Δραματική τροπή λαμβάνει η νέα έξαρση του ιού Έμπολα στα ανατολικά της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, με τα ύποπτα κρούσματα να ξεπερνούν πλέον τα 900 και τους θανάτους να ανέρχονται στους 119, σύμφωνα με επίσημη ενημέρωση του υπουργείου Επικοινωνίας της χώρας.
Αν και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) καθησυχάζει ότι ο κίνδυνος παγκόσμιας εξάπλωσης παραμένει χαμηλός, προειδοποιεί ότι η απειλή για την ίδια τη χώρα είναι «εξαιρετικά υψηλή», καθώς η υγειονομική κρίση εξελίσσεται μέσα σε ένα εκρηκτικό περιβάλλον πολέμου και κοινωνικής εξέγερσης.
Το επίκεντρο της επιδημίας εντοπίζεται στην επαρχία Ιτούρι, μια περιοχή που μαστίζεται από τη δράση ένοπλων αντάρτικων ομάδων. Η προσπάθεια των υγειονομικών αρχών να περιορίσουν τον ιό προσκρούει στην οργή του τοπικού πληθυσμού. Την περασμένη εβδομάδα, οργισμένα πλήθη πυρπόλησαν δύο κέντρα θεραπείας. Οι επιθέσεις αυτές αντανακλούν τη βαθιά δυσπιστία των πολιτών προς την κεντρική κυβέρνηση και τις διεθνείς δυνάμεις, οι οποίες επί χρόνια αποτυγχάνουν να τους προστατεύσουν από τη βία των ανταρτών.
Η ένταση πυροδοτείται επιπλέον από τα αυστηρά πρωτόκολλα ασφαλούς ταφής των θυμάτων που επιβάλλουν οι αρχές, καθώς απαγορεύουν τα παραδοσιακά θρησκευτικά έθιμα αποχαιρετισμού για την αποτροπή της μετάδοσης. Στην πόλη Ρουαμπάρα, ο εμπρησμός του νοσοκομείου ξεκίνησε από νεαρούς που επιχείρησαν να αρπάξουν τη σορό φίλου τους, κατηγορώντας τις ξένες ανθρωπιστικές οργανώσεις για συνωμοσία. Πλέον, οι αρχές έχουν απαγορεύσει τις κηδείες και τις συναθροίσεις άνω των 50 ατόμων, επιστρατεύοντας τον στρατό για τη φρούρηση των ταφών.
Η κατάσταση επιδεινώνεται από τη γεωπολιτική αστάθεια, καθώς το Ιτούρι ελέγχεται εν μέρει από ισλαμιστικές οργανώσεις που συνδέονται με το Ισλαμικό Κράτος και αντάρτες που υποστηρίζονται από τη Ρουάντα. Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τις «καταστροφικές συνθήκες» που επικρατούν, καθώς το ιατρικό προσωπικό εγκαταλείπει τη χώρα λόγω της ανασφάλειας. Παράλληλα, σχεδόν ένα εκατομμύριο εκτοπισμένοι ζουν κάτω από άθλιες συνθήκες σε καταυλισμούς κοντά στην πόλη Μπούνια, με τους ειδικούς να εκφράζουν φόβους για μαζική διασπορά του ιού εκεί.
Τέλος, οι πρόσφατες περικοπές στη διεθνή ανθρωπιστική βοήθεια από τις ΗΠΑ και άλλες δυτικές χώρες έχουν αφήσει το τοπικό σύστημα υγείας εντελώς απροστάτευτο. Οι εργαζόμενοι στην πρώτη γραμμή καταγγέλλουν ότι στερούνται ακόμη και βασικών μέσων ατομικής προστασίας, όπως μάσκες, ειδικές στολές, κιτ δοκιμών και σακούλες μεταφοράς σορών, ενώ η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο απειλητική καθώς το συγκεκριμένο στέλεχος του ιού (Bundibugyo) δεν διαθέτει εγκεκριμένο εμβόλιο ή θεραπεία.