Σαφές μήνυμα προς την Τουρκία έστειλε η Αθήνα, μετά την αντιπρόταση της Άγκυρας προς το Κάιρο για συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών. Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, από τη Νέα Υόρκη όπου συναντήθηκε με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, τόνισε ότι οι θάλασσες δεν αποτελούν «προνόμιο ούτε οικόπεδο» κανενός και ότι οι θαλάσσιες ζώνες δεν είναι «πεδίο πλειστηριασμού», αλλά χώρος όπου πρέπει να επιβάλλεται το Διεθνές Δίκαιο.
Η ελληνική παρέμβαση έρχεται μετά την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας, σύμφωνα με την οποία η Άγκυρα είναι έτοιμη να υπογράψει συμφωνία με την Αίγυπτο.
Η τουρκική πλευρά υποστηρίζει ότι το Κάιρο θα εξασφάλιζε έτσι επιπλέον θαλάσσια περιοχή άνω των 15.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων σε σύγκριση με μια ενδεχόμενη συμφωνία με την Ελλάδα, χωρίς ωστόσο να παραθέτει στοιχεία ή υπολογισμούς που να στηρίζουν την εκτίμηση.
Το τουρκικό υπουργείο χαρακτήρισε παράλληλα σημαντική εξέλιξη την επικύρωση, στις 20 Οκτωβρίου, του τουρκολιβυκού μνημονίου του 2019 από τη λιβυκή Βουλή των Αντιπροσώπων.
Κύκλοι του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών απαντούν ότι η οριοθέτηση γίνεται με βάση το Διεθνές Δίκαιο και όχι μέσω ανταγωνιστικών προσφορών. Τονίζουν ότι τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν αποτελούν αντικείμενο πλειοδοσίας ούτε μπορούν να προσφέρονται από τρίτους ως αντάλλαγμα, και ότι καμία επικοινωνιακή κίνηση δεν υποκαθιστά τη γεωγραφία και το Δίκαιο της Θάλασσας.
Η Αθήνα παραπέμπει στη συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο του 2020, πάνω στην οποία στηρίζεται και η πρόσφατη κοινή απόφαση των δύο χωρών να συνεχίσουν τις διαβουλεύσεις για επέκταση του πεδίου εφαρμογής της.
Στη συνάντησή του με τον Γκουτέρες, ο κ. Γεραπετρίτης συζήτησε τις εξελίξεις σε Λιβύη, Ανατολική Μεσόγειο και Μέση Ανατολή, καθώς και το μέλλον του ΟΗΕ, την εκλογή νέου Γενικού Γραμματέα και το Κυπριακό.
Ο ίδιος χαρακτήρισε την παρούσα συγκυρία την πιο κρίσιμη καμπή για την παγκόσμια ειρήνη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ζητώντας «γενναίες αποφάσεις» για την αποκλιμάκωση των κρίσεων. Για το Κυπριακό, τόνισε ότι πρέπει να ξεκινήσουν επίσημες συζητήσεις επί της ουσίας χωρίς να χαθεί το momentum και ότι τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας πρέπει να γίνονται σεβαστά.
«Η Ελλάδα δεν πρόκειται να ανεχθεί οποιαδήποτε παρανομία σε ό,τι αφορά τις θαλάσσιες ζώνες», δήλωσε ο υπουργός, προσθέτοντας ότι η συνεργασία μεταξύ γειτόνων για την επίλυση των διαφορών δεν σημαίνει ανοχή σε ενέργειες αντίθετες προς το Διεθνές Δίκαιο.
Απαντώντας σε ερώτηση για δημοσιεύματα περί τουρκικής προσπάθειας να «κερδίσει» την Αίγυπτο, μετά τον Λίβυο στρατάρχη Χαφτάρ, ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε τη στρατηγική και αδελφική σχέση με το Κάιρο. Επικαλέστηκε την παρουσία του Αιγύπτιου Μόνιμου Αντιπροσώπου δίπλα του στη Νέα Υόρκη, κατά την ανακοίνωση της κοινής δήλωσης για το τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο η Αθήνα χαρακτηρίζει παράνομο και ανυπόστατο.
Προειδοποίησε ότι, αν δεν επικρατήσει το Διεθνές Δίκαιο, οι συνέπειες θα είναι επιζήμιες όχι μόνο για τις μεσογειακές χώρες, αλλά και για το παγκόσμιο εμπόριο, την επισιτιστική και την ενεργειακή ασφάλεια και την προστασία των ωκεανών.
Στο ίδιο διπλωματικό πλαίσιο εντάσσεται και η τηλεφωνική επικοινωνία του κ. Γεραπετρίτη με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, Μπαντρ Αμπντελάτι. Οι δύο υπουργοί επιβεβαίωσαν τη στρατηγική εταιρική σχέση των χωρών τους και αντάλλαξαν απόψεις για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και για θέματα του ΟΗΕ, στο πλαίσιο της ελληνικής προεδρίας του Συμβουλίου Ασφαλείας.