Σε κλίμα έντονης πολιτικής αβεβαιότητας παραμένει η Σερβία μετά την εκλογική νίκη της «Φοιτητικής Λίστας», καθώς η διαδικασία συγκρότησης της νέας Βουλής και σχηματισμού κυβέρνησης δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Την ίδια ώρα, η ένταση κλιμακώνεται με εισβολή διαδηλωτών στον τηλεοπτικό σταθμό Informer, που συνδέεται πολιτικά με τον Αλεξάνταρ Βούτσιτς, ενώ οι φοιτητές καταδικάζουν τις εκδικητικές ενέργειες και ζητούν θεσμικές αλλαγές στα μέσα ενημέρωσης.
Παρά το εκλογικό αποτέλεσμα, η απερχόμενη πολιτική ηγεσία εξακολουθεί να ασκεί την εξουσία, καθώς η νέα Εθνοσυνέλευση δεν έχει συγκροτηθεί σε σώμα.
Σύμφωνα με τη συνταγματική διαδικασία, η Κεντρική Εκλογική Επιτροπή (RIK) οφείλει πρώτα να εξετάσει τις ενστάσεις και να επικυρώσει τόσο το εκλογικό αποτέλεσμα όσο και την εκλογή των βουλευτών. Η διαδικασία πρέπει να ολοκληρωθεί εντός δέκα ημερών από τη λήξη της ψηφοφορίας.
Στη συνέχεια, ο πρόεδρος της προηγούμενης Βουλής υποχρεούται να συγκαλέσει την ιδρυτική συνεδρίαση της νέας Εθνοσυνέλευσης εντός 30 ημερών από την ανακήρυξη των τελικών αποτελεσμάτων.
Ο ρόλος της Άνα Μπρνάμπιτς και η καθυστέρηση σχηματισμού κυβέρνησης
Πρόεδρος της απερχόμενης Βουλής είναι η Άνα Μπρνάμπιτς, η οποία ασκεί καθήκοντα Προέδρου της Δημοκρατίας από τις 27 Σεπτεμβρίου, μετά την παραίτηση του Αλεξάνταρ Βούτσιτς.
Εφόσον η Μπρνάμπιτς εξαντλήσει τα χρονικά περιθώρια που προβλέπει το Σύνταγμα, η «Φοιτητική Λίστα» ενδέχεται να χρειαστεί να περιμένει τουλάχιστον έναν ακόμη μήνα προτού μπορέσει να προχωρήσει στον σχηματισμό κυβέρνησης.
Στο μεταξύ, η απερχόμενη κυβέρνηση εξακολουθεί να ελέγχει τους κρατικούς μηχανισμούς, συμπεριλαμβανομένων των υπηρεσιών ασφαλείας και της εισαγγελίας, σύμφωνα με τις καταγγελίες που διατυπώνονται για την επιρροή του κόμματος του Βούτσιτς.
Η παρατεταμένη μεταβατική περίοδος εντείνει την πολιτική και κοινωνική αναταραχή, με τα γεγονότα των τελευταίων ημερών να αποτυπώνουν την ένταση που επικρατεί.
Εισβολή διαδηλωτών στο Informer – Απομακρύνθηκε ο ιδιοκτήτης του
Το βράδυ της Δευτέρας, ομάδα πολιτών εισέβαλε στις εγκαταστάσεις του τηλεοπτικού σταθμού Informer και διέκοψε εκπομπή που παρουσίαζε ο ιδιοκτήτης του, Ντράγκαν Βουτσίτσεβιτς.
Οι διαδηλωτές απαίτησαν από τον Βουτσίτσεβιτς να ζητήσει συγγνώμη για τη στάση του σταθμού κατά τη διάρκεια των φοιτητικών κινητοποιήσεων των προηγούμενων δύο ετών.
Ακολούθησε έντονος φραστικός διαπληκτισμός, με τους συγκεντρωμένους να απομακρύνουν τον ιδιοκτήτη του καναλιού, σπρώχνοντάς τον έξω από τον χώρο.
Όταν έφτασαν αστυνομικές δυνάμεις, ορισμένοι από τους παρευρισκόμενους πέταξαν πέτρες και προκάλεσαν ζημιές στη γυάλινη πρόσοψη του κτιρίου.
Το Informer θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα μέσα ενημέρωσης που υποστήριξαν την πολιτική του Αλεξάνταρ Βούτσιτς, ενώ έχει βρεθεί στο επίκεντρο σοβαρών καταγγελιών για τη δημοσιογραφική του πρακτική.
Καταγγελίες για στοχοποίηση φοιτητών και δημοσιογράφων
Κατά τη διάρκεια της φοιτητικής εξέγερσης, το Informer κατηγορήθηκε ότι παρουσίαζε συστηματικά φοιτητές και ακτιβιστές ως «εχθρούς του κράτους» και «ξένους πράκτορες».
