Μετά από δύο εικοσιτετράωρα έντονης διπλωματικής κινητικότητας και διαρροών, η Ουάσιγκτον δεν έχει καταφέρει ακόμα να οριστικοποιήσει το προσχέδιο της πρότασής της προς την Τεχεράνη για τον τερματισμό του πολέμου και την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Στις σύνθετες αυτές διαβουλεύσεις συμμετέχουν ενεργά το Κατάρ, η Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν.
Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο Ντόναλντ Τραμπ επέλεξε να παρέμβει δημόσια μέσω της πλατφόρμας Truth Social. Ο Αμερικανός πρόεδρος γνωστοποίησε ότι είχε τηλεφωνικές επαφές με τους ηγέτες μιας σειράς χωρών της περιοχής —συγκεκριμένα της Σαουδικής Αραβίας, των ΗΑΕ, του Κατάρ, του Πακιστάν, της Τουρκίας, της Αιγύπτου, της Ιορδανίας και του Μπαχρέιν— από τους οποίους απαίτησε την άμεση και «υποχρεωτική» προσχώρησή τους στις «Συμφωνίες του Αβραάμ».
Μάλιστα, ο Τραμπ κλιμάκωσε την πίεση ξεκαθαρίζοντας ότι όποιο κράτος αρνηθεί να συμμετάσχει θα αποκλειστεί από την τελική συμφωνία, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικής ένταξης ακόμα και του ίδιου του Ιράν.
Οι «Συμφωνίες του Αβραάμ», που υπεγράφησαν το 2020 επί της πρώτης θητείας Τραμπ, αποτέλεσαν ιστορικό ορόσημο, καθώς εξομάλυναν τις διπλωματικές σχέσεις του Ισραήλ με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν, και αργότερα με το Μαρόκο.
Μέχρι τότε, μόνο η Αίγυπτος και η Ιορδανία διατηρούσαν επίσημους διαύλους με το Ισραήλ, καθώς ο αραβικός κόσμος εξάρτησε την αναγνώριση του εβραϊκού κράτους από την επίλυση του Παλαιστινιακού.
Η υπογραφή των συμφωνιών έφερε σημαντικά οικονομικά οφέλη, με το διμερές εμπόριο μεταξύ Ισραήλ και ΗΑΕ να ξεπερνά τα 3 δισεκατομμύρια δολάρια το 2024, και το Μαρόκο να κερδίζει την αμερικανική αναγνώριση της κυριαρχίας του στη Δυτική Σαχάρα.
Παρόλα αυτά, οι επικριτές των συμφωνιών επισημαίνουν ότι αυτές δεν αποτέλεσαν κλασικές «ειρηνευτικές συμφωνίες» —αφού οι χώρες αυτές δεν βρίσκονταν σε εμπόλεμη κατάσταση— και ουσιαστικά παρέκαμψαν το κεντρικό ζήτημα της παλαιστινιακής σύγκρουσης.
Η προσπάθεια της Ουάσιγκτον να επεκτείνει τώρα τις συμφωνίες, με βασικότερο στόχο τη Σαουδική Αραβία, προσκρούει σε σοβαρά εμπόδια. Το Ριάντ διαμηνύει σε όλους τους τόνους ότι η αναγνώριση του Ισραήλ προϋποθέτει μια μη αναστρέψιμη πορεία για την ίδρυση ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Επιπλέον, η κοινή γνώμη στον αραβικό κόσμο παραμένει σε μεγάλο βαθμό εχθρική απέναντι στο Ισραήλ.
Αναλυτές σημειώνουν ότι η πιεστική τακτική του Λευκού Οίκου αντιμετωπίζεται με σκεπτικισμό από τις χώρες του Κόλπου, οι οποίες επιδιώκουν πλέον μια πιο αυτόνομη περιφερειακή πολιτική ασφάλειας, λιγότερο εξαρτημένη από τις ΗΠΑ. Μάλιστα, στο παρασκήνιο, η Σαουδική Αραβία φαίνεται να συζητά ακόμα και ένα σύμφωνο μη επίθεσης με το Ιράν, επιλέγοντας τον δρόμο της απευθείας αποκλιμάκωσης.