του στενού του Ορμούζ από το Ιράν θα δημιουργούσε ένα ιδιαίτερα επικίνδυνο προηγούμενο με επιπτώσεις που θα ξεπερνούσαν κατά πολύ τα όρια της Μέσης Ανατολής.
Πρόταση για δεκαήμερη κατάπαυση του πυρός
Την ίδια στιγμή, ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος αποκάλυψε ότι η Τεχεράνη έχει λάβει, μέσω μεσολαβητών, πρόταση για δεκαήμερη κατάπαυση του πυρός, με στόχο τη διάσωση της προσωρινής συμφωνίας που είχαν συνάψει οι δύο πλευρές τον Ιούνιο.
Στο πλαίσιο των διπλωματικών επαφών, ο υπουργός Εσωτερικών του Ιράν, Εσκαντάρ Μομενί, επισκέφθηκε το Πακιστάν και ζήτησε από την κυβέρνηση της χώρας να συνεχίσει τις προσπάθειες διαμεσολάβησης.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει σημειωθεί ουσιαστική πρόοδος. Οι αμερικανικές επιθέσεις συνεχίζονται, ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ απειλεί με νέο πλήγμα εναντίον της υπόγειας πυρηνικής εγκατάστασης κοντά στη Νατάνζ. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει ότι μια τέτοια ενέργεια θα οδηγήσει σε νέο κύμα επιθέσεων κατά αμερικανικών συμφερόντων και συμμάχων των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή.