Νέα σοβαρή κλιμάκωση σημειώνεται στη Μέση Ανατολή, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν προχώρησαν σε ανταλλαγή επιθέσεων, με το μέτωπο να επεκτείνεται από τα Στενά του Ορμούζ έως την Ιορδανία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Η ένταση αναζωπυρώθηκε μετά τα αμερικανικά πλήγματα στο ιρανικό νησί Λαράκ, κοντά στα στρατηγικής σημασίας Στενά του Ορμούζ. Η CENTCOM ανακοίνωσε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν δύο ιρανικούς εκτοξευτήρες, υποστηρίζοντας ότι μέλη των Φρουρών της Επανάστασης ετοιμάζονταν να εκτοξεύσουν πυραύλους που έφεραν θαλάσσιες νάρκες προς το κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα.
Η Τεχεράνη ανέφερε ότι από την αμερικανική επιχείρηση υπήρξαν νεκροί και τραυματίες, χωρίς να δώσει συγκεκριμένο απολογισμό, και προανήγγειλε αντίποινα.
Λίγο αργότερα, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι εξαπέλυσαν επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους και drones εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στην Ιορδανία. Σύμφωνα με την ιρανική πλευρά, στο στόχαστρο βρέθηκαν τεχνικές εγκαταστάσεις, υποδομές συντήρησης και αεροσκάφη που βρίσκονταν σε δύο βάσεις.
Η Ιορδανία ανακοίνωσε ότι οι ένοπλες δυνάμεις της αναχαίτισαν και κατέστρεψαν οκτώ πυραύλους που είχαν εισέλθει στον εναέριο χώρο της χώρας. Το Αμμάν δεν διευκρίνισε την προέλευση των πυραύλων, ωστόσο η ανακοίνωση ακολούθησε την επιβεβαίωση της Τεχεράνης ότι είχε εξαπολύσει αντίποινα εναντίον αμερικανικών στόχων.
Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι κατέρριψε αμερικανικό MQ-9
Στην ήδη τεταμένη κατάσταση προστέθηκε ένας ακόμη σοβαρός ισχυρισμός από την ιρανική πλευρά. Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι η ιρανική αεράμυνα κατέρριψε αμερικανικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος MQ-9 πάνω από τα Στενά του Ορμούζ.
Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο Mehr, το οποίο επικαλείται ανακοίνωση των Φρουρών της Επανάστασης, το αμερικανικό drone καταρρίφθηκε με αντιαεροπορικό πύραυλο.
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι το MQ-9 κατέπεσε στα νερά του Κόλπου μετά την κατάρριψή του. Η πληροφορία αποδίδεται στην ιρανική πλευρά και δεν έχει μέχρι στιγμής επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα από την αμερικανική πλευρά.
Η εξέλιξη, εφόσον επιβεβαιωθεί, θα αποτελούσε ακόμη ένα σημαντικό επεισόδιο στην αντιπαράθεση ΗΠΑ-Ιράν, σε μια περιοχή όπου οι στρατιωτικές δυνάμεις των δύο πλευρών βρίσκονται σε αυξημένη επιφυλακή.
Επίθεση και σε αμερικανική βάση στα ΗΑΕ
Παράλληλα, οι ιρανικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι επιτέθηκαν με δεκάδες drones εφόρμησης στη βάση Αλ Μινχάντ στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, όπου σταθμεύουν αμερικανικές δυνάμεις.
Οι Φρουροί της Επανάστασης υποστήριξαν ότι στόχος ήταν σημεία της βάσης όπου βρίσκονται αμερικανικά ελικόπτερα και στρατεύματα. Η επίθεση παρουσιάστηκε ως άμεση απάντηση στους αμερικανικούς βομβαρδισμούς στο Λαράκ.
Οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι οποιαδήποτε νέα εχθρική ενέργεια θα οδηγήσει σε ακόμη ισχυρότερα αντίποινα, αυξάνοντας τον κίνδυνο ενός νέου κύκλου στρατιωτικής αντιπαράθεσης στην περιοχή.
Στο επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ
Η νέα ανταλλαγή πληγμάτων σημειώνεται ενώ η κατάσταση στην περιοχή είχε παρουσιάσει σημάδια σχετικής αποκλιμάκωσης, χωρίς ωστόσο να έχουν εξαλειφθεί τα επεισόδια.
