Η δημόσια καταγγελία του τουρκικού επεκτατισμού και της παρανομίας του τουρκολιβυκού μνημονίου από τον Έλληνα Πρωθυπουργό στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αποτελεί το ισχυρότερο διπλωματικό μέσο που διαθέτει η Αθήνα απέναντι σε μια δρομολογημένη προσπάθεια επιβολής τετελεσμένων.
Η ελληνική παρέμβαση έρχεται μετά την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας, σύμφωνα με την οποία η Άγκυρα είναι έτοιμη να υπογράψει συμφωνία με την Αίγυπτο.
Στο επίκεντρο των διεργασιών βρίσκεται η αναζήτηση μιας χρυσής τομής που θα επιτρέψει τη διεξαγωγή των ερευνών χωρίς η Αθήνα να εκχωρήσει de facto δικαιοδοσία στην Άγκυρα επί της ελληνικής υφαλοκρηπίδας, αλλά και χωρίς η Τουρκία να εμφανιστεί ότι υποχωρεί από τις διεκδικήσεις της στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η κοινή παρέμβαση πραγματοποιήθηκε στην έδρα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, με τον Έλληνα ΥΠΕΞ να εκφράζει τις θέσεις των έξι συμμετεχόντων σχετικά με τη νομιμότητα της τουρκολιβυκής συμφωνίας.
Κοινή διπλωματική παρέμβαση στον ΟΗΕ ετοιμάζουν η Ελλάδα, η Κύπρος, η Αίγυπτος, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ευρωπαϊκή Ένωση, αντιδρώντας στην επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.
Ο Τούρκος πρόεδρος υποστήριξε ότι η Άγκυρα δεν επιδιώκει να εξασφαλίσει οφέλη εις βάρος άλλων χωρών στην Ανατολική Μεσόγειο, επιμένοντας ωστόσο ότι δεν πρόκειται να αποδεχθεί προσπάθειες αποκλεισμού της.
Ο Τούρκος αξιωματούχος υποστήριξε ότι η εξέλιξη ενισχύει τη θέση της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο, επαναφέροντας παράλληλα τις τουρκικές αιτιάσεις για τους λεγόμενους «χάρτες της Σεβίλλης».
Το διακύβευμα δεν είναι μια συμβολική γραμμή στον χάρτη. Είναι αν η ενεργειακή σύνδεση της Κύπρου με την Ελλάδα και την Ευρώπη θα στηρίζεται σε συμφωνημένη στρατηγική ή θα παραμένει εκτεθειμένη στις πιέσεις εκείνου που αμφισβητεί το πλαίσιο.
Σε μια προσπάθεια να κατευνάσει τις έντονες διπλωματικές αντιδράσεις που προκάλεσαν οι πρόσφατες απαξιωτικές του αναφορές, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ προχώρησε σε δημόσια αναδίπλωση μέσω της πλατφόρμας Truth Social.
Αιφνιδιαστική επίσκεψη στην Αίγυπτο πραγματοποίησε το βράδυ της Κυριακής ο Σαντάμ Χαφτάρ, γιος του στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ και ανερχόμενη ισχυρή προσωπικότητα στην ανατολική Λιβύη, σύμφωνα με αιγυπτιακά μέσα ενημέρωσης.
Έντονες αντιδράσεις στη Λιβύη προκάλεσαν οι προσβλητικές δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος χαρακτήρισε τη χώρα, μαζί με την Υεμένη, την Αϊτή και τη Σομαλία, «σκατοχώρες», κατά τη διάρκεια προεκλογικής συγκέντρωσης στην Τζόρτζια.
Αιχμές για τους κυβερνητικούς χειρισμούς στα ελληνοτουρκικά, την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου και τη στάση των δυτικών συμμάχων της Ελλάδας άφησε ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής.
Αιχμές για τους κυβερνητικούς χειρισμούς στα ελληνοτουρκικά, την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου και τη στάση των δυτικών συμμάχων της Ελλάδας άφησε ο πρώην πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής.
Σαφείς επιφυλάξεις για την επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου εξέφρασε εκ νέου το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών, χαρακτηρίζοντας τη σχετική ανακοίνωση «μη εποικοδομητική και προκλητική εξέλιξη».
Τη διεξαγωγή τετραμερών συνομιλιών μεταξύ Τουρκίας, Ιταλίας, Αιγύπτου και Λιβύης με αντικείμενο την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας πρότεινε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, δηλώνοντας παράλληλα την ετοιμότητα της Άγκυρας να συζητήσει τις επιφυλάξεις που διατηρεί το Κάιρο σχετικά με το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Ο Τούρκος υπουργός υποστήριξε ότι το πολιτικό κλίμα στη Λιβύη είναι πλέον ώριμο για τη γεφύρωση του χάσματος ανάμεσα στις αντίπαλες διοικήσεις Ανατολής και Δύσης
Την κατηγορηματική αντίθεση της Αιγύπτου στην επικύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου εξέφρασε ο Αιγύπτιος υπουργός Εξωτερικών Μπαντρ Αμπντελάτι στον Τούρκο ομόλογό του, Χακάν Φιντάν.
Η αποφυγή καταδίκης από το Στέιτ Ντιπάρτμεντ της κύρωσης του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου, από την Εθνοσυνέλευση της Λιβύης, προσθέτει μια κρίσιμη διάσταση στις γεωπολιτικές εξελίξεις.
Σφοδρή κριτική στη λειτουργία του ΟΗΕ και στο δικαίωμα βέτο των πέντε μόνιμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας άσκησε ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, υποστηρίζοντας ότι το σημερινό σύστημα λήψης αποφάσεων δεν είναι δίκαιο ούτε εμπνέει εμπιστοσύνη.
