Ο εν εξελίξει πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν έχει πυροδοτήσει έναν από τους χειρότερους εφιάλτες για τη Μέση Ανατολή: μια γενικευμένη περιφερειακή σύγκρουση. Και η χώρα που υφίσταται ίσως τις πιο άμεσες και επικίνδυνες συνέπειες από αυτή την ανάφλεξη είναι το γειτονικό Ιράκ.
Σύμφωνα με αποκαλύψεις της εφημερίδας Corriere della Sera, ο Ιταλός υπουργός Άμυνας, Γκουίντο Κροζέτο, αρνήθηκε την παροχή άδειας προσγείωσης σε αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη που κατευθύνονταν προς το μέτωπο της Μέσης Ανατολής, εγείροντας ζητήματα τήρησης των διπλωματικών πρωτοκόλλων και της εθνικής κυριαρχίας της χώρας.
Η Μεγάλη Δευτέρα (6 Απριλίου) αναδεικνύεται σε ημερομηνία-σταθμό για την πορεία του πολέμου στο Ιράν, καθώς εκπνέει η 10ήμερη προθεσμία που έθεσε ο Ντόναλντ Τραμπ για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις του Ντόναλντ Τραμπ περί οριστικής επικράτησης έναντι της Τεχεράνης, αναλυτές που επικαλείται η Daily Mail προειδοποιούν ότι ο Αμερικανός πρόεδρος βρίσκεται πλέον εγκλωβισμένος σε ένα εξαιρετικά σύνθετο στρατηγικό αδιέξοδο.
Ρεπορτάζ των Financial Times φέρνει στο προσκήνιο πληροφορίες περί απόπειρας επένδυσης εκατομμυρίων δολαρίων σε αμοιβαίο κεφάλαιο της αμυντικής βιομηχανίας, λίγες ημέρες πριν από την έναρξη της σύγκρουσης ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν.
Ο Τραμπ φέρεται να έχει εκφράσει σε στενούς συνεργάτες του την πρόθεση να διακόψει τη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν, ακόμη και στην περίπτωση που τα Στενά του Ορμούζ δεν έχουν επανέλθει πλήρως σε λειτουργία.
Ο Λευκός Οίκος επιχείρησε τη Δευτέρα να δώσει θετικό τόνο στις έμμεσες διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, σημειώνοντας ότι υπάρχουν σημεία στα οποία η ιρανική πλευρά συγκλίνει με την αμερικανική πρόταση.
Διορία περίπου μίας εβδομάδας έδωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ προκειμένου να διαπιστωθεί αν υπάρχει περιθώριο συνεργασίας με τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχάμεντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ.
Η επιμονή του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ έχουν «κερδίσει τον πόλεμο» έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα που διαμορφώνεται διεθνώς, καθώς η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εμφανίζει τάσεις κλιμάκωσης.
Εκατοντάδες μέλη των Ειδικών Δυνάμεων των ΗΠΑ, μεταξύ των οποίων επίλεκτες μονάδες Navy SEAL και Army Rangers, έχουν αναπτυχθεί στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με πληροφορίες του CBS News, εντείνοντας τη στρατιωτική παρουσία των Ηνωμένων Πολιτειών στην περιοχή.
Σε ιδιαίτερα αιχμηρό τόνο, ο Τραμπ υποστήριξε ότι το Ιράν θα αναγκαστεί να εγκαταλείψει το πυρηνικό του πρόγραμμα και να συμμορφωθεί με τις αμερικανικές απαιτήσεις, διαφορετικά –όπως προειδοποίησε– κινδυνεύει με πλήρη κατάρρευση.
Μετά από δέκα ημέρες πλήρους απουσίας, που πυροδότησαν έντονη φημολογία για την τύχη του εν μέσω των αμερικανοϊσραηλινών στρατιωτικών επιχειρήσεων, ο νέος Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, προέβη στην πρώτη του δημόσια τοποθέτηση.
Σε κατηγορηματική διάψευση των πληροφοριών που έκαναν λόγο για απευθείας διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες προχώρησε τη Δευτέρα ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκάι.
Οι Υπουργοί Ενέργειας των «27» πρόκειται να πραγματοποιήσουν έκτακτη τηλεδιάσκεψη την Τρίτη (31/3) στις 15:00 ώρα Ελλάδας, με κύριο αντικείμενο τον συντονισμό μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αντίδρασης απέναντι στην ενεργειακή αστάθεια.
Ασκήσεις επιχειρησιακής ετοιμότητας με φόντο την ένταση με το Ιράν πραγματοποιούν Αμερικανοί πεζοναύτες στη στρατιωτική βάση του Ντιέγκο Γκαρσία, στον Ινδικό Ωκεανό.
Το σχέδιο, το οποίο χαρακτηρίζεται από το Πεντάγωνο ως εξαιρετικά περίπλοκο, προβλέπει την παραμονή αμερικανικών στρατευμάτων σε ιρανικό έδαφος για αρκετές ημέρες.
Στο επίκεντρο βρίσκονται ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, οι οποίοι εμφανίζονται ως οι επικρατέστεροι «δελφίνοι» για το χρίσμα των Ρεπουμπλικανών το 2028, με την έκβαση των πολεμικών επιχειρήσεων να αποτελεί το βαρόμετρο για το πολιτικό τους μέλλον.
Ένας μήνας πολεμικών συγκρούσεων δεν προκάλεσε μόνο στρατιωτικές απώλειες και οικονομική ασφυξία μέσω του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, αλλά ανέτρεψε πλήρως και το διπλωματικό σκηνικό. Τα παραδοσιακά κανάλια επικοινωνίας και οι γνώριμοι μεσολαβητές, όπως ο Τζάρεντ Κούσνερ και ο Στιβ Γουίτκοφ, τίθενται πλέον στο περιθώριο.
Η εμπλοκή των Χούθι της Υεμένης στο πλευρό του Ιράν σηματοδοτεί μια κρίσιμη καμπή για τη σταθερότητα στη Μέση Ανατολή, με τις συνέπειες να απειλούν άμεσα την παγκόσμια οικονομία.
Την ώρα που η ρητορική κλιμακώνεται, διεθνείς αναλυτές και think tanks προτείνουν εναλλακτικές στρατηγικές για την κάμψη της ιρανικής αντίστασης, αποφεύγοντας την πολυαίμακτη λύση μιας απόβασης.