Αν και οι απειλές των αντάρτων Χούθι για πλήρες κλείσιμο του Στενού Μπαμπ ελ Μαντέμπ παραμένουν προς το παρόν σε επίπεδο ρητορικής, οι διεθνείς αγορές παρακολουθούν τις εξελίξεις με έκδηλη ανησυχία. Η πιθανότητα διαταραχής σε αυτή τη στρατηγική θαλάσσια αρτηρία απειλεί να πυροδοτήσει ένα νέο κύμα πληθωρισμού, επαναφέροντας μνήμες από την πετρελαϊκή κρίση του 1973.
Μετά το ξεσπασμα της πολεμικής σύρραξης μεταξύ Ιράν, ΗΠΑ και Ισραήλ τον Φεβρουάριο του 2026, το Στενό του Ορμούζ μετατράπηκε σε πεδίο ανοιχτής αντιπαράθεσης.
Η Τεχεράνη έχει επιβάλει ουσιαστικά ναυτικό αποκλεισμό χρησιμοποιώντας νάρκες, πυραύλους και υποβρύχια, επηρεάζοντας το 20% της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου. Το αποτέλεσμα είναι η εκτόξευση των τιμών του πετρελαίου σε επίπεδα ρεκόρ και ο ορατός κίνδυνος μιας παρατεταμένης παγκόσμιας ύφεσης.
Το δίλημμα των Χούθι και το γεωπολιτικό ρίσκο
Στο Στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, οι Χούθι δεν έχουν προχωρήσει ακόμη σε ολικό αποκλεισμό, παρά το γεγονός ότι διαθέτουν τις επιχειρησιακές δυνατότητες. Μια τέτοια ενέργεια θα είχε σοβαρές οικονομικές επιπτώσεις όχι μόνο για τη Δύση, αλλά και για τα αραβικά κράτη της Ερυθράς Θάλασσας, καθώς και για τα ίδια τα λιμάνια που ελέγχουν οι αντάρτες (Χοντάιντα και Σαλίφ).
Ωστόσο, σε περίπτωση περαιτέρω κλιμάκωσης των αμερικανικών πληγμάτων, οι Χούθι ενδέχεται να λάβουν το «πράσινο φως» από το Ιράν για ένα συντονισμένο χτύπημα.
Εάν τα δεξαμενόπλοια υποχρεωθούν να παρακάμψουν την Αφρική μέσω του Ακρωτηρίου της Καλής Ελπίδας, ο χρόνος ταξιδιού θα αυξηθεί κατά 2-3 εβδομάδες, προκαλώντας κατακόρυφη αύξηση στα ναύλα και τα ασφάλιστρα, με άμεσες επιπτώσεις στις τιμές των καταναλωτικών αγαθών σε Ευρώπη και Αμερική.
Η στρατιωτική παρουσία και η αλλαγή της παγκόσμιας ισορροπίας
Απέναντι σε αυτή την απειλή, οι ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν ενισχύσει τη ναυτική τους παρουσία. Η ευρωπαϊκή επιχειρηση EUNAVFOR ASPIDES, με στρατηγείο τη Λάρισα, έχει συνοδεύσει με επιτυχία περισσότερα από 670 εμπορικά πλοία από τις αρχές του 2024, ενώ πρόσφατα υπέγραψε συμφωνία εφοδιαστικής υποστήριξης με το Τζιμπουτί.
Το ενδεχόμενο ταυτόχρονου κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ και του Μπαμπ ελ Μαντέμπ από τον ιρανικό «Άξονα της Αντίστασης» θα αποτελούσε μια «οικονομική ατομική βόμβα», ικανή να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη περιφερειακή σύρραξη και γεωπολιτικής αλλαγής