Σε κατάσταση σοβαρής δημογραφικής κρίσης βρίσκεται η Ιαπωνία, καθώς τα προκαταρκτικά στοιχεία της τελευταίας απογραφής δείχνουν ότι ο πληθυσμός της συρρικνώθηκε κατά 2,5% μέσα σε πέντε χρόνια. Πρόκειται για ένα αρνητικό ρεκόρ που δεν έχει προηγούμενο από τη δεκαετία του 1920, όταν και ξεκίνησε η επίσημη καταγραφή των συγκεκριμένων δεδομένων.
Η τέταρτη ισχυρότερη οικονομία του κόσμου είδε τους κατοίκους της να μειώνονται στα 123 εκατομμύρια το 2025. Αυτό σημαίνει ότι μέσα σε μια πενταετία η χώρα «έχασε» τρία εκατομμύρια ανθρώπους, μια μείωση που είναι τριπλάσια σε σχέση με την προηγούμενη αντίστοιχη περίοδο (2015-2020). Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Μινορού Κίχαρα, παραδέχθηκε δημόσια ότι η δημογραφική παρακμή της χώρας επιδεινώνεται ραγδαία.
Τα αίτια και το πολιτικό αδιέξοδο
Η Ιαπωνία κατέχει πλέον τη δεύτερη θέση παγκοσμίως στην κατάταξη των πιο γηρασμένων πληθυσμών, ακολουθώντας μόνο το Μονακό. Η κατάσταση επιβαρύνεται από το γεγονός ότι ο δείκτης γεννητικότητας έχει πέσει στο 1,2, τη στιγμή που απαιτούνται τουλάχιστον 2,1 παιδιά ανά γυναίκα για τη διατήρηση του πληθυσμού σταθερού. Παράλληλα, το 2025 ο αριθμός των γεννήσεων υποχώρησε για δέκατη συνεχόμενη χρονιά, καταγράφοντας μόλις 705.809 γεννήσεις.
Παρά το γεγονός ότι πολλοί αναλυτές προκρίνουν τη μετανάστευση ως λύση για το δημογραφικό πρόβλημα, η υπερεθνικίστρια πρωθυπουργός, Σανάε Τακαΐτσι, επιλέγει την αντίθετη κατεύθυνση, θεσπίζοντας ολοένα και πιο αυστηρούς περιορισμούς στην είσοδο ξένων εργαζομένων.
Μέχρι στιγμής, οι διαδοχικές προσπάθειες του Τόκιο να ανακόψει την πτώση μέσω οικονομικών κινήτρων —όπως η αύξηση των οικογενειακών επιδομάτων, οι επιδοτήσεις στις γονικές άδειες, οι διευκολύνσεις στην εκπαίδευση, ακόμη και η δημιουργία κρατικών εφαρμογών γνωριμιών— έχουν αποφέρει εξαιρετικά πενιχρά αποτελέσματα.