Οι Ιρανοί διαπραγματευτές αποχώρησαν από τις συνομιλίες με τους μεσολαβητές του Κατάρ, που αποσκοπούν στον τερματισμό του πολέμου με τις ΗΠΑ, την ώρα που κυκλοφορεί προσχέδιο πιθανής συμφωνίας, δήλωσε τη Δευτέρα αξιωματούχος που ενημερώνεται για τις διαπραγματεύσεις.
Η αναχώρηση έγινε την Κυριακή, χωρίς να οφείλεται, όπως ανέφερε, σε δυσκολίες στις συνομιλίες. Νέα συνάντηση παραμένει πιθανή, ενώ οι λεπτομέρειες του προσχεδίου δεν έχουν γνωστοποιηθεί.
Οι όροι της Τεχεράνης
Οι διπλωματικές προσπάθειες επικεντρώνονται στους όρους του Ιράν για τον τερματισμό της σύγκρουσης, και ιδίως στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και στην άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαήλ Μπαγκάι, είπε ότι οι συζητήσεις βασίζονται σε πρόταση επτά σημείων που κατέθεσε η Τεχεράνη τον Σεπτέμβριο. Το σχέδιο προβλέπει το άνοιγμα της στρατηγικής διόδου και το τέλος του αποκλεισμού, με το Ιράν να προτείνει πλέον ταχύτερη υλοποίηση σε περίπτωση συμφωνίας.
Ο Μπαγκάι επιβεβαίωσε ότι ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γκαριμπαμπάντι μετέβη στη Ντόχα για την ανταλλαγή μηνυμάτων μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον μέσω των Καταριανών μεσολαβητών.
«Οι απαιτήσεις μας έχουν διατυπωθεί πολύ καθαρά και με διαφάνεια», δήλωσε, προσθέτοντας ότι δεν μπορεί να υπάρξει τελική συμφωνία χωρίς τερματισμό του αποκλεισμού και ικανοποίηση των ιρανικών αιτημάτων.
Το ζήτημα του Ορμούζ
Το μέλλον των Στενών είναι κεντρικό ζήτημα. Το Σάββατο, το Al Jazeera μετέφερε δήλωση του ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί, σύμφωνα με την οποία μια συμφωνία θα μπορούσε να επιτρέψει την επαναλειτουργία της διόδου μέσα σε δύο ημέρες, αντί για τις επτά που προέβλεπε αρχικά η ιρανική πρόταση.
Η αρχική πρόταση είχε απορριφθεί από τον Ντόναλντ Τραμπ, και παραμένει αβέβαιο αν η Ουάσινγκτον θα αποδεχθεί τους αναθεωρημένους όρους. Η Τεχεράνη επιμένει ότι ο αποκλεισμός πρέπει να λήξει πριν ανοίξει ή ασφαλιστεί η δίοδος, μια κρίσιμη ενεργειακή οδός για τις παγκόσμιες προμήθειες πετρελαίου και το θαλάσσιο εμπόριο.
Το βλέμμα στις αμερικανικές εκλογές
Η νέα φάση των συνομιλιών έρχεται εν μέσω ανησυχιών για νέα κλιμάκωση μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης στις ΗΠΑ. Ο Τραμπ έχει πει ότι η Ουάσινγκτον δεν θα εξαπολύσει νέες επιθέσεις πριν από την ψηφοφορία και έχει χαρακτηρίσει παραγωγικές τις συνομιλίες, χωρίς όμως να αποκλείει νέα στρατιωτική δράση.
Ερωτηθείς αν οι εκλογές μπορούν να αλλάξουν την προσέγγιση των ΗΠΑ, ο Μπαγκάι απάντησε ότι η Τεχεράνη δεν περιμένει οι εκλογές να «γεννήσουν μια νέα Αμερική», γεγονός που δείχνει ότι το Ιράν επιδιώκει αλλαγές στην αμερικανική πολιτική και όχι μια ευρεία μετατόπιση μετά την κάλπη.
Αβέβαιες οι προοπτικές
Η κυκλοφορία του προσχεδίου δείχνει ότι τα διπλωματικά κανάλια παραμένουν ανοιχτά, παρά την αποχώρηση των Ιρανών από τη Ντόχα. Οι διαφωνίες, ωστόσο, παραμένουν μεγάλες, ιδίως ως προς τη σχέση του αποκλεισμού με τα ιρανικά αιτήματα και την επαναλειτουργία του Ορμούζ.
Δεν είναι σαφές αν η Ουάσινγκτον είναι διατεθειμένη να δεχθεί την ιρανική αλληλουχία βημάτων. Μια ενδεχόμενη νέα συνάντηση θα μπορούσε να περιορίσει τις διαφορές, αλλά καμία συμφωνία δεν έχει ανακοινωθεί μέχρι στιγμής.