Σημαντικό δημοσιονομικό περιθώριο ελιγμών αποκτά η ελληνική κυβέρνηση ενόψει της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης, μετά την υποβολή αιτήματος προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή από τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκο Πιερρακάκη, για την επέκταση της υφιστάμενης αμυντικής ρήτρας διαφυγής και στον τομέα της ενεργειακής ανθεκτικότητας.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη αποδεσμεύει από τους ευρωπαϊκούς περιορισμούς του Συμφώνου Σταθερότητας εθνικούς πόρους που φτάνουν αθροιστικά τα 1,5 δισ. ευρώ έως το 2028.
Τα κεφάλαια αυτά θα διοχετευθούν σε στοχευμένα ενεργειακά έργα ταχείας ολοκλήρωσης, όπως η αποθήκευση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, η ενεργειακή αναβάθμιση δημόσιων κτιρίων, η εξοικονόμηση ενέργειας και σχετικές υποδομές.
Η κατανομή των κονδυλίων μπορεί να γίνει είτε σε δύο δόσεις των 745 εκατ. ευρώ είτε σε τρεις των 500 εκατ. ευρώ, ανάλογα με την ωριμότητα των σχεδίων που θα συνδιαμορφώσουν τα αρμόδια υπουργεία και θα εγκρίνει η Κομισιόν.
Παρότι οι συγκεκριμένες επενδύσεις θα προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και το δημόσιο χρέος, η εξαίρεσή τους από το ανώτατο όριο αύξησης των καθαρών δαπανών επιτρέπει στο οικονομικό επιτελείο να αποδεσμεύσει έμμεσα χώρο για πρόσθετες παροχές. Παράλληλα, τα έργα αυτά αναμένεται να λειτουργήσουν πολλαπλασιαστικά για την εγχώρια οικονομία, ενισχύοντας την απασχόληση.
Η ενεργοποίηση του μέτρου ενισχύει ουσιαστικά το πακέτο εξαγγελιών που προετοιμάζεται για τη ΔΕΘ. Το 1,5 δισ. ευρώ της ενεργειακής ρήτρας προστίθεται στο υφιστάμενο δημοσιονομικό περιθώριο των 1,2–1,3 δισ. ευρώ για τα νέα μέτρα του 2027, την ώρα που έχουν ήδη δρομολογηθεί παρεμβάσεις ύψους 2 δισ. ευρώ, όπως η μείωση ασφαλιστικών εισφορών, η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς κάτω των 1.500 κατοίκων και η κατάργηση του συμψηφισμού της προσωπικής διαφοράς.