Τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Mercosur υπέγραψαν σήμερα στην Ασουνσιόν της Παραγουάης την ιστορική — και αμφιλεγόμενη — συμφωνία ελεύθερου εμπορίου, έπειτα από περισσότερα από 25 χρόνια διαπραγματεύσεων.
Τη συμφωνία, η οποία δημιουργεί μία από τις μεγαλύτερες εμπορικές ζώνες στον κόσμο και καλύπτει αγορά περίπου 700 εκατομμυρίων καταναλωτών, υπέγραψαν εκ μέρους της ΕΕ η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα.
«Ήταν ένα μακρύ ταξίδι, αλλά η Συμφωνία ΕΕ–Mercosur, που δημιουργεί τη μεγαλύτερη ζώνη ελεύθερων συναλλαγών στον κόσμο, έρχεται την κατάλληλη στιγμή, όταν τη χρειαζόμαστε περισσότερο», δήλωσε ο Αντόνιο Κόστα μετά την υπογραφή.
Από την πλευρά της, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι «μετά από 25 χρόνια εργασίας γράφουμε ιστορία», επισημαίνοντας ότι η συμφωνία υπερβαίνει τον καθαρά εμπορικό της χαρακτήρα. Σύμφωνα με την ίδια, στέλνει μήνυμα υπέρ του ανοίγματος των αγορών, της συνεργασίας και του αμοιβαίου οικονομικού οφέλους, με έμφαση στη βιωσιμότητα και στις γεωπολιτικές προτεραιότητες της ΕΕ.
Η πρόεδρος της Επιτροπής ανέφερε ότι η συμφωνία θα δημιουργήσει περισσότερες επιχειρηματικές ευκαιρίες και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό «επί ίσοις όροις» και θα οδηγήσει σε κατάργηση δασμών αξίας δισεκατομμυρίων ευρώ. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής, οι εξαγωγές της ΕΕ προς τη Mercosur θα μπορούσαν να αυξηθούν έως και 50 δισ. ευρώ, ενώ οι εξαγωγές των χωρών της Mercosur προς την ΕΕ έως και 9 δισ. ευρώ. «Αυτό σημαίνει πραγματική αξία, πραγματική ανάπτυξη και πραγματικές θέσεις εργασίας», πρόσθεσε.
Η φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε επίσης ότι η συμφωνία προωθεί τις κοινές φιλοδοξίες των δύο πλευρών για βιωσιμότητα, προβλέποντας νομικά δεσμευτικές υποχρεώσεις με στόχο την κλιματική ουδετερότητα έως το 2050. Παράλληλα, τη χαρακτήρισε «γεωπολιτική δέσμευση» βασισμένη σε κοινές αξίες, σεβασμό στους κανόνες και εμπιστοσύνη, ανοίγοντας τον δρόμο για ενισχυμένο πολιτικό διάλογο σε ζητήματα βιωσιμότητας, ισότητας, ειρήνης και ασφάλειας.
Απευθυνόμενη στους Ευρωπαίους πολίτες, διαβεβαίωσε ότι «η συμφωνία είναι καλή για την Ευρώπη και για κάθε κράτος μέλος». Σήμερα, περίπου 60.000 ευρωπαϊκές επιχειρήσεις — οι μισές εκ των οποίων μικρομεσαίες — εξάγουν στη Mercosur και, σύμφωνα με την Επιτροπή, αναμένεται να επωφεληθούν από χαμηλότερους δασμούς, εξοικονομώντας έως και 4 δισ. ευρώ ετησίως, ενώ θα αποκτήσουν καλύτερη πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες.
Σε ό,τι αφορά τις ανησυχίες του ευρωπαϊκού αγροτικού τομέα, η φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι έχουν προβλεφθεί «ισχυρές δικλίδες ασφαλείας» για την προστασία ευαίσθητων γεωργικών προϊόντων και των εισοδημάτων των αγροτών, ενώ διασφαλίζονται 350 ευρωπαϊκές γεωγραφικές ενδείξεις.
Όπως σημείωσε, το επόμενο βήμα είναι η ολοκλήρωση των διαδικασιών επικύρωσης, ώστε η συμφωνία να αρχίσει να εφαρμόζεται το συντομότερο δυνατό.
Τα επόμενα βήματα
Η ΕΕ και η Mercosur υπέγραψαν σήμερα δύο κείμενα: τη Συμφωνία Εταιρικής Σχέσης (EMPA) και μια Προσωρινή Συμφωνία Εμπορίου (iTA).
Η Συμφωνία Εταιρικής Σχέσης θα πρέπει να επικυρωθεί από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, σύμφωνα με τις εθνικές τους διαδικασίες. Παράλληλα, η Προσωρινή Συμφωνία Εμπορίου — που αφορά αποκλειστικά αρμοδιότητες της ΕΕ — θα τεθεί προς έγκριση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.
Μόλις εγκριθεί, η iTA θα τεθεί σε ισχύ προσωρινά, μέχρι να ολοκληρωθεί η πλήρης επικύρωση της EMPA, οπότε και θα παύσει να ισχύει.