Σύμφωνα με τις καταγγελίες, ο σταθμός δημοσιοποιούσε φωτογραφίες διαδηλωτών μαζί με διευθύνσεις κατοικίας, αριθμούς τηλεφώνων και άλλα προσωπικά δεδομένα.
Αντίστοιχες πρακτικές καταγγέλθηκαν και εις βάρος δημοσιογράφων που ασκούσαν κριτική στην κυβέρνηση, με τη μετάδοση υλικού από την ιδιωτική τους ζωή και την παρουσίασή τους ως προσώπων που χρηματοδοτούνταν από τη Δύση.
Σε μία από τις σοβαρότερες περιπτώσεις που αναφέρονται, δημοσιογράφος και πολιτικός αναλυτής φέρεται να αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη Σερβία πριν από τρεις μήνες, έπειτα από τη μετάδοση βιντεοσκοπημένου υλικού της ανήλικης κόρης του από το δημοτικό σχολείο.
Το κανάλι φέρεται επίσης να είχε προβάλει αντίγραφα διαβατηρίων ξένων δημοσιογράφων, μεταξύ άλλων από την Κροατία και την Ιταλία, στο πλαίσιο ισχυρισμών περί ξένης υποκίνησης των φοιτητικών κινητοποιήσεων.
Χαρακτηριστική της εκδοτικής γραμμής του ομίλου ήταν και η πρωτοσέλιδη αναφορά της εφημερίδας Informer κατά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, με τίτλο «Η Ουκρανία επιτέθηκε στη Ρωσία».
Η Ανεξάρτητη Ένωση Συντακτών της Σερβίας (NUNS) είχε ζητήσει επανειλημμένα την ανάκληση της άδειας λειτουργίας του τηλεοπτικού σταθμού, αίτημα που επανέφερε σήμερα προς τη Ρυθμιστική Αρχή Ηλεκτρονικών Μέσων (REM).
Η «Φοιτητική Λίστα» καταδικάζει την εισβολή και τις εκδικητικές ενέργειες
Παρά τις καταγγελίες για τη λειτουργία του Informer, η «Φοιτητική Λίστα» αποδοκίμασε την εισβολή στον τηλεοπτικό σταθμό, ξεκαθαρίζοντας ότι οι αλλαγές στο τοπίο των μέσων ενημέρωσης πρέπει να πραγματοποιηθούν μέσω των δημοκρατικών θεσμών.
«Δεν υποστηρίζουμε εισβολές σε μέσα ενημέρωσης και θεσμούς, ούτε τις προκαλούμε. Θα απελευθερώσουμε τα μέσα ενημέρωσης και θα αγωνιστούμε για την ελευθερία του Τύπου και την επαγγελματική δημοσιογραφία μόνο μέσα από τους θεσμούς και το κοινοβούλιο», ανέφερε σε ανακοίνωσή της.
Από την πλευρά του, ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς χαρακτήρισε την εισβολή «επιδρομή» και, σε βιντεοσκοπημένο μήνυμά του, κατήγγειλε την ενέργεια ως πρωτοφανή και τερατώδη επίθεση κατά της ελευθερίας της έκφρασης.
Απόπειρα εισβολής και στο Pink – Συγγνώμη από τη δημόσια τηλεόραση της Βοϊβοντίνας
Το ίδιο βράδυ σημειώθηκε απόπειρα εισβολής νεαρών διαδηλωτών και στον τηλεοπτικό σταθμό Pink, ο οποίος επίσης έχει συνδεθεί με τη στήριξη της απερχόμενης κυβέρνησης.
Στην περίπτωση αυτή, η αστυνομία παρενέβη εγκαίρως και απέτρεψε την είσοδο των συγκεντρωμένων στο κτίριο.
Παράλληλα, η δημόσια ραδιοτηλεόραση της Βοϊβοντίνας (RTV) προχώρησε σε δημόσια συγγνώμη προς τους τηλεθεατές για τη μεροληπτική στάση που, όπως αναγνώρισε, είχε τηρήσει τα προηγούμενα χρόνια.
Οι φοιτητές απέστειλαν επίσης ανοιχτή επιστολή προς τη δημόσια ραδιοτηλεόραση της Σερβίας (RTS) και τη Ρυθμιστική Αρχή Ηλεκτρονικών Μέσων, ζητώντας την παραίτηση του γενικού διευθυντή της RTS, του αναπληρωτή του και των αρχισυντακτών.
Οι εξελίξεις αναδεικνύουν το ζήτημα της λειτουργίας των μέσων ενημέρωσης ως ένα από τα βασικά πεδία αντιπαράθεσης στη μετεκλογική Σερβία, την ώρα που παραμένει σε εκκρεμότητα η συγκρότηση των νέων πολιτικών θεσμών.