Ο Κινέζος πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ και ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνι εξήραν σήμερα στο Πεκίνο την έναρξη μιας νέας στρατηγικής εταιρικής σχέσης μεταξύ των δύο χωρών, σηματοδοτώντας μια προσπάθεια επαναπροσέγγισης έπειτα από χρόνια έντονων διπλωματικών και εμπορικών αντιπαραθέσεων, την ώρα που αμφότερες δέχονται πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Κατά την έναρξη της συνάντησής τους στο Μέγαρο του Λαού, ο κ. Κάρνι δήλωσε «εξαιρετικά ευτυχής» που οι δύο πλευρές προχωρούν μπροστά με τη νέα στρατηγική εταιρική σχέση. Πρόκειται για την πρώτη επίσκεψη επικεφαλής καναδικής κυβέρνησης στο Πεκίνο μετά από οκτώ χρόνια, καθώς ο τελευταίος Καναδός πρωθυπουργός που είχε επισκεφθεί την κινεζική πρωτεύουσα ήταν ο Τζάστιν Τριντό το 2017.
Ο κ. Σι αναφέρθηκε σε «νέο κεφάλαιο» στις διμερείς σχέσεις, το οποίο, όπως είπε, άνοιξε τον Οκτώβριο, όταν οι δύο ηγέτες συναντήθηκαν στο περιθώριο της συνόδου Ασίας–Ειρηνικού στη Νότια Κορέα. Εκείνες οι συνομιλίες είχαν χαρακτηριστεί τότε από τον κ. Κάρνι ως σημείο «καμπής», ενώ ο Κινέζος πρόεδρος είχε προσκαλέσει τον Καναδό πρωθυπουργό να επισκεφθεί το Πεκίνο.
Ο Σι σημείωσε ότι από τότε οι επαφές μεταξύ των δύο κυβερνήσεων για την αποκατάσταση και την ενίσχυση της συνεργασίας σε διάφορους τομείς έχουν αποφέρει «θετικά αποτελέσματα».
Ο κ. Κάρνι, ο οποίος έφτασε στην Κίνα το βράδυ της Τετάρτης και αναμένεται να παραμείνει έως το Σάββατο, έχει δηλώσει ότι στόχος της επίσκεψης είναι να «γυρίσει σελίδα» στις σχέσεις με το Πεκίνο και να τονωθεί το διμερές εμπόριο, χωρίς να παραβλέπονται οι υφιστάμενες διαφωνίες.
Σκιές από την υπόθεση Huawei και τον εμπορικό πόλεμο
Οι σινοκαναδικές σχέσεις επιδεινώθηκαν ραγδαία το 2018, όταν η καναδική αστυνομία συνέλαβε, κατόπιν αμερικανικού αιτήματος, τη Μενγκ Γουανζού, κορυφαίο στέλεχος της Huawei και κόρη του ιδρυτή της εταιρείας. Ακολούθησαν αντίποινα από το Πεκίνο, με τη σύλληψη δύο Καναδών πολιτών με κατηγορίες για κατασκοπεία, γεγονός που προκάλεσε βαθιά κρίση εμπιστοσύνης.
Από το καλοκαίρι του 2024, οι δύο χώρες βρίσκονται αντιμέτωπες και στο πεδίο του εμπορίου: η Οτάβα επέβαλε πρόσθετους δασμούς σε κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα και χάλυβα, ενώ το Πεκίνο απάντησε με αντίστοιχους δασμούς σε καναδικά αγροτικά προϊόντα, μεταξύ των οποίων και η κράμβη (ελαιοκράμβη), βασικό εξαγωγικό προϊόν του Καναδά.
Ο κ. Κάρνι επιδιώκει να σημειωθεί πρόοδος σε αυτά τα ζητήματα, χωρίς να θέτει ως προϋπόθεση την άμεση επίλυση όλων των διαφορών. Παράλληλα, έχει θέσει ως μακροπρόθεσμο στόχο τον διπλασιασμό των καναδικών εξαγωγών προς χώρες πέραν των ΗΠΑ έως το 2035, ώστε να μειωθεί η υπερβολική εξάρτηση από την αμερικανική αγορά.
Κοινός παρονομαστής για Πεκίνο και Οτάβα αποτελεί επίσης η πίεση που δέχονται από την εμπορική και γεωπολιτική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ, μετά την επιστροφή του στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025.
«Ιστορικές πρόοδοι» σε γεωργία, ενέργεια και χρηματοοικονομικά
Ο κ. Κάρνι τόνισε ότι η νέα εταιρική σχέση θα συμβάλει στη «βελτίωση του συστήματος πολυμερούς συνεργασίας», το οποίο, όπως είπε, έχει δοκιμαστεί τα τελευταία χρόνια. Πρόσθεσε ότι οι δύο πλευρές θα επικεντρωθούν σε τομείς όπου μπορούν να επιτευχθούν «ιστορικές πρόοδοι», όπως η γεωργία, η ενέργεια και τα χρηματοοικονομικά.
Από την πλευρά του, ο Σι υπογράμμισε ότι η «λογική και σταθερή» ανάπτυξη των σινοκαναδικών σχέσεων εξυπηρετεί τα κοινά συμφέροντα των δύο χωρών και συμβάλλει στην παγκόσμια ειρήνη και σταθερότητα.
Η Κίνα αποτελεί τον δεύτερο σημαντικότερο εμπορικό εταίρο του Καναδά, μετά τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποίησε το Πεκίνο, ο όγκος του διμερούς εμπορίου ανήλθε σε 89,62 δισ. δολάρια το 2025, με την Κίνα να εμφανίζει πλεόνασμα άνω των 6 δισ. δολαρίων. Οι κινεζικές εξαγωγές προς τον Καναδά αυξήθηκαν κατά 3,2%, ενώ οι καναδικές εξαγωγές προς την Κίνα μειώθηκαν κατά 10,4%.