Σε ιστορικό χαμηλό τουλάχιστον έξι ετών κατρακύλησαν οι εξαγωγές ιρανικού αργού πετρελαίου τον Μάιο, καθώς ο ναυτικός αποκλεισμός που επέβαλαν οι Ηνωμένες Πολιτείες πλήττει καίρια την κυριότερη πηγή εσόδων της Τεχεράνης, εν μέσω μιας ιδιαίτερα εύθραυστης εκεχειρίας μεταξύ των δύο κρατών.
Η ναυτική επιχείρηση των ΗΠΑ, η οποία ξεκίνησε στις 13 Απριλίου υπό τις οδηγίες του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, αποσκοπεί στην άσκηση μέγιστης πίεσης ώστε να αναγκαστεί το Ιράν να δεχθεί τους αμερικανικούς όρους για μια ειρηνευτική συμφωνία. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη καταδικάζει την κίνηση ως παράνομη, χαρακτηρίζοντας τις κατασχέσεις πλοίων από τις ΗΠΑ ως πράξη «πειρατείας».
Η αμερικανική παρέμβαση ήρθε ως απάντηση στην απόφαση του Ιράν να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ για τις περισσότερες χώρες, μετά το ξέσπασμα των αμερικανοϊσραηλινών πληγμάτων στα τέλη Φεβρουαρίου. Αν και το κλείσιμο του στρατηγικού αυτού περάσματος προκάλεσε εκτόξευση των διεθνών τιμών ενέργειας και περιόρισε δραματικά τις εξαγωγές άλλων μεγάλων παραγωγών του Κόλπου (όπως η Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ), το Ιράν κατάφερε αρχικά να βγει κερδισμένο. Κατά τη διάρκεια του Μαρτίου και των αρχών Απριλίου, εκμεταλλευόμενο την απουσία ανταγωνιστών, διατήρησε υψηλούς όγκους εξαγωγών και γέμισε τα ταμεία του με ακριβό πετρέλαιο που ξεπερνούσε ακόμη και τα 90 ή 100 δολάρια το βαρέλι.
Ωστόσο, τα τελευταία δεδομένα της εταιρείας αναλύσεων Kpler δείχνουν ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός ανέτρεψε πλήρως αυτά τα δεδομένα. Οι ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου και συμπυκνωμάτων έκαναν βουτιά από τα σχεδόν 2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα (bpd) σε λιγότερα από 300.000 bpd τον Μάιο. Η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε μια θηριώδη οικονομική απώλεια: από τα 5,13 δισεκατομμύρια δολάρια που εισέπραξε η χώρα τον Μάρτιο, τα έσοδα του Μαΐου συρρικνώθηκαν στα μόλις 837 εκατομμύρια δολάρια, καταγράφοντας πτώση της τάξης του 84%. Συνολικά, οι χαμένες εισπράξεις για το δίμηνο Απριλίου-Μαΐου αγγίζουν τα 5,8 δισεκατομμύρια δολάρια.
Προς το παρόν, το Ιράν συνεχίζει την παραγωγή, όμως αναγκάζεται να αποθηκεύει το πλεόνασμα σε δεξαμενόπλοια που παραμένουν αγκυροβολημένα στα ανοιχτά. Περίπου 147 εκατομμύρια βαρέλια βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε πλωτή αποθήκευση, με τα 67 εκατομμύρια εξ αυτών να είναι εγκλωβισμένα εντός του Κόλπου, αδυνατώντας να ξεπεράσουν τη γραμμή του αμερικανικού αποκλεισμού. Αν και περίπου 300.000 bpd εξακολουθούν να διαφεύγουν –κυρίως μέσω μεταφορτώσεων από πλοίο σε πλοίο κοντά στη Μαλαισία με προορισμό την Κίνα– οι εναλλακτικές χερσαίες σιδηροδρομικές διαδρομές προς το Πεκίνο κρίνονται ανεπαρκείς λόγω τεράστιων γεωγραφικών και λογιστικών περιορισμών, καθώς ένα τρένο μεταφέρει μόλις το ένα δέκατο του φορτίου ενός συμβατικού δεξαμενόπλοιου.
Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι ο αποκλεισμός έχει εξελιχθεί σε έναν γεωπολιτικό αγώνα αντοχής. Ενώ το Ιράν δέχεται πλέον ασφυκτική πίεση που απειλεί τη δυνατότητα χρηματοδότησης των στρατιωτικών του επιχειρήσεων, το κόστος δεν επιβαρύνει μόνο την Τεχεράνη. Η παρατεταμένη αστάθεια στα Στενά του Ορμούζ συντηρεί τις τιμές της ενέργειας σε υψηλά επίπεδα, προκαλώντας κραδασμούς στην παγκόσμια οικονομία και κατ' επέκταση στις αμερικανικές αγορές. Το μεγάλο ερώτημα παραμένει αν η Ουάσιγκτον μπορεί να αντέξει τις παγκόσμιες οικονομικές παρενέργειες για τόσο μεγάλο διάστημα, ώστε ο αποκλεισμός να αποδώσει τα επιθυμητά πολιτικά ανταλλάγματα.