Κομβικό σημείο παραμένουν τα Στενά του Ορμούζ, από τα οποία πριν από την έναρξη του πολέμου περνούσε περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ροών πετρελαίου και άλλων υδρογονανθράκων.
Η Τεχεράνη έχει ουσιαστικά διακόψει την κανονική λειτουργία του θαλάσσιου περάσματος, ενώ κατά διαστήματα έχει βάλει στο στόχαστρο εμπορικά πλοία που επιχειρούν να το διασχίσουν χωρίς την άδειά της. Από την πλευρά της, η Ουάσιγκτον έχει απαντήσει με αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών στον Κόλπο.
Η CENTCOM ανακοίνωσε επίσης ότι ολοκλήρωσε την προηγούμενη εβδομάδα επιχείρηση αποναρκοθέτησης στις διεθνείς θαλάσσιες οδούς των Στενών του Ορμούζ. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπό της, οι αμερικανικές δυνάμεις εξακολουθούν να παρακολουθούν στενά την περιοχή και δηλώνουν έτοιμες να διασφαλίσουν την ελεύθερη ναυσιπλοΐα.
Από τον πόλεμο στην κατάρρευση της διπλωματικής διαδικασίας
Η σημερινή ένταση αποτελεί συνέχεια μιας σύγκρουσης που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, όταν Ηνωμένες Πολιτείες και Ισραήλ εξαπέλυσαν αεροπορικές επιδρομές εναντίον του Ιράν.
Η Τεχεράνη απάντησε με επιθέσεις εναντίον στόχων που συνδέονται με τις ΗΠΑ σε χώρες του Κόλπου. Μια κατάπαυση του πυρός που συμφωνήθηκε τον Απρίλιο έβαλε προσωρινά τέλος σε περίπου 40 ημέρες έντονων στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Τον Ιούνιο υπογράφηκε το λεγόμενο «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ», το οποίο θεωρητικά μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για τον τερματισμό των εχθροπραξιών. Ωστόσο, η συμφωνία κατέρρευσε τον Ιούλιο, οι συγκρούσεις αναζωπυρώθηκαν και οι διπλωματικές προσπάθειες οδηγήθηκαν σε αδιέξοδο.
Νέα μέτρα οικονομικής πίεσης από την Ουάσιγκτον
Την ίδια ώρα, η αμερικανική κυβέρνηση εντείνει την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, ανακοίνωσε νέα δέσμη «δευτερογενών» κυρώσεων, που στοχεύουν όχι μόνο το Ιράν αλλά και επιχειρήσεις και χώρες που συνεχίζουν να συνεργάζονται μαζί του.
Τα μέτρα αφορούν, μεταξύ άλλων, τις θαλάσσιες μεταφορές, την αεροπορία, τους ψηφιακούς πόρους, την τεχνολογία και τον χρυσό. Παράλληλα, η Ουάσιγκτον επέβαλε κυρώσεις σε δεκάδες πρόσωπα, εταιρείες και πλοία που κατηγορεί ότι συμβάλλουν στην εξασφάλιση πετρελαϊκών εσόδων για το Ιράν, στην προμήθεια όπλων και σε δραστηριότητες κυβερνοπολέμου.
Στο επίκεντρο της αμερικανικής πίεσης βρίσκεται και η Κίνα, βασικός οικονομικός εταίρος της Τεχεράνης. Το Πεκίνο έχει προειδοποιήσει ότι θα υπερασπιστεί τα συμφέροντά του και τη συνεργασία του με το Ιράν.
Παρά τις οικονομικές δυσκολίες, η ιρανική ηγεσία επιμένει ότι δεν πρόκειται να υποχωρήσει υπό την πίεση των αμερικανικών κυρώσεων. Παράλληλα, η Τεχεράνη απορρίπτει την επιστροφή στο προηγούμενο καθεστώς λειτουργίας των Στενών του Ορμούζ.
Η εξέλιξη αυτή προκαλεί έντονη ανησυχία στην Ουάσιγκτον και στους συμμάχους της στην περιοχή, οι οποίοι ζητούν την πλήρη επαναλειτουργία της κρίσιμης θαλάσσιας οδού. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει, μάλιστα, δηλώσει το τελευταίο διάστημα ότι τα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσαν να γίνουν «αμερικανικό έδαφος», ανεβάζοντας ακόμη περισσότερο τον τόνο της αντιπαράθεσης.